کسی که نماز جمعه بر او واجب است
[سؤال 1762] 785
بسمه تعالی
آیا نماز جمعه واجب است یا خیر؟
بسمه تعالی، نماز جمعه بر زن واجب نیست و بر مرد واجب تخییری است.
[[page 286]][سؤال 1763] ----> 1628
5. در برودت و یا حرارت هوا و احتمال زیان برای افراد بی بنیۀ جسمانی نماز جمعه چه حکمی دارد؟
بسمه تعالی، مانع ندارد، مگر آن که خوف ضرر برای شخص باشد.
[سؤال 1764] ----> 1628
6. خواندن نماز جمعه در محیط مشکوک در امن یا غیر امن چگونه است؟
بسمه تعالی، نماز جمعه واجب تخییری است و احتمال ضعیف خطر، مانع نیست، مگر آن که به حد خوف برسد.
[سؤال 1765] 786
بسمه تعالی 10 / 6 / 1358
خدمت حضرت آیت الله العظمی امام خمینی، دام ظله العالی
1. آیا کسی که مسافر است می تواند امام نماز جمعه شود؟
بسمه تعالی، جایز نیست.
[سؤال 1766]
2. اگر نمی تواند و نماز جمعه را اقامه کرده است نماز خود و مأمومین چه می شود؟
بسمه تعالی، باطل است و اگر وقت آن گذشته و وقت ظهر باقی است، باید ظهراً اعاده کنند و بعد از وقت ظهر، ظهراً قضا نمایند.
3. نماز جمعه اذان و اقامه دارد یا نه؟
بسمه تعالی، اذان و اقامه دارد و محل اذان قبل از خطبه و محل اقامه بعد از آن است.
4. اگر بعضی از چیزهایی که در خطبه لازم است مثل حمد یا سوره فراموش شود، نماز جمعه باطل می شود یا خیر؟
بسمه تعالی، باطل نمی شود.
[[page 287]][سؤال 1767] ----> 768
2. با عده ای از دوستان به مسافرت رفته ایم آیا در روز جمعه این عده که بیش از هفت نفر و همه مسافر هستند می توانند اقامه نماز جمعه نمایند؟
بسمه تعالی، مسافرین مستقلاً نمی توانند اقامه جمعه نمایند و در فرض مذکور نماز جمعه صحیح نیست.
[سؤال 1768] ----> 4796
4. نماز جمعه مسافر به جای نماز ظهر حساب می شود یا نه؟
بسمه تعالی، محسوب است.
[سؤال 1769] 787
بسمه تعالی
مسافری که نمازش قصر است، می تواند در نماز جمعه شرکت کند (امام باشد یا مأموم) یا نماز ظهر مقصور بخواند.
بسمه تعالی، اقتدا به نماز جمعه برای مسافر مانع ندارد ولی امام نباید شود.
[سؤال 1770] 788
بسمه تعالی
با توجه به این که مکروه است مسافر به حاضر و حاضر به مسافر اقتدا کند شرکت مسافرین در جماعت ها در مراسم بزرگ و همچنین شرکت در نماز جمعه چگونه است؟
بسمه تعالی، اشکال ندارد؛ ولی امام در نماز جمعه باید مسافر نباشد.
[سؤال 1771] ----> 2601
7. آیا کسی که در کرج است برای نماز جمعه به تهران بیاید اشکال دارد یا فقط لازم است محض احتیاط نماز ظهر و عصر را که شکسته شده بود، دوباره
[[page 288]]در وطنش کامل بخواند؟
بسمه تعالی، می تواند به نماز جمعه حاضر شود، هر چند اگر به حد مسافت سیر کند، نمازش شکسته است.
[سؤال 1772] ----> 804
3. با در نظر داشتن فرمان آن قائد معظم نسبت به حضور در نماز جمعه آیا مسافرینی که قصد ده روز نموده اند و محل اقامت تا محل نماز جمعه، یک الی دو فرسنگ فاصله دارد، می توانند در نماز جمعه شرکت کنند؟ و چنانچه شرکت نمودند، نماز عصر را هم می توانند در همان جا به جا آورند یا نمی توانند؟
بسمه تعالی، مانع ندارد، ولی نسبت به قصد اقامت باید مسائل مربوط به آن را مراعات کنند.
[سؤال 1773] 789
بسمه تعالی
محضر مقدس حضرت مستطاب، مروّج الأحکام مبیّن الحلال و الحرام، مرجع و زعیم عالی قدر عالم تشیع آیت الله العظمی الامام خمینی مدّ ظله العالی السلام علیکم ورحمة الله وبرکاته، با احترامات فائقه اسلامی به شرف عرض عالی می رساند، حضرت آیت الله العظمی چه می فرمایند در این مسائل شرعیه الهیه:
1. حضور زن و یا دختر بالغ و جوان به وضع فعلی در نماز جمعه که به حسب فرمایش آن حضرت واقعاً هم نماز سیاسی است، چه صورتی دارد؟
بسمه تعالی، اگر با مراعات وظایف شرعی باشد، جایز است.
2. شخصی سه دختر کبیر 23 تا 25 ساله دارد و خود این شخص مرد متدیّن بی غرص و به وضع امروز هم آشنا است؛ ولی به دخترهای خود اجازۀ حضور در نماز جمعه را نمی دهد. در این صورت وظیفۀ شرعی دخترها چیست؟ آیا به حرف پدرشان که نسبت به آن ها واجب الاطاعه است امتثال نمایند و یا تمرّد نموده و به جماعت نماز جمعه بروند.
بسمه تعالی، اگر موجب اذیّت پدر نباشد، مانع ندارد.
[[page 289]]3. تکلیف شرعی دخترها در مورد روابط متعارف و یا اختلاط آن ها با اجانب و یا تحصیل علوم عربی و غیره از معلم مرد، بدون اجازۀ پدر چیست؟ آیا در این موارد اجازۀ پدرشان که ولیّ شرعی آن ها است و شوهر هم ندارند شرط است و یا خودشان اختیار دارند؟ آن ها می گویند که ما به سن بلوغ قانونی رسیده ایم و به همه چیز مختاریم؛ آیا این درست است یا نه؟ و در صورت درست بودن پدر می تواند نفقه ندهد یا نه؟
بسمه تعالی، اذیت پدر حرام است و لازم است دختر مراعات وظایف شرعیه خود را بکند؛ ولی اطاعت پدر در همه امور واجب نیست و بهتر است در مواردی که احسان به پدر است مراعات او را بکند و در هر صورت اگر احتیاج دارد، پدر باید نفقه او را بدهد.
4. مفاد پنج آیۀ مبارکه از اول سورۀ حجرات راجع به بزرگداشت و احترام مردم نسبت به حضرت ختمی مرتبت، نبیّ اکرم صلی الله علیه و آله وسلم، بوده که حضرت باری تعالی فرض و واجب فرموده مراسم ادب و احترام را من جمیع الوجوه مردم در حق آن بزرگوار ارواحنا له الفداء اجراء و عمل نمایند. و حضرت رسول اکرم صلی الله علیه و آله وسلم هم فرمود: «أنا و علی أبوا هذه الاُمّة»؛ و نیز فرمود: «حق علی بن ابی طالب علی اُمّتی کحق الوالد علی الولد». آیا احکام این آیات پنجگانۀ مذکور و فرمودۀ حضرت رسول صلی الله علیه و آله در مورد پدر هم نسبت به فرزندان خود جاری می شود یا نه؟
آیا پسر و دختر در غیر از واجب و حرام مجبور و ملزم هستند به اطاعت پدران خودشان یا نه؟
بسمه تعالی، حکم این مسأله در مسأله قبل معلوم شد.
5. پدری است متدیّن به مناسبت نافرمانی فرزندان من حیث ما امر الله قصد دارد خانه و زندگی خودش را بفروشد هجرت نماید و اولادها که همه شان کبیر شرعی هستند به کلی ترک نموده در شهر دیگری به زندگی خود ادامه دهد، ولی احتمال قوی دارد در این صورت اولاد او اناثاً و ذکوراً بیچاره کرده و به فساد نزدیک تر شوند؛ تکلیف و وظیفه شرعی این پدر چیست؛ آیا صبر نماید اولادش بی بندوبار و بی ادب شوند.
بسمه تعالی، ترک اولاد و ارحام قطع رحم و حرام است.
[سؤال 1774] 790
بسمه تعالی
آیا شرکت بانوان در نمازهای جماعت یومیه و نماز جمعه کراهت دارد یا خیر؟
بسمه تعالی، کراهت ندارد. بلکه در بعض موارد مطلوب است.
[[page 290]][سؤال 1775] ----> 5608
8. زن هایی که نماز جمعه می خوانند آیا نماز جمعه کفایت از نماز ظهر آن ها می کند یا نه؟
بسمه تعالی، کفایت می کند.
[سؤال 1776] ----> 606
2. بعضی از علما فتوایشان این است که زن بهتر است در صندوق خانۀ عقب اتاق نماز بخواند و همچنین رفتن به نماز جمعه مستحب است و باید نماز ظهر را دوباره بخوانند. آیا رفتن به نماز جمعه با این شرایط صحیح است یا خیر؟
بسمه تعالی، نماز جمعه بر زن واجب نیست، اگر چه صحیح و کافی از ظهر است.
[سؤال 1777] ----> 7393
6. در نماز جمعه آیا باید زن ها، علاوه بر گوش دادن به خطبه، یک بار دیگر نماز ظهر را نیز بخوانند؟
بسمه تعالی، لازم نیست.
[سؤال 1778] ----> 5515
8. شرکت در نماز جمعه برای خواهران واجب است یا نه؟ اگر چنانچه احساس کنند ناراحتی جسمانی برای آن ها به وجود آید، واجب است در نماز جمعه شرکت نمایند؟
بسمه تعالی، نماز جمعه برای مردها واجب تخییری است و بر زن ها واجب نیست.
[سؤال 1779] ----> 1744
4. اگر زن در نماز جمعه به طور مداوم شرکت نکند گر چه بدون عذر هم باشد آیا
[[page 291]]گناه به گردن او است؟ و آیا مشمول حدیث (که هر کس بدون عذر سه بار در نماز جمعه شرکت نکند منافق است) می باشد؟
بسمه تعالی، نماز جمعه واجب تخییری است.
[[page 292]]