فهرست تفضیلی مطالب

‏‏فهرست تفصیلی مطالب‏‏ ‏

‏‏ ‏

‏‏مقدمۀ مؤلف ‏‏بیست و هفت ‏

‏‏مقدّمه ‏‏1‏

‏‏فصل اول ‏

‏‏مقامات و مدارج انسان 3‏

‏‏مقامات و مراتب نماز منطبق با مقام نمازگزار 5‏

‏‏انکار مقامات یکی از بزرگترین موانع ترقیات روحیه و مقامات روحانیه است 5‏

‏‏نماز بلکه جمیع عبادات را جز این صورت و قشر و مجاز باطن و لبّ و حقیقتی است 6‏

‏‏ ‏

‏‏فصل دوم ‏

‏‏وصف نماز سالک و نماز ولیّ کاملی که سیر را به آخر رسانده 10‏

‏‏ ‏

‏‏فصل سوم ‏

‏‏اشاره به صور ملکی و صورت ملکوتیۀ نماز و سرّ اجمالی نماز اهل معرفت و اهل الله ‏‎ ‎‏و آنکه اصل نمازها یک رکعت است 13‏

‏‏ ‏

‏
‏
‎

کتابسر الصلوة معراج السالکین و صلوة العارفینصفحه 126
‎‏فصل چهارم (در بیان حضور قلب و مراتب آن)‏

‏‏روح عبادت و کمال و تمام و قبول آن به حضور قلب و اقبال آن است15‏

‏‏کمال عمل اولیا (ع) به واسطۀ جهات باطنیۀ آن بوده است 16‏

‏‏بیان مرتبۀ اول حضور قلب (حضور قلب اجمالی)17‏

‏‏مرتبۀ دوم (حضور قلب تفصیلی) 18‏

‏‏طوائف مختلفی که هر یک در مرتبه ای از حضور قلب هستند 18‏

‏‏فرق بین ادراک عقلی و ایمان قلبی 19‏

‏‏مقام حضور قلب در معبود و مقامات سه گانۀ این مقام 21‏

‏‏مقام تجلیات اسمایی و مراتب کثیرۀ آن 22‏

‏‏ ‏

‏‏فصل پنجم (در کیفیّت حصول حضور قلب)‏

‏‏منشاء و علت حضور قلب در عمل و سبب غفلت و عدم حضور قلب در عبادات23‏

‏‏عبادات مقبوله را صور غیبیۀ بهیه ای است که تابع حضور و اقبال قلبی در آنها است25‏

‏‏دو آیه و چند روایت حاکی از اهمیت اخلاص و حضور قلب 26‏

‏‏تأثیر متقابل ظاهر و باطن و اثر اعمال خیر و شر در نفس 28‏

‏‏بدون حضور قلب اعمال خیریه را در نفس و روح تأثیری نیست 29‏

‏‏ ‏

‏‏فصل ششم (اموری که به تحصیل حضور قلب کمک می کند)‏

‏‏قطع شواغل داخلیّه (قلبیّه) که سبب عمده یا تنها سببش حبّ دنیا است30‏

‏‏بیان مراد از مذمت دنیا و اینکه بین علاقه به دنیا و حصول آن ملازمه نیست 31‏

‏‏کم کردن شواغل خارجیه 32‏

‏‏فواید و آثار ادای فرایض یومیه در جماعت مسلمین 32‏

‏‏ ‏

‏‏مقالۀ اولیٰ (در مقدمات نماز)‏

‏‏فصل اول (در طهارت)‏

‏‏مراتب طهارت بر حسب مراتب صلوة و مقامات مصلین34‏

‏‏طهارت و آداب ظاهره مقدمۀ طهارت معنویه است و تطهیر قلوب ‏

‏
‏
‎

کتابسر الصلوة معراج السالکین و صلوة العارفینصفحه 127
‎‏مقدمۀ تکمیل آنهاست36‏

‏‏نهی از ردو انکار علما نفس و اهل معرفت که کلمات نوع ایشان شرح‏‎ ‎‏بیانات قرآن و حدیث است38‏

‏‏ترغیب به حرکت استکمالی و تجاوز از صورت بی مغز و پیروی از علماء بزرگ معرفت و اخلاق 39‏

‏‏ ‏

‏‏فصل دوم ‏

‏‏بیان اسرار تطهیر با آب و خاک 41‏

‏‏ ‏

‏‏فصل سوّم (شرح معانی روایتی از امام صادق (ع) دربارۀ وضو)‏

‏‏مراتب طهارت و تطهیر 44‏

‏‏امر به تفکر در جهات ظاهریۀ آب و صدق و صفا با خالق و خلق 45‏

‏‏ ‏

‏‏فصل چهارم ‏

‏‏روایتی دربارۀ خطیئۀ آدم (ع) و تشریع وضو و مفاهیم عرفانی مستنبط‏‎ ‎‏از آن روایت46‏

‏‏وضوی رسول الله (ص) در معراج و امر به تأسی به آن سر حلقۀ اهل‏‎ ‎‏معرفت و یقین48‏

‏‏ ‏

‏‏فصل پنجم (در ستر عورت) ‏

‏‏معنای ستر عورت نزد خاصّه، عامّه، اخص خواص، اهل ایمان،‏‎ ‎‏اهل معرفت و کشف، و اهل ولایت49‏

‏‏مراتب ستّاریت حق جل و علا50‏

‏‏شرح کلامی جامع از امام صادق (ع) در باب لباس و ستر ظاهر و باطن 51‏

‏‏ ‏

‏‏فصل ششم (در ازالۀ نجاست) ‏

‏‏مقصود از ازالۀ نجاست از نظر عامه، خاصه، و اهل معرفت، و اصحاب قلوب 54‏

‏‏مراتب ازالۀ رجس (ظاهری و باطنی) 54‏

‏‏ ‏

‏
‏
‎

کتابسر الصلوة معراج السالکین و صلوة العارفینصفحه 128
‎‏فصل هفتم (در مکان مصلّی)‏

‏‏مراد از مکان مصلّی نزد عامه، و اهل معرفت 55‏

‏‏بیان اینکه نزد اهل ولایت معبد حقّ تعالی جمیع تعینات اسمایی‏‎ ‎‏و افعالی است و مصلّی خود ذات مقدّس می باشد56‏

‏‏روایتی از امام صادق(ع) راجع به آداب ورود به مسجد و عبادت خداوند 57‏

‏‏اهل معرفت چون عالم را مسجد ربوبیّت دیدند باید...58‏

‏‏ ‏

‏‏فصل هشتم (در اباحۀ مکان)‏

‏‏اباحۀ مکان نزد خاصه، اهل معرفت، و اولیا59‏

‏‏خروج قلب از تصرّف شیطان و نفس و وقوع فتوحات ثلاثۀ قریب،‏‎ ‎‏مبین، و مطلق60‏

‏‏ ‏

‏‏فصل نهم (در اسرار وقت)‏

‏‏وقت نماز در مسلک اهل عرفان و مشرب اصحاب ایقان و بیان اوقات‏‎ ‎‏پنجگانه به لسان اهل معرفت60‏

‏‏وصل در بیان مراقبت از وقت 62‏

‏‏با ایمان به اهمیت و نتایج عمل، از وقت آن مراقبت می شود64‏

‏‏مراقبت از وقت به تحصیل حضور قلب و حصول نتیجۀ عمل کمک می کند 64‏

‏‏ ‏

‏‏فصل دهم (در سرّ استقبال به کعبه)‏

‏‏ق‏‏بلۀ اهل معرفت و اصحاب قلوب و اولیا65‏

‏‏ ‏

‏‏مقالۀ ثانیه (در مقارنات نماز و مناسبات آن)‏

‏‏فصل اوّل (در اسرار اذان و اقامه)‏

‏‏معانی اذکار اذان و اقامه نزد اهل معرفت 67‏

‏‏مراقبت سالک در اقوال و افعال نماز68‏

‏‏وصل در بیان قسمتی از حدیث مربوط به صلوة معراج و اینکه‏‎ ‎‏با ذکر اقامه، ملائکة الله مجتمع می گردند70‏

‏
‏
‎

کتابسر الصلوة معراج السالکین و صلوة العارفینصفحه 129
‎‏فصل دوم (در اسرار قیام)‏

‏‏معنای قیام نزد خاصه 72‏

‏‏معنای قیام نزد اهل سلوک که استقامت و عدم خروج از وسطیت است73‏

‏‏ ‏

‏‏فصل سوم (در اسرار نیت)‏

‏‏دواعی عبادت و طاعت در مقامات مختلف 74‏

‏‏اشاره به اهمیت نیت و خلوص آن و بیان مراتب خلوص نیت 75‏

‏‏ ‏

‏‏فصل چهارم (در سرّ تکبیرات افتتاحیه و رفع ید)‏

‏‏مراحلی که با هر یک از تکبیرات سبعه طی می شود و با هر بار رفع‏‎ ‎‏ید حجابی رفع می گردد76‏

‏‏شرایط و آداب تکبیر و روایتی در این باره 76‏

‏‏تکبیرات نماز اولیا و اشاره به مراحل سیر معنوی ابراهیم خلیل الله (ع) 79‏

‏‏روایتی در فضیلت تکبیرات سبعۀ افتتاحیه و اشاره به سه بار تجلی‏‎ ‎‏نور عظمت برای پیامبر (ص) در صلوة معراج79‏

‏‏ ‏

‏‏فصل پنجم (در بعض اسرار قرائت)‏

‏‏مراتب پنجگانۀ قرائت برحسب مقامات اهل عبادت و سلوک 80‏

‏‏قرائت اصحاب ولایت و مقامات سه گانۀ آن 81‏

‏‏وصل در بیان مراحلی که پس از رفع حجب و فتح ابواب با استعاذه‏‎ ‎‏و قرائت حمد طی می گردد81‏

‏‏انقسام نماز بین حق و عبد چنانکه حمد بین بنده و حق تقسیم شده است 82‏

‏‏مرحله ای که نماز و عبادات از عبد است و مرحله ای که عبادت از حق است 82‏

‏‏ ‏

‏‏فصل ششم (در سرّ استعاذه است)‏

‏‏حقیقت استعاذه و مراتب آن در نماز و بیان اینکه قیام و قرائت اشاره‏‎ ‎‏به مقام توحید فعلی است83‏

‏
‏
‎

کتابسر الصلوة معراج السالکین و صلوة العارفینصفحه 130
‎‏فصل هفتم (در قرائت)‏

‏‏«اسم الله » به اعتبارات مختلفه 85‏

‏‏تمام دار تحقق ظهور حضرت اسم الله اعظم است85‏

‏‏سخن اهل معارف دربارۀ اشارات سورۀ مبارکۀ «حمد»86‏

‏‏وصل در بیان آنچه که از روایتی دربارۀ معنای گفتن «بسم الله » ظاهر می شود88‏

‏‏تفسیر سورۀ «حمد» و بیان مقامات و مراحلی که سالک با ورود در‏‎ ‎‏فاتحة الکتاب و قرائت آیات آن طی می کند90‏

‏‏ ‏

‏‏فصل هشتم (در اشارۀ اجمالیه به تفسیر سورۀ شریفۀ توحید)‏‏93‏

‏‏فصل نهم (در بعض از اسرار رکوع)94‏

‏‏رکوع خاصّه، اصحاب قلوب، و اولیاء کمل 94‏

‏‏رکوع رسول الله (ص) در صلوة معراج 95‏

‏‏وصل روایتی از امام صادق (ع) دربارۀ آداب رکوع حقیقی و شرح اشارات آن 96‏

‏‏ ‏

‏‏فصل دهم (در سر برداشتن از رکوع)‏‏99‏

‏‏فصل یازدهم (در سرّ سجود)99‏

‏‏سجود اشاره به آخرین مراتب توحید است 100‏

‏‏سجدۀ اهل معرفت و مراتب آن به حسب احوال علما بالله 101‏

‏‏شرح مقام صحو بعد المحو و وصف اصحاب آن مقام 102‏

‏‏سجدۀ صلوة معراج 103‏

‏‏وصل روایتی از امام صادق (ع) پیرامون سجدۀ حقیقی و آداب آن 104‏

‏‏وصل روایتی دربارۀ ذکر سجود، و اشاره به مفاد اقوال و افعال سجودی 107‏

‏‏ ‏

‏‏فصل دوازدهم (در سرّ تشهد و سلام)‏

‏‏مفاد و اشارات اذکار تشهد و سلام 108‏

‏‏وصل روایتی از امام صادق (ع) در بیان حقیقت و سرّ تشهد109‏

‏‏وصل آخر روایتی از امام صادق (ع) متضمن اشارۀ خفیه به سرّ سلام ‏

‏
‏
‎

کتابسر الصلوة معراج السالکین و صلوة العارفینصفحه 131
‎‏و اشارۀ جلیه به ادب آن و تحقق به حقیقت آن 112‏

‏‏وصل آخر در بیانی دیگر دربارۀ سرّی از اسرار سالم 114‏

‏‏ ‏

‏‏خاتمه (در تکثیرات ثلاثۀ اختتامیه)‏‏116‏

‏‏ ‏

‏‏دعا و ختم 117‏

‏‎

کتابسر الصلوة معراج السالکین و صلوة العارفینصفحه 132
‎