فهرست مطالب

‏[‏ پیشگفتار ‏]‏‏··· 3‏

‏مقدّمةٌ··· 7‏

مقالۀ اُولیٰ: ‏در نقل لفظ حدیث شریف است، تیمّناً و تبرّکاً··· 15‏

‏تنبیه··· 19‏

مقالۀ دوّم: ‏در بیان شمّه ‏‏[‏‏ ای‏‏]‏‏ از حقیقت عقل و جهل و بیان مراد حدیث ‏‎ ‎‏شریف··· 21‏

مقالۀ سوم: ‏در شمه ای از خصایص و صفات این دو حقیقت عقلیه و جهلیه، ‏‎ ‎‏به حسب آنچه در این حدیث شریف به آن اشاره فرموده··· 25‏

‏در بیان صفات جهل··· 32‏

‏توجیه دیگر در معنی اجاج··· 34‏

‏حکمة الهیّة: در بیان سرّ آنکه عقل به نور حق نسبت داده شده و جهل به ‏‎ ‎‏بحر اجاج··· 35‏

مقالۀ چهارم: ‏در بیان شمه ای از حقیقت اقبال و ادبار عقل و جهل کلّی ‏‎ ‎‏و جزئی··· 39‏


کتابشرح حدیث جنود عقل و جهلصفحه V
‏در توجیه دیگر از اقبال و ادبار عقل است··· 41‏

‏تنبیه شریف و تحقیق لطیف: بیان تفاوت بین ادبار عقل و جهل است··· 45‏

‏لطیفةٌ عرفانیةٌ و حقیقةٌ إیمانیةٌ··· 50‏

مقالۀ پنجم: ‏در شرح اجمالی از بعض الفاظ حدیث شریف··· 57‏

‏نکتةٌ··· 61‏

مقالۀ ششم: ‏در بیان و شرح جنود عقل و جهل از بعض وجوه که مقصود ‏‎ ‎‏از تحریر این رساله است، نه از جمیع وجوه··· 73‏

مقصد اوّل: ‏[‏‏در بیان «خیر» و «شر»‏‏]‏‏··· 75‏

‏فصل اوّل: ‏‏[‏‏مقصود از خیر و شر‏‏]‏‏··· 75‏

‏فصل دوّم: در توضیح و تشریح این مقصود است··· 78‏

‏فصل سوّم: در بیان آنکه، فطرت مخمورۀ بی حجاب وزیر عقل و مبدأ ‏‎ ‎‏خیرات است و خود خیر است، و فطرت محجوبۀ به طبیعت وزیر جهل ‏‎ ‎‏و مبدأ شرور و خود شرّ است··· 80‏

‏فصل چهارم: ‏‏[‏‏ ضرورت اصلاح نفس‏‏]‏‏··· 83‏

مقصد دوم:‏ در بیان «ایمان» و «کفر» است··· 87‏

‏فصل اوّل: ‏‏[‏‏ مقصود از ایمان‏‏]‏‏··· 87‏

‏فصل دوّم: در توضیح و تتمیم این مطلب است··· 89‏

‏فصل سوم: در استشهاد برای این مقصد به دلیل نقلی··· 91‏

‏فصل چهارم: در بیان آنکه ایمان بر طبق فطرت است و کفر خارج از طریقۀ ‏‎ ‎‏فطرت است··· 98‏

‏فصل پنجم: ‏‏[‏‏ راه تحصیل ایمـان‏‏]‏‏··· 103‏

مقصد سوم:‏ در بیان «تصدیق» و ضد آن است که «جحود» است··· 113‏


کتابشرح حدیث جنود عقل و جهلصفحه VI
‏فصل اول: ‏‏[‏‏ مقصود از تصدیق و جحود‏‏]‏‏··· 113‏

‏فصل دوم: ‏‏[‏‏ اصلاح نفس از جحود‏‏]‏‏··· 118‏

مقصد چهارم:‏ در «رجاء» و ضد آن است که «قنوط» است··· 129‏

‏فصل اول: در بیان آنکه رجاء و امیدواری از جنود عقل است، و قنوط ‏‎ ‎‏و ناامیدی از جنود جهل و ابلیس است··· 129‏

‏فصل دوم: در بیان فرق مابین رجاء و غرور است··· 131‏

‏فصل سوم: در فرق میان خوف، که از جنود عقل و رحمان است، و میان قنوط، ‏‎ ‎‏که از جنود جهل و شیطان است··· 137‏

‏فصل چهارم: در کیفیت جمع بین خوف و رجا است··· 142‏

مقصد پنجم:‏ در بیان «عدل» و ضد آن است که «جور» است··· 147‏

‏فصل اول: ‏‏[‏‏ مقصود از عدالت وجور‏‏]‏‏··· 147‏

‏فصل دوّم: ‏‏[‏‏ عدالت و جور در کتب اخلاقیّه‏‏]‏‏··· 151‏

‏فصل سوّم: ‏‏[‏‏ در تحصیل فضیلت عدالت‏‏]‏‏··· 153‏

مقصد ششم:‏ در «رضا» و ضد آن است که «سخط» است··· 161‏

‏فصل اول: ‏‏[‏‏ مقصود از رضا و سخط‏‏]‏‏··· 161‏

‏فصل دوم: در بیان آنکه رضا از جنود عقل و لازمه فطرت مخموره است؛ ‏‎ ‎‏چنانچه سخط از جنود جهل و لازمه فطرت محجوبه است··· 164‏

‏فصل سوم: در بیان مراتب رضا است··· 166‏

‏فصل چهارم: ‏‏[‏‏ مبادی مقام رضا‏‏]‏‏··· 170‏

‏فصل پنجم: ‏‏[‏‏ در بیان ابتلاء مؤمنین‏‏]‏‏··· 172‏

‏فصل ششم: در فضیلت رضا و ذم سخط از طریق نقل··· 175‏

مقصد هفتم:‏ در «شکر» و ضد آن است که «کفران» است··· 181‏


کتابشرح حدیث جنود عقل و جهلصفحه VII
‏فصل اول: در معنی شکر است··· 181‏

‏فصل دوم: ‏‏[‏‏در مراتب شـکر‏‏]‏‏··· 182‏

‏فصل سوم: در بیان آنکه شکر از جنود عقل و لازمۀ فطرت مخموره است، ‏‎ ‎‏چنانچه کفران از جنود جهل و لازمه فطرت محجوبه است··· 185‏

‏فصل چهارم: در نقل بعض احادیث شریفه در این باب··· 188‏

مقصد هشتم:‏ در «طمع» و ضد آن است که «یأس» است··· 193‏

‏فصل اوّل: ‏‏[‏‏ مقصود از طمع و یأس‏‏]‏‏··· 193‏

‏فصل دوم: ‏‏[‏‏در بیان تأثیر طمع و یأس‏‏]‏‏··· 195‏

مقصد نهم:‏ در «توکل» است، و ضد آن که «حرص» است··· 199‏

‏فصل اوّل: در بیان معنی توکل است··· 199‏

‏فصل دوم: در ارکان توکل است··· 200‏

‏فصل سوم: در تعقیب این باب و موعظت اُولوا الألباب است··· 206‏

‏فصل چهارم: در معرفت بعض مراتب و درجات توکل است··· 212‏

‏فصل پنجم: در بیان آنکه توکل از جنود عقل و از لوازم فطرت مخموره است، ‏‎ ‎‏و اشارۀ به معنی حرص و این که از جنود جهل و اب