حکم نماز و روزه افراد راننده

‏‏حکم نماز و روزه افراد راننده‏

‏‏[سؤال 2273]‏‏ ‏ ‏ 1052‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 1 / 2 / 1361‏

‏‏حضور مبارک آیت الله‌ العظمی و رهبر عظیم الشأن انقلاب امام خمینی‏

‏‏محترماً به استحضار می رساند کسانی که شغلشان راننده است و از محل‏‎ ‎‏سکونتشان تا محل کار به مقدار مسافت شرعی فاصله است و همه روزه با وسیله‏‎ ‎‏نقلیه ای که راننده آن شخص دیگری می باشد به محل کار خود رفت وآمد می کنند و‏‎ ‎‏فقط در محل کارشان رانندگی می کنند تکلیف نماز و روزه آن ها چیست و اگر باید‏‎ ‎‏نماز را تمام بخوانند تکلیف کسی که مسأله را سؤال کرده و به او گفته اند مطابق فتوای‏
‏‎

‎‏رهبر عالی قدر نماز شکسته است او هم به همین دستور عمل کرده آیا باید نمازهای‏‎ ‎‏گذشته را قضا کند یا خیر؟‏

‏‏راننده ای که از محل سکونتش تا محل کار به مقدار مسافت شرعی فاصله دارد و‏‎ ‎‏همه روز به محل کار خود رفت و آمد می کند با اتوبوسی که راننده آن دیگری است و‏‎ ‎‏در محل کار راننده است ولی گاهی از طرف اداره به او مأموریت داده می شود تا چهار‏‎ ‎‏فرسخ و بیشتر رفت و آمد کند تکلیف نماز و روزه اش چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در محل کار شغلتان رانندگی در مقدار مسافت شرعیه‏‎ ‎‏نیست نمازتان شکسته است و اگر در مقدار مسافت رانندگی می کنید یا‏‎ ‎‏گاهی در مسافت و گاهی در کمتر از آن، در محل کار و بین راهی که مشغول‏‎ ‎‏هستید نماز شما تمام است.‏

‏‏[سؤال 2274]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1249‏

‏‏5. اگر دائم السفر هستم، آیا خارج از محدودۀ کار خود، مثلاً در مسافرت به مشهد‏‎ ‎‏هم دائم السفر هستم یا مسافر؟‏

‏‏ضمناً در فرصتی خدمت حضرت آیت الله‌ شیرازی، امام جمعه محترم مشهد‏‎ ‎‏رسیدم و از ایشان سؤال نمودم؛ ایشان فرمودند: چون در شهرستان گناباد، به دلیل‏‎ ‎‏کارت ساکن شده ای و چون در هفته ای، سه ـ  چهار روز به مسافرت روستاهای‏‎ ‎‏اطراف می روی و مسافرتت، کثرت دارد و چون کارت در رابطه با راه و راه سازی‏‎ ‎‏می باشد، دائم السفر هستی. اکنون بنابر احتیاط تمنا دارم در صورت کفایت،‏‎ ‎‏توضیحات پاسخ سؤالات را مرقوم فرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، در سفرهای غیر شغل، حکم مسافر دارید.‏

‏‏[سؤال 2275]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1282‏

‏‏4. تعدادی از پرسنل کارمند به عنوان راننده همه روزه صبح سرویس را به همدان‏‎ ‎‏برده عصر باز می گردند تکلیف آن ها چیست.‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، در فرض مذکور نماز او تمام است مگر در صورتی که‏‎ ‎‏همدان  وطن او نیست و مقداری که رانندگی می کند کمتر از مسافت شرعیه‏‎ ‎‏باشد.‏

‏‏[سؤال 2276]‏‏ ‏ ‏ 1053‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 29 / 4 / 1361‏

‏‏قم، دفتر حضرت امام خمینی، مدّ ظله العالی‏

‏‏ضمن آرزوی پیروزی اسلام و شما خدمتگزاران صدیق، مستدعی است مرقوم‏‎ ‎‏فرمایید: رانندگانی که در استخدام دولت می باشند، از نظر نماز و روزه، جزو دائم‏‎ ‎‏المسافرین می باشند یا جزو اجیران؟ ‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در مقدار مسافت شرعی اشتغال به رانندگی دارند، نماز‏‎ ‎‏آن ها تمام و روزۀ ایشان صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2277]‏‏ ‏ ‏ 1054‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏ضمن عرض سلام و توفیق بندگی خداوند متعال و با آرزوی طول عمر حضرت‏‎ ‎‏امام خمینی، دامت برکاته، سؤالی داشتم که به صورت زیر می باشد:‏

‏‏بنده یک نفر ارتشی کادر می باشم که شغلم رانندگی می باشد و از هفت صبح تا‏‎ ‎‏غروب یا ساعت شش و نیم یا کمتر یا بیشتر مشغول رانندگی می باشم و اساتید را‏‎ ‎‏می آورم و دو مرتبه می برم؛ از خانه تا محل کار حدود پنج کیلومتر می باشد و اهل‏‎ ‎‏اصفهان می باشم و تهران را هم وطن اختیار نکرده ام و هر چند ماه هم چند روزی به‏‎ ‎‏اصفهان می روم؛ خواهشمند است در مورد این که این جانب نماز و روزه ام در خانه و‏‎ ‎‏محل کار و در اصفهان به چه صورت باید عمل کنم را ابلاغ فرمایید. ‏

‏‏از زحمات شما تشکر می نمایم و از خداوند منّان سلامتی شما را خواستارم. ‏

‏‏بسمه تعالی، تا از وطن اصلی اعراض نکرده اید، نمازتان در آن جا تمام و‏
‏‎

‎‏روزه صحیح است؛ و همچنین از وقت اشتغال به شغل رانندگی در صورتی‏‎ ‎‏که به مقدار مسافت شرعی باشد که در غیر سفر اول، نماز تمام و روزه‏‎ ‎‏صحیح است؛ و تا ده روز در یک محل توقف نکرده اید، حکم تمام باقی‏‎ ‎‏است، ولو در اثنای اشتغال شغل رانندگی در کمتر از مسافت هم باشد؛ ولی‏‎ ‎‏در سفر به وطن و برگشت و نظایر آن که شغل شما نیست، نماز شکسته و‏‎ ‎‏روزه صحیح نیست.‏

‏‏[سؤال 2278]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 335‏

‏‏4. شخصی که در جهاد سازندگی جهت رانندگی با کامیون های سنگین استخدام‏‎ ‎‏شده و معمولاً کمتر از مسافت شرعی یعنی 24 کیلومتر رفت و آمد می کند و گاه نیز به‏‎ ‎‏عنوان مأموریت به مسافرت می رود؛ آیا جزو کسانی است که شغل آن ها سفر است؟‏‎ ‎‏همچنین اگر در هر روز بیش از مسافت شرعی برود چطور؟‏

‏‏بسمه تعالی، در سفر شرعی که به عنوان شغل او است، نماز تمام است.‏

‏‏[سؤال 2279]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1890‏

‏‏8. افرادی که شغل آن ها سفر است مانند راننده ها گاهی چند روز ماشین را در محل‏‎ ‎‏گذاشته با وسیله دیگر برای تهیه لوازم ماشین می رود به شهر دیگر در این چند روز‏‎ ‎‏تکلیف او از لحاظ روزه و نماز چیست آیا شغل با چنین سفری قطع می شود یا نه؟‏

‏‏بسمه تعالی، سفر مزبور سفر در شغل نیست و وظیفه او در این سفر قصر‏‎ ‎‏است ولی احتیاط به جمع مطلوب است.‏

‏‏[سؤال 2280]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 261‏

‏‏3. افرادی که در جبهه ها مسئولیت رانندگی خودروها را دارند چه آن افرادی که‏‎ ‎‏شغلشان در موطنشان رانندگی است و چه آن افرادی که شغلشان رانندگی نیست و به‏‎ ‎‏حکم وظیفه شرعی در جبهه خودرو تحویل گرفته اند، نماز خواندنشان چه صورتی‏‎ ‎‏دارد؟ آیا بایستی شکسته بخوانند یا کامل؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، اگر کارشان در جبهه رانندگی در مقدار مسافت یا اعم از آن‏‎ ‎‏است نمازشان تمام است، هرچند در محل خود راننده نباشند.‏

‏‏[سؤال 2281]‏‏ ‏ ‏ 1055‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏پس از سلام و تحیات ‏

‏‏1. رانندگان خودروهای جهاد سازندگی نماز را تمام بخوانند یا قصر؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شغلشان رانندگی در مسافت شرعی است باید تمام‏‎ ‎‏بخوانند.‏

‏‏[سؤال 2282]‏

‏‏2. رانندگان لودر و بولدوزر و وسایل مشابه که معمولاً در یک جا کار می کنند که از‏‎ ‎‏محل زندگی راننده هایش بیش از حد سفر است و هر روز رفت و آمد می کنند، نماز را‏‎ ‎‏تمام بخوانند یا قصر؟‏

‏‏بسمه تعالی، با فرض این که یک جا رانندگی می کنند و در مسافت شرعی‏‎ ‎‏رانندگی نمی کنند نمازشان قصر است.‏

‏‏[سؤال 2283]‏‏ ‏ ‏ 1056‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏حضور محترم برادران دفتر حضرت امام دام ظله العالی، با ابلاغ سلام و تحیت:‏

‏‏1. افرادی که به طور موقت به مدت چند ماه در جبهه و یا جای دیگری به رانندگی‏‎ ‎‏اشتغال دارند، ولی شغل اصلی شان چیز دیگری است تکلیف شان نسبت به نماز و‏‎ ‎‏روزه در این ایام موقت رانندگی چیست؟ بیان فرمایید.‏

‏‏2. اگر افرادی راننده دائمی باشند ولی مثلاً در جبهه بوده و از خط سیر همیشگی‏‎ ‎‏سفر نکنند، بلکه در خط سیر جاده های جبهه چند ماهی رانندگی کنند تکلیف شان‏‎ ‎‏نسبت به نماز و روزه چیست؟ ‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، کسانی که در مقدار هشت فرسخ شرعی ولو در مجموع رفت و‏‎ ‎‏برگشت شغل رانندگی دارند خواه موقت باشد یا دائمی در یک جاده باشد‏‎ ‎‏یا در جاده های مختلف در غیر سفر اول نمازشان تمام و روزه صحیح‏‎ ‎‏است.‏

‏‏[سؤال 2284]‏‏ ‏ ‏ 1057‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏محضر مبارک حضرت آیت الله‌ العظمی امام خمینی، مدّ ظله العالی‏

‏‏نماز و روزه راننده ای که در محل خود، راننده و شغلش مسافرت است و برای‏‎ ‎‏همین منظور اعزام شده و یا به جهت کمک آمده، ولی در جبهه او را به عنوان راننده‏‎ ‎‏انتخاب کرده اند و یا در وطن راننده شهری است و یا در وطن راننده است و گاهی به‏‎ ‎‏حد مسافت و یا کمتر از مسافت می رود و یا سابقاً راننده بوده و تغییر شغل داده و‏‎ ‎‏اکنون در جبهه راننده است و یا به طور موقت به رانندگی مشغول است و یا راننده‏‎ ‎‏وسایل سنگین بوده و به شغل راهسازی مشغول است و یا راننده تراکتور می باشد و‏‎ ‎‏هر کجا لازم باشد می رود به طور رایگان، و یا در مقابل گرفتن دستمزد، به طور موقت‏‎ ‎‏یا غیر موقت، و در جبهه طبق مقررات مربوطه رانندگی می کند چگونه است؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر رانندگی در مقدار مسافت شرعی شغل باشد، نماز تمام و‏‎ ‎‏روزه صحیح است و فرقی بین صور ذکر شده نیست.‏

‏‏[سؤال 2285]‏‏ ‏ ‏ 1058‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 9 / 4 / 1361‏

‏‏محضر مبارک حضرت آیت الله‌ العظمی امام خمینی، دامت برکاته ‏

‏‏پس از عرض سلام، رانندگانی هستیم در جهاد که شغل ما رانندگی است، ولی‏‎ ‎‏مسیر ما یک جا نیست، بلکه هر روز مسیر دیگری که هشت فرسخ می باشد می رویم.‏‎ ‎‏نماز و روزۀ ما چگونه می باشد؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، وحدت مسیر شرط نیست. اگر رانندگی در مقدار مسافت‏‎ ‎‏شرعی شغل باشد نماز تمام و روزه صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2286]‏‏ ‏ ‏ 1059‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏1. کسی که شغلش رانندگی بوده است و از طریق بسیج و سپاه داوطلبانه عازم‏‎ ‎‏جبهه شده است و همان رانندگی را انتخاب کرده است، با توجه به این که مدتی بدون‏‎ ‎‏مزد، کار کرده است، نمازش قصر است یا تمام؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر به مقدار مسافت شرعی رانندگی می کند در آن سفر نماز‏‎ ‎‏شما تمام است.‏

‏‏2. کسی مسأله ای را از فردی پرسیده و آن فرد مسأله را اشتباه گفته و سائل بعد از مدتی فهمیده است که‏‎ ‎‏عملش اشتباه بوده است. مثلاً نماز را مدتی تمام خوانده در حالی که باید شکسته می خوانده، آیا باید‏‎ ‎‏اشتباه خود را جبران کند و نمازهای گذشته را قضا کند یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر به جای این که نماز را شکسته بخواند تمام خوانده و می دانسته نماز مسافر‏‎ ‎‏شکسته است باید قضا کند.‏

‏‏3. کسی که آب برای غسل پیدا نمی کند و چند روز نماز می خواند، آیا برای هر نماز یک تیمم‏‎ ‎‏بگیرد و یک وضو، یا این که فقط یک تیمم بدل از غسل بگیرد و برای نمازهای بعدی فقط یک وضو‏‎ ‎‏بگیرد؟‏

‏‏بسمه تعالی، یک تیمم بدل از غسل کافی است ولی بعد از حدث اصغر برای نماز باید وضو‏‎ ‎‏بگیرد. ‏

‏‏4. پول و ساعت و مواد غذایی که سربازان اسلام از کفار به غنیمت می گیرند آیا متعلق به سربازی است‏‎ ‎‏که خودش گرفته است یا متعلق به همۀ سربازان است؟ حکم را بیان فرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، اگر پول زیاد نیست و ساعت و مواد غذایی، مربوط به رزمنده ای است که آن را‏‎ ‎‏گرفته و در غیر آن مربوط به مقررات دولت اسلامی است.‏

‏‏5. به سربازانی که مزایا و حقوق می دهند آیا این مزایا خمس دارد یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در مقابل کار به آن ها داده نمی شود، خمس ندارد.‏

‏‏6. به ائمۀ جماعت اهل سنت اقتدا کردن چه صورت دارد، آیا نماز صحیح است یا خیر؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، در مورد تقیه صحیح است.‏

‏‏7. طلابی که به اردوگاه سپاه و ارتش و یا جای ناشناس می روند و آن ها اصرار می کنند که نماز جماعت‏‎ ‎‏بخوان، بر چه اساسی آن ها اقتدا بکنند ـ در صورتی که شناسایی ندارند و نماز می خوانند ـ نمازشان‏‎ ‎‏صحیح است یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، تحقیق کنند تا عدالت امام جماعت را احراز کنند.‏

‏‏8. دو نفر گزارش دهندۀ سرقت مالی بوده اند. با سه نفر دیگر رفته اند و مال را دزدیده اند. گزارش دهنده‏‎ ‎‏از مال چیزی نصیبش نشده. با توجه به این که خود گزارش دهنده ها در حمل بار شرکت داشته و حالا‏‎ ‎‏یک نفر از آن ها به اشتباه خود پی برده و به صاحب مال رجوع کرده تکلیفش چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، منوط است به رضایت صاحب مال و اگر ید بر تمام مال پیدا کرده ضامن تمام‏‎ ‎‏آن  است.‏

‏‏[سؤال 2287]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 4833‏

‏‏2. شخصی ماشین باربری دارد و دائم در حرکت و مسافرت است؛ لیکن شب به‏‎ ‎‏خانه بر می گردد؛ یا دو سه روز می گذرد و به خانه می آید. آیا این شخص، دائم السفر‏‎ ‎‏محسوب می شود یا خیر؟ حکم الله‌ را مرقوم بفرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض مرقوم، نماز او تمام است.‏

‏‏[سؤال 2288]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 6185‏

‏‏2. کسانی که تمام سال، شغلشان مسافرت با ماشین می باشد؛ البته صبح می روند و‏‎ ‎‏غروب به خانۀ خویش بر می گردند و مسافت راه هم از ده فرسنگ تجاوز می کند، آیا‏‎ ‎‏دائم السفر محسوب می شوند یا خیر؟ نماز و روزه شان چه حالت دارد؟ آیا باید نماز را‏‎ ‎‏تمام بخوانند و روزه را تمام بکنند یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شغلشان رانندگی یا به نحو دوره گردی است، نمازشان‏‎ ‎‏تمام است و در غیر این صورت، باید شکسته بخوانند.‏

‏‏[سؤال 2289]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 2064‏

‏‏2. شخص کثیرالسفر مثل معلمی که هر روز از وطنش مسافت شرعیه و بیشتر‏
‏‎

‎‏را  طی کرده و برمی گردد نماز و روزه اش چطور است؟ نقل شده که فرموده اید:‏‎ ‎‏«شکسته است».‏

‏‏بسمه تعالی، قصر و افطار است.‏

‏‏[سؤال 2290]‏‏ ‏ ‏ 1060‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏محضر مبارک حضرت امام، آیت الله‌ العظمی الخمینی، دامت برکاته‏

‏‏پس از عرض سلام و تحیات، لطفاً استفتای ذیل را جواب مرقوم بفرمایید.‏

‏‏1. راننده ای برای تهیه بنزین یا کوپن یا لوازم ماشین، با ماشین دیگری به مسافرت‏‎ ‎‏می رود. آیا حکم «من شغله السفر» را دارد یا نمازش قصر است؟‏

‏‏بسمه تعالی، نمازش قصر است و احتیاط در فرض مذکور ترک نشود.‏

‏‏2. شخصی در ماه رمضان همه اش در مسافرت بوده. در ماه رمضان یا بعد از ماه رمضان فوت می کند یا‏‎ ‎‏شهید می شود، در حالی که به وطن باز نگشته یا جایی اقامت ده روز نکرده است. آیا قضای رمضان بر‏‎ ‎‏ولیّ او واجب است یا عمل به وصیت قضای روزه او لازم است؟ و یا مثلاً تبرعاً انجام قضای رمضان،‏‎ ‎‏صحیح است یا نه؟ والسلام علیکم ورحمة الله‌ وبرکاته‏

‏‏بسمه تعالی، بدون وصیت، بر ولیّ چیزی نیست و انجام عمل تبرعاً مانع ندارد. بلی اگر پسر‏‎ ‎‏بزرگ تر دارد، روزه هایی که در سفر از او فوت شده را باید قضا کند.‏

‏‏[سؤال 2291]‏‏ ‏ ‏ 1061‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 14 / 1 / 1361‏

‏‏خدمت برادران مسئول در دفتر امام ‏

‏‏چون اشکالی از نظر نماز و روزه برایم پیش آمده، از شما برادران تقاضا دارم مرا‏‎ ‎‏راهنمایی فرمایید. ‏

‏‏فردی هستم که به عنوان راننده، به صورت هفتگی در جهاد سازندگی اردستان کار‏‎ ‎‏می کنم و فاصلۀ محل سکونتم تا اردستان حدود 45 کیلومتر است و فاصله هایی که در‏
‏‎

‎‏روز طی می کنم، از پنج تا یک صد کیلومتر در روستاهای اطراف اردستان است؛ در‏‎ ‎‏عرض ماه، یکی دو بار هم به اصفهان جهت کار جهاد مسافرت می کنم و احتمالاً‏‎ ‎‏بعضی از روزها به غیر از رانندگی کار دیگری هم می کنم؛ خواهشمند است در این‏‎ ‎‏مورد مرا راهنمایی فرمایید. والسلام‏

‏‏بسمه تعالی، در سفر از محل سکونت تا محل کار و برگشت و خود محل‏‎ ‎‏کار، نماز شکسته است، مگر این که قصد اقامۀ ده روز بشود؛ و در سفرهای‏‎ ‎‏شرعی که به عنوان شغل استخدامی می روید، نماز تمام است در صورتی که‏‎ ‎‏شغل سفر باشد.‏

‏‏[سؤال 2292]‏‏ ‏ ‏ 1062‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 14 / 7 / 1361‏

‏‏خدمت رهبر کبیر انقلاب، امید مستضعفان‏

‏‏سلام گرم و صمیمانه ام را که از کربلای خوزستان می آید، بپذیرید.‏

‏‏هدف از نوشتن نامه، چند سؤال است که این حقیر را بر آن داشت تا به وسیلۀ نامه،‏‎ ‎‏آن را بازگو بنمایم.‏

‏‏1. کسی که در محلش رانندگی می کند، مانند رانندۀ تاکسی ـ و بالاخره راننده ای که‏‎ ‎‏داخل شهر رانندگی می کند ـ الآن که در جبهه، رانندگی می کند، نماز و روزه اش چگونه‏‎ ‎‏است؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در جبهه، در مقدار مسافت رانندگی می کند، نمازش تمام و‏‎ ‎‏روزه او صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2293]‏

‏‏2. کسی که در محلش رانندگی می کند، مانند رانندۀ کامیون که همیشه در بیابان‏‎ ‎‏است و الآن در جبهه رانندگی می کند، نماز و روزه اش چگونه است؟‏

‏‏بسمه تعالی، حکم مسأله قبل را دارد.‏

‏
‏‎

‎‏[سؤال 2294]‏

‏‏3. کسی که حکم مأموریتش به جبهه، در بهداری یا رزمنده و یا غیره . . . باشد، اگر‏‎ ‎‏با توجه به نیازمند بودن به راننده، اعضای بهداری یا رزمنده، به رانندگی بروند، نماز و‏‎ ‎‏روزه شان چگونه است؟ با تشکر، از طرف این حقیر و سایر رزمندگان، در خاتمه، از‏‎ ‎‏آن معظم له خواستارم که دعا کنید تا خداوند، گناهان مرا ببخشاید.‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شغلشان در جبهه، رانندگی و به مقدار مسافت باشد، حکم‏‎ ‎‏مسأله قبل را دارد.‏

‏‏[سؤال 2295]‏‏ ‏ ‏ 1063‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 16 / 4 / 1361‏

‏‏دفتر حضرت امام خمینی، روحی فداه‏

‏‏پس از حمد و ثنای آفریدگار یکتا که خالق هستی و آفریننده عالم وجود می باشد و‏‎ ‎‏با سلام و درود بر پیامبر خاتم و جانشینان برحقش حضرت علی بن ابی طالب و یازده‏‎ ‎‏فرزندش علیهم السلام و با درود به رهبر کبیر انقلاب اسلامی ایران و شما مسئولین دفتر‏‎ ‎‏حضرت امام خمینی دو سؤال داشتم، لطفاً جواب فرمایید.‏

‏‏1. این جانب با شغل کامیون داری امرار معاش می نمایم و چون دائم السفر هستم‏‎ ‎‏نماز و روزه خودم را طبق رسالۀ حضرت امام انجام می دهم لذا یک مسأله تازه ای‏‎ ‎‏برایم پیش آمده، از این قرار که کامیون این جانب گاهی اوقات که خراب می شود و‏‎ ‎‏احتیاج به تعمیر دارد، این جانب برای به دست آوردن لوازم یدکی آن مجبور می شوم با‏‎ ‎‏ماشین کرایه به تهران یا شهرستان های دیگر بروم و لوازم مورد لزوم کامیون خودم را‏‎ ‎‏تهیه نمایم و آیا این کار جزء شغل من حساب می شود یا خیر، چون قبلاً در مشهد‏‎ ‎‏مقدس از بسیاری از علمای محترم سؤال نمودم و گفتند آن هم جزء شغل شما‏‎ ‎‏محسوب می شود و این جانب هم تا به حال در مسافرت این نحوه ای روزه و نماز‏‎ ‎‏خودم را کامل انجام داده ام لذا اخیراً از روحانی محترم شهرستان آبیک سؤال نمودم‏
‏‎

‎‏ایشان فرمودند روزه بنده با این شکل درست نیست. با توجه به مراتب فوق‏‎ ‎‏خواهشمندم بفرمایید آیا روزه بنده با نحوی که عرض نمودم صحیح است یا خیر و‏‎ ‎‏اگر صحیح نیست تکلیف بنده چیست و روزه های قبل و نمازهای پیش از این چطور‏‎ ‎‏می شود؟ قبلاً از لطف شما تشکر می نمایم.‏

‏‏بسمه تعالی، شغل محسوب نمی شود و احکام مسافر دارد و روزه هایی که‏‎ ‎‏گرفته باید اعاده و نمازهایی که تمام خوانده قصراً قضا شود.‏

‏‏2. ضمناً برادری هم یک مسأله دارد که از این قرار است در وقتی که نمی دانسته و متوجه نبوده مال‏‎ ‎‏کسی را که گویا بهایی هم بوده خورده و یا سرقت نموده و او هم اکنون در خارج از کشور است و‏‎ ‎‏مقداری از اموالش را دولت در اختیار گرفته این برادر که می خواهد خود را تطهیر کند چگونه ممکن‏‎ ‎‏است؟‏

‏‏بسمه تعالی، به ورثه مسلمان او رد کند و اگر ندارد به حاکم شرع مراجعه نماید.‏

‏‏در خاتمه از خداوند قادر متعال خواستارم که انقلاب اسلامی ایران را به رهبری امام عزیز به پیروزی‏‎ ‎‏نهایی برساند و دشمنان اسلام را به دست مسلمانان خوار و ذلیل بگرداند و امام خمینی را تا انقلاب‏‎ ‎‏حضرت مهدی عجل الله‌ تعالی فرجه برای ما حفظ فرماید. والسلام‏

‏‏[سؤال 2296]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1029‏

‏‏2. کسی که مثلاً در کرج سکونت دارد و هر روز از کرج به تهران می آید و در‏‎ ‎‏مؤسسه ای کار می کند و شغل او در آن مؤسسه رانندگی است که در تهران و حومه‏‎ ‎‏رفت و آمد می کند؛ نماز او در خود آن مؤسسه و خارج آن چه صورت دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، در خود مؤسسه تا اشتغال به رانندگی ندارد، شکسته است و‏‎ ‎‏در راهی که مشغول رانندگی است؛ چنانچه شغل او رانندگی به حد مسافت‏‎ ‎‏است، تمام بخواند.‏

‏‏[سؤال 2297]‏‏ ‏ ‏ 1064‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏محضر مقدس رهبر عالی قدر، آیت الله‌ العظمی حاج سید روح الله‌ الموسوی‏
‏‎

‎‏الخمینی، دام عزّه، اولاً سلام عرض می نمایم. بعد از عرض سلام، سلامتی و طول عمر‏‎ ‎‏آن رهبر عظیم الشأن را از خدای بزرگ طالبم.‏

‏‏بنده ساکن شهر بابل و محل کارم در شهر ساری می باشد و در یک اداره ای شغلم‏‎ ‎‏رانندگی است؛ به این معنا که رانندۀ اداره هستم و هر روز ممکن است از حد ترخص‏‎ ‎‏خارج شوم و مأموریتم معلوم نیست که به کجاها می روم؛ ممکن است ده فرسخ یا‏‎ ‎‏بیشتر و کمتر؛ و امکان هم ندارد قصد عشره کنم؛ چون اولاً امکانات، برای خودم و‏‎ ‎‏خانواده ام نیست و ثانیاً این شغلم در تمام ایام سال ادامه دارد. در این صورت، نماز و‏‎ ‎‏روزه ام به چه صورت خواهد بود؟ و تا کنون تکلیفم را کامل انجام می دادم. جواب آن‏‎ ‎‏را محبت فرمایید که مزید تشکر است.‏

‏‏بسمه تعالی، در غیر وطن، حکم مسافر دارید؛ ولی در ایامی که به رانندگی،‏‎ ‎‏به عنوان شغل اشتغال دارید، در صورتی که رانندگی در مقدار مسافت‏‎ ‎‏شرعی باشد و ده روز در یک محل اقامت نداشته باشید، نماز تمام و روزه‏‎ ‎‏صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2298]‏‏ ‏ ‏ 1065‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏سلامٌ علیکم، این جانب در اکیپ وسایل سنگین لشکر 77 خراسان در جبه‏‏ۀ‏‎ ‎‏خرمشهر خدمت می کنم؛ من در حدود چند ماه است که رانند‏‏ۀ‏‏ بولدوزر هستم؛ سؤال‏‎ ‎‏من این است: آیا ما هم مانند رانندگان دیگر که رانندگی شغلشان است، باید نماز را‏‎ ‎‏تمام بخوانیم یا نه؟ البته الآن تمام راننده های اکیپ وسایل سنگین، نمازشان را شکسته‏‎ ‎‏می خوانند و من هم می خواندم؛ از روحانی ای که در گروهان مهندسی بود سؤال کردم‏‎ ‎‏که نماز را درست بخوانم یا شکسته؟ ایشان فرمودند: اصلاً نمی شود به شما راننده‏‎ ‎‏گفت؛ چون در اختیار فرماند‏‏ۀ‏‏ گروهان هستید و هرچه او دستور داد باید شما انجام‏‎ ‎‏بدهید و‏‎ ‎‏خودتان اختیاری ندارید؛ چون امکان دارد فرمانده، شما را از رانندگی‏
‏‎

‎‏بولدوزر بردارد و‏‎ ‎‏به کار دیگری غیر از رانندگی بگمارد؛ برای همین نماز را باید‏‎ ‎‏شکسته بخوانید. خواهش می کنم برای حضرت امام خمینی سؤال مرا مطرح کنید و‏‎ ‎‏پاسخ مسأله را بفرستید.‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شما را به شغل رانندگی بولدوزر، ولو به طور موقّت موظف‏‎ ‎‏نموده اند و در طول مسافت شرعی اشتغال به عمل دارید، نماز تمام است؛‏‎ ‎‏ولی چنانچه برای انجام عمل به محل معینی می روید و در آن جا انجام‏‎ ‎‏وظیفه نموده بر می گردید، حکم مسافر را دارید.‏

‏‏[سؤال 2299]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1172‏

‏‏3. راننده از محل خودش به مناطق جنگی برای کمک رسانی می رود و به همان‏‎ ‎‏شغل رانندگی خودش ادامه می دهد؛ قبلاً هم به مسافت شرعیه رانندگی می کرد. آیا‏‎ ‎‏نماز را تمام و روزه بگیرد یا نه؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر به مقدار مسافت شرعی رانندگی می کند، نماز او تمام است‏‎ ‎‏و باید روزه بگیرد.‏

‏‏[سؤال 2300]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1172‏

‏‏4. راننده تاکسی که عرفاً راننده است و نیز کسی که گواهی رانندگی را گرفته‏‎ ‎‏استخدام شده در مناطق جنگی در مسافت شرعیه و یا تبرعاً فی سبیل الله‌ رانندگی‏‎ ‎‏می کند، آیا نماز را تمام و روزه را بگیرد یا نه؟‏

‏‏بسمه تعالی، با فرض این که مشغول رانندگی در مسافت شرعیه هستند‏‎ ‎‏نمازشان تمام است.‏

‏‏[سؤال 2301]‏‏ ‏ ‏ 1066‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏1. سربازی در جبهه که وارد شده است شغل رانندگی را در فاصلۀ مثلاً دزفول (که‏‎ ‎‏وطن او نیست) تا جبهه که بیش از چهار فرسخ است به عهدۀ او گذارده اند و در روز‏
‏‎

‎‏رفت و آمد دارد و نه ماه است که مشغول است و در وطن خودش کارش رانندگی‏‎ ‎‏بیرون شهری نبوده است. در این فرض درتمام مدت هم نمازش را به خیال دائم السفر‏‎ ‎‏بودن تمام خوانده وظیفه اش از نظر گذشته و حال چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض مذکور وظیفه تمام است.‏

‏‏2. سربازی که در فاصلۀ بیش از چهار فرسخ در کمتر از ده روز اقامت در جبهه مدتی است رفت و آمد‏‎ ‎‏دارد، وظیفه اش از نظر قصر و اتمام چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، حکم مسافر دارند.‏

‏‏[سؤال 2302]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1246‏

‏‏2 . افرادی که به عنوان راننده استخدام شده اند و برنامۀ مسافرت آن ها مطابق‏‎ ‎‏مأمورین و سرنشین می باشد وظیفۀ آن ها چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، راننده حکم مسافر را ندارد.‏

‏‏[سؤال 2303]‏‏ ‏ ‏ 1067‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏پیشگاه مبارک مرجع عظیم الشأن، حضرت آیت الله‌ العظمی امام خمینی، دام ظله‏

‏‏اشخاصی که در بعضی ادارات دولتی به عنوان راننده استخدام می شوند و در‏‎ ‎‏بعضی اوقات، از طرف ادارۀ مربوطه به مأموریت فرستاده می شوند، آیا این اشخاص،‏‎ ‎‏حکم دائم السفر پیدا می کنند ـ که در هنگام مأموریت روزه بگیرند و نماز را تمام‏‎ ‎‏بخوانند ـ یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر مأموریت آن ها رانندگی در حد مسافت شرعی است، نماز‏‎ ‎‏آن ها تمام است و می توانند روزه بگیرند.‏

‏‏[سؤال 2304]‏‏ ‏ ‏ 1068‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏سلام بر رهبر کبیر انقلاب، بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران‏

‏‏درود بر شهیدان گلگون کفن، از کربلای امام حسین علیه السلام تا هفتاد و دوتن کربلای‏
‏‎

‎‏ایران؛ بالاخص بهشتی قهرمان‏

‏‏به درخواست عدۀ کثیری از کارمندان فنی ترابری ارتش جمهوری اسلامی‏‎ ‎‏خواستیم مسأله ای را که هنوز کسی نتوانسته برایمان حل نماید، شما محبت بفرمایید‏‎ ‎‏آن را حلاجی نموده و از رسانه های گروهی، در اختیار امت حزب الله‌ قرار دهید تا‏‎ ‎‏برای همگان روشن گردد.‏

‏‏مسأله از این قرار می باشد: ما به عنوان فنی در ارتش استخدام شدیم؛ ولی چون‏‎ ‎‏شغل ما راننده می باشد، کارمان روی برنام‏‏ۀ‏‏ معینی پیش نمی رود؛ مثلاً 18 کیلومتری‏‎ ‎‏تهران کرج که اداره می باشد، محل کار ما هست. ما را از آن جا به مقصد آبیک قزوین‏‎ ‎‏می فرستند برای مأموریت ـ به مدت یک ماه ـ که خودروی خود را در آن جا می بریم‏‎ ‎‏برای بردن بار درون آن اداره، و خودمان با سرویس اداری ایاب و ذهاب داریم، و یا‏‎ ‎‏این که به مقصد منظری‏‏ۀ‏‏ قم و یا به منطق‏‏ۀ‏‏ جنگ می رویم. ما نمی دانیم که آیا دائم السفر‏‎ ‎‏حساب می شویم تا طبق مسأله 1311 که در رسال‏‏ۀ‏‏ امام ذکر شده و یا مسائل دیگر که‏‎ ‎‏گفته شده: کسی که شغلش رانندگی است نماز او درست می باشد، نمازمان را درست‏‎ ‎‏بخوانیم، یا این که دائم السفر حساب نمی شویم و نمازمان شکسته است؟‏‎ ‎‏در‏‎ ‎‏صورتی  که ما نه دائم السفر هستیم، و نه این که دائم در وطن؛ و لذا‏‎ ‎‏مسأله خود را‏‎ ‎‏نمی دانیم و از هر روحانی هم‏‎ ‎‏که سؤال می کنیم می گویند: باید از دفتر امام سؤال شود.‏‎ ‎‏از این رو مزاحم شما برادران شدیم و نظر خواستیم. ضمناً از شما کمال سپاسگزاری‏‎ ‎‏را  داریم.‏

‏‏در ضمن منزل ما در کرج، شهرک فردیس می باشد و تا وطن اصلی ما... کیلومتر‏‎ ‎‏می باشد. وطن ما شمیران می باشد و ما می خواهیم به تهران برویم و قصد زندگی در‏‎ ‎‏کرج را نداریم. نماز ما چگونه است؟ شکسته یا درست؟ ‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شغل شما در مدت مذکور، رانندگی در مقدار مسافت‏‎ ‎‏شرعی است، در آن مدت، وظیفۀ شما تمام است.‏

‏
‏‎

‎‏[سؤال 2305]‏‏ ‏ ‏ 1069‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 27 / 8 / 1360‏

‏‏محضر مبارک مرجع تقلید شیعیان جهان و رهبر مسلمین، حضرت آیت الله‌‏‎ ‎‏العظمی امام خمینی، دام ظله العالی، محترماً؛ تقاضامند است نظر مبارک را در زمینه‏‎ ‎‏مسائل مشروحه ذیل بیان فرمایید که ضروری است:‏

‏‏1. شخصی راننده ارتش است و برنامه کارش از نظر دستور اداری کاملاً مشخص‏‎ ‎‏نیست که در چه مواقعی می باشد، هر لحظه احتمال مسافرت برای انجام کار اداری‏‎ ‎‏هست. شاید ده روز به تهران برود یا بیست روز به جایی نرود. بر طبق نیاز و ضرورت‏‎ ‎‏اداری برنامه کارش را تنظیم می کنند و به دست خودش نیست. در موقعی که برای‏‎ ‎‏انجام مأموریت می رود، حکم نماز و روزه اش چگونه است؟ هنگامی که در محل‏‎ ‎‏سکونت خانواده اش می باشد چگونه است؟ البته محل سکونت هم وطنش نیست و‏‎ ‎‏احتمال دارد مدت دو سال باشد و بعد منتقل شود به شهر دیگری.‏

‏‏بسمه تعالی، در وقت انجام مأموریت که به مقدار مسافت یا بیشتر رانندگی‏‎ ‎‏می کند، تمام بخواند و در محل سکونت که وطن او نیست، بدون قصد‏‎ ‎‏اقامت ده روز، شکسته بخواند.‏

‏‏2. دربارۀ مسأله شماره 1490 رساله عملیه امام در مورد مکروهیت نماز جماعت با مسافر توضیح دهید‏‎ ‎‏که باتوجه به ضرورت وحدت و نتیجه مؤثر آن منظور از این مکروهیت و تأثیر آن در مقبولیت نماز‏‎ ‎‏چگونه است؟‏

‏‏بسمه تعالی، نماز صحیح است، و کراهت به معنی این است که ثواب آن از جماعت های دیگر‏‎ ‎‏کمتر است. ‏

‏‏3. افرادی از پرسنل ارتش هستند که فاصله محل کارشان با منزل مسکونی شان که در پایگاه می باشد‏‎ ‎‏بیست و چهار کیلومتر است و یک روز کار و دو روز استراحت می کنند. با توجه به آن که حداقل مدت‏‎ ‎‏مأموریت آن ها در پایگاه دو سال و یا احتمالاً بیشتر می باشد و بعد از آن منتقل می شوند و آن جا برای‏‎ ‎‏آن ها جنبه وطنی ندارد، تکلیف آنان از نظر نماز و روزه در محل کار و در محل مسکونی چگونه است‏‎ ‎‏و تکلیف خانواده هایشان که به صورت ثابت در محل مسکونی هستند چگونه است؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، در محل کار نمازشان شکسته است و در محل سکونت نیز اگر وطن آن ها نباشد،‏‎ ‎‏بدون قصد اقامت ده روز، باید شکسته بخوانند.‏

‏‏4. داشتن منزل مسکونی از احتیاجات و ضروریات اولیۀ هر کس می باشد و از طرفی برای افراد تمکن‏‎ ‎‏خرید یک مرتبه نیست و باید از طریقی برای خرید خانه پس انداز کنند و یا به صورت حساب سپرده‏‎ ‎‏ثابت در بانک بگذارند تا پس از یک سال دو برابر آن را وام بگیرند، حال این پول خمس دارد یا نه؟ در‏‎ ‎‏صورت مثبت بودن جواب، آیا طریقه ای وجود دارد که بتوان ضمن نگهداری سرمایه و حفظ آن برای‏‎ ‎‏خرید خانه، از خمس دادن معذور باشد؟‏

‏‏بسمه تعالی، پس انداز اگر از حقوق است خمس دارد.‏

‏‏[سؤال 2306]‏‏ ‏ ‏ 1070‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ یکم ربیع الاول 1402 ق‏

‏‏پس از درود فراوان به پیشگاه اقدس قائد عظیم الشأن و رهبر کبیر انقلاب و‏‎ ‎‏بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران، نایب بر حق امام زمان، حضرت آیت الله‌ العظمی‏‎ ‎‏امام خمینی، روحی فداه ‏

‏‏به عرض می رساند: راننده ای در ماشین دیگران ـ که راننده اش دیگری است ـ‏‎ ‎‏مسافرت می کند و در محل کارش که مسافت آن‏‎ ‎‏حدود هشت فرسخ است، ماشین‏‎ ‎‏صاحب کار را برمی دارد و مشغول رانندگی می شود. رانندگی او گاهی در محیط کار و‏‎ ‎‏گاهی در مسافت زیادی می باشد که بیش از چهار فرسخ است. مستدعی است، بیان‏‎ ‎‏فرمایید: آیا این گونه اشخاص حکم راننده را دارند که شغلش مسافرت است و یا‏‎ ‎‏حکم شخصی که شغلش در سفر است؟ با درخواست سلامت و طول عمر آن جناب‏‎ ‎‏از پروردگار متعال‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض مذکور تمام بخوانید.‏

‏‏[سؤال 2307]‏‏ ‏ ‏ 1071‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏در رانندگان جبهه و مانند آن، آیا بین رانندگان وسایل سنگین با دیگران فرقی‏
‏‎

‎‏هست؟ مثلاً رانندگان غلتک یا بولدوزر و امثال آن که مسافت کمی در روز می پیمایند،‏‎ ‎‏با این که در اصل مسافرند و معلوم نیست ده روز در آن جا بمانند؛ تکلیف نماز و روزه‏‎ ‎‏آن ها چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، کسانی که شغلشان رانندگی در حد مسافت شرعی نیست،‏‎ ‎‏حکم سایر راننده ها را ندارند و باید نماز را شکسته بخوانند.‏

‏‏[سؤال 2308]‏‏ ‏ ‏ 1072‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 26 / 2 / 1362‏

‏‏محضر رهبر کبیر انقلاب، آیت الله‌ خمینی، مدّ ظله العالی‏

‏‏پس از ابلاغ سلام؛ ما رزمندگان مستقر در جبهه ها استدعا داریم حکم مسائل زیر‏‎ ‎‏را ابلاغ فرمایید.‏

‏‏افرادی که به طور موقت چند ماهی در جبهه به رانندگی اشتغال دارند و شغل‏‎ ‎‏اصلی شان چیز دیگری است و هر چند روز یک بار چند کیلومتر رانندگی می کنند،‏‎ ‎‏تکلیفشان را نسبت به نماز و روزه معین کنید؛ این فرد، هر دو ماه یا سه ماه، با ماشین‏‎ ‎‏مسافربری به عنوان مسافر به شهر خود می رود و بر می گردد؛ تکلیف او نسبت به نماز‏‎ ‎‏و روزه اش چیست؟ آیا باید تمام بخواند، یا تا دوباره کار رانندگی اش شروع شود باید‏‎ ‎‏شکسته بخواند؟ در ضمن، تکلیف نمازهای گذشته که نمی دانسته و شکسته خوانده‏‎ ‎‏چیست؟ آیا باید دوباره بخواند یا لازم نیست؟ از شما خواهش می کنیم که مسأله را‏‎ ‎‏بشکافید؛ چون ما در حال سردرگمی هستیم. والسلام‏

‏‏بسمه تعالی، اگر کار او در جبهه رانندگی است که به حد مسافت هم (45‏‎ ‎‏کیلومتر) می رود، وظیفۀ او در آن جا تا وقتی مشغول به کار مزبور هست‏‎ ‎‏تمام است؛ و چنانچه در محلی ده روز بماند، بعد از آن در سفر اولی که در‏‎ ‎‏شغلش می کند، نمازش قصر است.‏

‏
‏‎

‎‏[سؤال 2309]‏‏ ‏ ‏ 1073‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 11 / 10 / 1361‏

‏‏حضور مبارک حضرت آیت الله‌ العظمی امام خمینی، رهبر کبیر انقلاب اسلامی‏

‏‏محترماً معروض می دارد: افرادی هستند در ادارات و سپاه و ژاندارمری که شغل‏‎ ‎‏رسمی آن ها رانندگی است؛ لکن خیلی اوقات، محل تردد و انجام مأموریت آن ها‏‎ ‎‏مادون مسافت است، و خیلی اوقات بیشتر از مسافت، یک برنامۀ منظمی ندارند؛ بلکه‏‎ ‎‏تابع جریانات واقعه هستند ـ ممکن است بعضی اوقات مثلاً 20 روز به حد مسافت‏‎ ‎‏نروند، و ممکن است بعضی اوقات 20 روز دنبال هم، بیشتر از مسافت بروند ـ آیا نماز‏‎ ‎‏این افراد، قصر است یا تمام؟ والسلام علیکم ورحمة الله‌‏

‏‏بسمه تعالی، تمام است.‏

‏‏[سؤال 2310]‏‏ ‏ ‏ 1074‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 5 / 1 / 1361‏

‏‏محضر رهبر عالی قدر جمهوری اسلامی ایران، امام خمینی‏

‏‏پس از تقدیم ابلاغ سلام و جویای احوال پرسی، سلامتی شما را از خداوند تعالی و‏‎ ‎‏بخشندۀ مهربان خواستارم؛ و عملیات پیروزمندانۀ دلیران اسلام و سال نو را به پدر‏‎ ‎‏بزرگوارم و خانوادۀ محترم گرامی از صمیم قلب تبریک عرض می نمایم. امیدوارم که‏‎ ‎‏هرچه زودتر این جنگ در تمام دنیا به نفع اسلام به پایان برسد و مستضعفین جهان‏‎ ‎‏پیروز گردند. ‏

‏‏لطفاً پاسخ سؤالات ذیل را مرقوم فرمایید:‏

‏‏1. من رانندۀ دستگاه های سنگین هستم که در حدود 5 سال است در کارخانۀ آجر‏‎ ‎‏آریا شید کار می کنم. از منزل تا سر کارم ـ که در جادۀ ساوه می باشد ـ 27 کیلومتر است‏‎ ‎‏که رفت و برگشت، 54 کیلومتر است. می خواهم بدانم نماز و روزۀ من چطور است؟‏‎ ‎‏کامل بخوانم یا شکسته؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، اگر در مقدار مسافت شرعی، شغل رانندگی دارید، نماز تمام و‏‎ ‎‏روزه صحیح است.‏

‏‏2. بگویید زن شوهردار مسلمان چگونه باید تقلید کند؟ و می تواند عقید‏‏ۀ‏‏ دیگری به جز اسلام داشته‏‎ ‎‏باشد و در این صورت‏‎ ‎‏سزایش چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، زن در تقلید، مستقل است؛ ولی در امور زناشویی باید از شوهر اطاعت کند و‏‎ ‎‏بدون اجازۀ شوهر نمی تواند از منزل خارج شود.‏

‏‏[سؤال 2311]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 3628‏

‏‏3. آن هایی که با حکم رانندگی در ادارات استخدام می شوند: اگر عموماً مسافتشان‏‎ ‎‏کمتر از چهار فرسخ باشد و استثنائاً از چهار فرسخ بیشتر بروند، آیا حکم راننده بر‏‎ ‎‏آن ها جاری است؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شغل آن ها رانندگی ـ در اعم از مسافت و غیر مسافت ـ‏‎ ‎‏است، باید در سفر شغل، تمام بخوانند.‏

‏‏[سؤال 2312]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 3628‏

‏‏4. اگر کارشان طوری باشد (مانند مأموران آمار) که مثلاً سه ماه یا بیشتر یا کمتر، در‏‎ ‎‏اداره می مانند و بقیۀ اوقات سال را به مأموریت می روند، آیا آن ها نیز حکم راننده را‏‎ ‎‏دارند؟‏

‏‏بسمه تعالی، در مدتی که مشغول به سفر و رانندگی هستند، تمام بخوانند و‏‎ ‎‏مدتی که در اداره هستند، شکسته بخوانند.‏

‏‏[سؤال 2313]‏‏ ‏ ‏ 1075‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 12 / 9 / 1361‏

‏‏حضور محترم سروران گرامی، مسئولین دفتر امام خمینی، روحی له الفداء‏

‏‏محترماً به عرض می رسانم که این جانب رانندۀ کامیون کمپرسی می باشم و در شهر‏‎ ‎‏انجام وظیفه می نمایم. در روز، به شعاع 60 کیلومتر یا بیشتر رفته و بر می گردم؛ اغلب‏
‏‎

‎‏اوقات هم، شب ها در خانه هستم و گاهی اتفاق می افتد که به شهرهای دور دست‏‎ ‎‏بروم؛ مثلاً ماهی دوبار. ماشین کمپرسی، متعلق به خودم است. آیا نماز این جانب،‏‎ ‎‏شکسته است یا تمام؟‏

‏‏بسمه تعالی، در سفری که در شغل خودتان که رانندگی است می کنید، نماز‏‎ ‎‏شما تمام است و در شهر اگر وطن شما نیست، احتیاط کنید.‏

‏‏[سؤال 2314]‏‏ ‏ ‏ 1076‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 8 / 7 / 1361‏

‏‏جماران، دفتر امام‏

‏‏1. کلی‏‏ۀ‏‏ رزمندگان مردمی و نظامی که بیش از یک ماه در جبهه های حق بر علیه‏‎ ‎‏باطل، در خط مقدم، خط پشتیبانی و‏‎ ‎‏خط تدارکاتی، در منطقه و محورهای اطراف آن‏‎ ‎‏هستند، به چه نحوی باید نمازهای چهار رکعتی خود را به جا آورند؟‏

‏‏2. کسانی که در جبهه مانند محل سکونت و خدمتی خود، شغل و کارشان اعم از‏‎ ‎‏رانندگی و تدارکات است که تا خاتمه خدمت شغلشان به همین نحو می باشد و بیش از‏‎ ‎‏یک ماه در مأموریت هستند نمازشان قصر است یا تمام؟‏

‏‏بسمه تعالی، کسانی که شغلشان رانندگی در مقدار هشت فرسخ شرعی یا‏‎ ‎‏بیشتر است و نیز کسانی که کارشان به نحو دوره گردی در مقدار هشت‏‎ ‎‏فرسخ شرعی است و نیز کسانی که می دانند ده روز در یک محل می مانند،‏‎ ‎‏نمازشان تمام است و کسانی که نمی دانند چند روز در یک محل می مانند،‏‎ ‎‏تا سی روز، نمازشان قصر است و اگر تا سی روز در آن محل ماندند، از روز‏‎ ‎‏سی و یکم نمازشان تمام است در آن محل.‏

‏‏[سؤال 2315]‏‏ ‏ ‏ 1077‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏1. شخصی در سپاه پاسداران استخدام می شود به عنوان راننده و در آن جایی که‏
‏‎

‎‏استخدام شده، متجاوز از مسافت شرعی است نسبت به وطنش؛ و هر پانزده روز، یک‏‎ ‎‏مرتبه به وطن و خانه اش مراجعت می نماید و مدت پنج روز یا بیشتر ـ به عنوان‏‎ ‎‏مرخصی ـ در وطن می ماند. نظر مبارک را در رابطه با نماز و روزه اش بیان فرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، در وطن و در سفری که به رانندگی اشتغال دارند، نمازشان‏‎ ‎‏تمام است.‏

‏‏[سؤال 2316]‏

‏‏2. شخص مذکور، زمانی که در محل خدمت است، همه روزه به مأموریت‏‎ ‎‏نمی رود؛ مثلاً ضمن ده روز یا پانزده روز، دو یا سه سفر یا کمتر به مأموریت می رود، به‏‎ ‎‏حد مسافت شرعی یا بیشتر. آیا حکم نماز و روزه اش چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، در مدتی که در محل خدمت است و اشتغال به رانندگی ندارد،‏‎ ‎‏حکم مسافر دارد.‏

‏‏[سؤال 2317]‏

‏‏3. همان شخص رانندۀ مستخدم در سپاه، پانزده روز مرتب به مأموریت می رود و‏‎ ‎‏بسا می شود که ده روز در محل خدمت می ماند، بدون آن که بداند مأموریت دارد یا نه.‏‎ ‎‏نماز و روزه اش چگونه باید باشد؟‏

‏‏بسمه تعالی، مدتی که مشغول رانندگی است، تمام بخوانند و مدتی که در‏‎ ‎‏محل خدمت است، حکم مسافر دارد.‏

‏‏4. نظر مبارک امام راجع به نوعی ماهی که در این منطقه، مشهور است به قباد و حلوا سفید و خاری که‏‎ ‎‏غالباً و به تحقیق، بیشتر آن ها در دام صیاد در آب می میرند، چیست؟ آیا خوردن آن جایز است یا نه؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در آب بمیرد، حرام است.‏

‏‏[سؤال 2318]‏‏ ‏ ‏ 1078‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 7 / 12 / 1361‏

‏‏محضر مبارک رهبر عالی قدر، بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران، آیت الله‌ العظمی‏
‏‎

‎‏امام خمینی، مدّ ظله العالی، السلام علیکم ورحمة الله‌ وبرکاته‏

‏‏احتراماً؛ معروض می دارد: به سؤال های ذیل، پاسخ عنایت فرمایید.‏

‏‏در بین افرادی که به جبهه می روند، رانندگانی هستند که شغل آن ها در وطن،‏‎ ‎‏رانندگی نیست و یا اگر راننده هستند، در شهر با تاکسی و مانند آن مشغول کار‏‎ ‎‏می باشند و در مادون مسافت، در نقل و انتقالند؛ ولی وقتی به جبهه می روند، یک ماه یا‏‎ ‎‏دوماه یا کمتر یا بیشتر ـ به طور موقت ـ ماشینی در اختیار آن ها گذاشته می شود که افراد‏‎ ‎‏و یا بارهایی را جابه جا کنند و تقریباً همه روز در جبهه، کارشان همین است و‏‎ ‎‏مسافت هایی را طولانی و یا کوتاه می پیمایند. در این جا چند سؤال مطرح است:‏

‏‏1. آیا این گونه افراد، در این مدت که در جبهه هستند، باید نماز را تمام بخوانند و یا‏‎ ‎‏شکسته؟‏

‏‏2. در صورتی که باید نماز را تمام بخوانند، آیا سفر اول استثنا است یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، در سفرهایی که به عنوان راننده، در جبهه رفت و آمد می کند‏‎ ‎‏ـ  غیر از سفر اول ـ نماز تمام است.‏

‏‏[سؤال 2319]‏

‏‏3. در صورتی که استثنا باشد سفر اول، مبدأ و انتهایش کجا است؟ آیا از وقتی که از‏‎ ‎‏وطن ـ مثلاً قم ـ در آمده، تا به وطن بر می گردد، سفر اول است (البته فرض این است‏‎ ‎‏که قصد اقامه، در هیچ جای سفر ندارد) و یا این که همین که این شخص، مثلاً وارد‏‎ ‎‏دزفول شد و یک سفر از دزفول به اهواز رفت و برگشت به دزفول، سفر اول تمام‏‎ ‎‏می شود؟‏

‏‏بسمه تعالی، با برگشت به دزفول در فرض مسأله، سفر اول پایان می پذیرد.‏

‏‏[سؤال 2320]‏

‏‏4. آیا در فرض مسأله، فرقی هست بین کسی که از قم ماشین را در اختیار بگیرد و‏‎ ‎‏بین کسی که وقتی به جبهه رسید، ماشین در اختیارش قرار داده می شود؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، در حکم مسأله، فرقی نمی آورد؛ مگر این که از قم، شغل‏‎ ‎‏رانندگی برای او تعیین شود که سفر اول، تا اهواز است.‏

‏‏5. با ملاحظۀ این که نظر مبارک حضرت امام این است که شهید معرکه، غسل ندارد و مسّ بدن او نیز‏‎ ‎‏موجب غسل نمی شود، چند سؤال پیش آمده است: حدود معرکه در جبهه ها چقدر است؟‏

‏‏بسمه تعالی، تمام محیطی که رزمندگان، در شؤون مختلف، با فواصل مخصوص، در مقابل‏‎ ‎‏دشمن، مشغول وظیفۀ خاص خود می باشند.‏

‏‏6. اگر مثلاً رزمنده ای پشت توپ دوربرد، مشغول شلیک به طرف دشمن است و یا با ضدهوایی کار‏‎ ‎‏می کند، ولی در فاصلۀ زیادی (ده ها کیلومتر دورتر از خط اول جبهه)، اگر این گونه افراد، مورد هجوم‏‎ ‎‏هوایی دشمن قرار گرفتند و کشته شدند، چه حکمی دارند؟‏

‏‏بسمه تعالی، در موارد مذکوره، حکم شهید دارند.‏

‏‏7. افرادی که نمی جنگند، ولی برای تبلیغ و یا درست کردن راه و یا رساندن غذا و کمک های پزشکی‏‎ ‎‏مشغول شده اند، اگر کشته شوند، چه حکمی دارند؟ (با ملاحظۀ این که بعضی از این ها در فاصله ای زیاد‏‎ ‎‏از خط اول جبهه هستند و ممکن است در اثر حملۀ هوایی دشمن کشته شوند).‏

‏‏بسمه تعالی، در صورتی که جزء نیروی جبهه محسوب شوند، حکم شهید دارند.‏

‏‏8. افرادی که در حین رزم و یا موقع پیشروی، به واسطۀ افتادن در آب و یا حادثه ای دیگر، مثل تصادف‏‎ ‎‏ماشین و پرت شدن از کوه و یا موتور کشته می شوند، چه حکمی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، ثواب شهید دارند؛ ولی غسل و کفن ساقط نیست.‏

‏‏9. افرادی که مجروح، به اورژانس نزدیک به جبهه می رسند و در آن جا می میرند، چه حکمی دارند؟‏

‏‏بسمه تعالی، حکم مسأله سابق را دارند.‏

‏‏10. با ملاحظۀ آن که روزۀ منذور، در سفر جایز است ـ با شرایطی که در تحریر بیان فرموده اید ـ آیا مراد،‏‎ ‎‏این است که روز معینی را نذر کند ـ مثلاً اول ماه ـ و یا این که اگر نذر کند روزی را روزه بگیرد ـ چه در‏‎ ‎‏سفر و چه در حضر را نیز شامل می شود؟‏

‏‏و آیا این حکم، مخصوص کسی است که در حضر باشد و نذر کند و یا این که در سفر هم می تواند نذر‏‎ ‎‏کند؟‏

‏‏بسمه تعالی، مراد، فرض دوم است و یا روزه در سفر را نذر نماید و فرقی بین این که خواندن‏‎ ‎‏صیغه، در حضر باشد یا سفر نیست.‏

‏‏11. نظر به وجه و کفین زن اجنبی، بدون قصد لذت و بدون ریبه، چه حکمی دارد؟ و آیا نظر کردن به‏
‏‎

‎‏زن هایی که در صفحۀ تلویزیون ظاهر می شوند، جایز است یا خیر و یا این که فرق است بین فیلم‏‎ ‎‏مستقیم و غیر مستقیم؟‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض عدم مفسده، مانع ندارد و فیلم، حکم عکس را دارد.‏

‏‏12. در موسیقی مطرب که استماع آن حرام است، آیا طرب شخصی مناط است و یا نوعی؟‏

‏‏بسمه تعالی، میزان، مطرب در نظر عرف است.‏

‏‏13. کسانی در جبهه هستند که مقرشان یک جا است و به طور مردد تا یک ماه، یک جا می مانند که باید‏‎ ‎‏از روز سی و یکم نمازشان را تمام بخوانند. سؤال این است که حتی آنان که هر روز به مادون مسافت‏‎ ‎‏می روند و به آن جا بر می گردند، همین حکم را دارند یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، باید در محل واحد متردداً بماند؛ ولی بیرون رفتن تا کمتر از مسافت، به مقدار‏‎ ‎‏چند ساعت در طول مدت، مضر نیست.‏

‏‏[سؤال 2321]‏‏ ‏ ‏ 1079‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏1. شخصی که از وطن خود حرکت می کند به قصد مسافت با شغل رانندگی و به‏‎ ‎‏مقصد که رسید از مقصد به مقصد دیگری که به حد مسافت است می رود و از آن جا به‏‎ ‎‏جای دیگر و گاهی به همان مقصد اول یا دوم بر می گردد و گاهی هم به آن جا‏‎ ‎‏برنمی گردد بلکه همین طور از محلی به محلی و بعداً بر می گردد به وطن، تمام این‏‎ ‎‏مسافرت ها یک سفر است و نماز این شخص قصر است یا این که تفصیلی در این‏‎ ‎‏مسأله هست، هرچه وظیفه است امر بفرمایید جواب مرقوم فرمایند. ‏

‏‏بسمه تعالی، سفر اول سفری است که به مقصد اول می کند و رفتن به هر‏‎ ‎‏مقصد سفرهای جداگانه است و سفرهایی که به غیر مقصد اول می کند‏‎ ‎‏حکم سفر اول را ندارد.‏

‏‏[سؤال 2322]‏

‏‏2. شخصی که از وطن می رود به محلی و در آن محل شروع می کند به رانندگی به‏‎ ‎‏جاهای مختلفی می رود و بر می گردد به همان محل که ممکن است چند ماهی این‏
‏‎

‎‏شغل را داشته باشند در چه وقت نماز این گونه اشخاص تمام است.‏

‏‏بسمه تعالی، در غیر سفری که به مقصد اول می کند حکم من شغله السفر را‏‎ ‎‏پیدا می کند.‏

‏‏[سؤال 2323]‏‏ ‏ ‏ 1080‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏محضر محترم رهبر کبیر انقلاب، امام خمینی‏

‏‏مستدعی است مسأله زیر را جواب صریح مبذول فرمایید.‏

‏‏1. افرادی که شغل آن ها رانندگی می باشد که همه روزه به طور دائم چندین بار از‏‎ ‎‏شهرستان ورامین به تهران رفت و آمد می نمایند ـ که 42 کیلومتر تا منزلشان فاصله‏‎ ‎‏دارد ـ آیا نماز و روزه آن ها چه صورتی دارد؟ ضمناً امور زندگی آن ها از رانندگی‏‎ ‎‏می گذرد.‏

‏‏بسمه تعالی، نمازشان تمام و روزه آن ها صحیح است.‏

‏‏2. افرادی که شغل آن ها کارمند اداری می باشد، که روزانه یک مرتبه رفت و یک مرتبه برگشت به منزل‏‎ ‎‏که فاصلۀ آن ها 42 کیلومتر می باشد دارند، آیا نماز و روزه آن ها چه صورتی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، حکم مسافر دارند.‏

‏‏3. آیا مسائل بالا را می توانند از مرجع دیگر تقلید نمایند؟‏

‏‏بسمه تعالی، در مسائل مورد فتوا عدول جایز نیست.‏

‏‏[سؤال 2324]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1213‏

‏‏2. عده ای از برادران که در جهاد سازندگی به عنوان رانندۀ جهاد استخدام می شوند‏‎ ‎‏و به محل هایی رفت و آمد می کنند که از هشت فرسخ زیادتر است، البته این ها در‏‎ ‎‏اختیار جهادند که روی تراکتور، لودر و غیره هستند، آیا نماز در این صورت قصر است‏‎ ‎‏و روزه به هم خورده یا نه؟ ‏

‏‏بسمه تعالی، در سفر شغلی اگر به مقدار مسافت شرعی باشد، نماز تمام و‏‎ ‎‏روزه صحیح است. ‏

‏
‏‎

‎‏[سؤال 2325]‏‏ ‏ ‏ 1081‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 13 / 8 / 1361‏

‏‏دفتر امام خمینی، سلام علیکم‏

‏‏آیا راننده نمازش تمام است؟ تکلیف برادرانی که شغلشان رانندگی نیست و در‏‎ ‎‏جبهه رانندگی می کنند چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، کسی که شغلش ـ ولو موقت ـ رانندگی در مقدار مسافت‏‎ ‎‏شرعی باشد، نمازش در سفر شغلی تمام است.‏

‏‏[سؤال 2326]‏‏ ‏ ‏ 1082‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏محضر مقدس رهبر کبیر انقلاب، حضرت آیت الله‌ العظمی نایب الامام، امام‏‎ ‎‏خمینی، دام ظله الوارف‏

‏‏بعد از عرض دعا و سلام، طول عمر آن رهبر را از درگاه احدیت خواستارم.‏

‏‏مشهور است که فتوای آن حضرت در مورد سفر بالنسبة بـ «من شغله السفر» تمام‏‎ ‎‏است و بالنسبة بـ «من شغله فی السفر» قصر؛ خواستم بفرمایید که آیا کسانی که در‏‎ ‎‏جهاد سازندگی به عنوان رانندۀ جهاد کار می کنند و به همین عنوان هم استخدام‏‎ ‎‏می شوند ولکن در اختیار جهادند، آیا نمازشان قصر است یا تمام؟ و آیا روزه شان به هم‏‎ ‎‏خورده یا صحیح می باشد؟‏

‏‏بسمه تعالی، کسی که شغل او رانندگی در مسافت شرعی است ـ خواه در‏‎ ‎‏استخدام اداره یا نهادی باشد و خواه آزاد کار کند ـ نماز او در سفر شغلی‏‎ ‎‏تمام است.‏

‏‏[سؤال 2327]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 283‏

‏‏5. اگر شخصی که شغل وی رانندگی باشد، با ماشین دیگری که رانندۀ آن، شخص‏‎ ‎‏دیگری است مسافرت کند، آیا حکم مسافرت دارد یا خیر؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، در سفری که شغل او نیست، حکم مسافر دارد.‏

‏‏[سؤال 2328]‏‏ ‏ ‏ 1083‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏آقایانی که در اداره، برای رانندگی استخدام شدند و همیشه، مقدار هشت فرسخ‏‎ ‎‏شرعی را رفت و آمد دارند و‏‎ ‎‏ماشین، مال اداره هست، آیا‏‎ ‎‏کثیر السفر هستند و‏‎ ‎‏باید‏‎ ‎‏نماز را تمام بخوانند و روزه را نیز بگیرند یا خیر؟ ‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض سؤال، نماز تمام و روزه صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2329]‏‏ ‏ ‏ 1084‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏با سلام و درود فراوان به رهبر کبیر انقلاب اسلامی، امام خمینی، دامت برکاته‏

‏‏اگر چه سعادت دیدار شما را نداشتم و هنوز شما را ندیدم، ولی امیدوارم خداوند‏‎ ‎‏بزرگ آرزوی دیدار شما را برآورده کند؛ ان شاء الله‌‏

‏‏1. در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در مشهد مقدس، در قسمت موتوری به‏‎ ‎‏عنوان راننده، مشغول به کار هستم؛ گاهی از وقت ها مأموریت خارج از شهر می روم‏‎ ‎‏که بیش از هشت فرسخ شرعی می باشد و بعضی از مأموریت ها را صبح می روم و شب‏‎ ‎‏بر می گردم. بفرمایید: نماز من چگونه است؟ آیا شکسته است یا صحیح؟ و اگر در ماه‏‎ ‎‏مبارک رمضان اتفاق افتاد، روزۀ من صحیح است یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر اشتغال به رانندگی دارید، نماز شما تمام و روزۀ شما‏‎ ‎‏صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2330]‏

‏‏2. به عنوان راننده به جبهه رفتم؛ ولی چند روزی به من ماشین تحویل ندادند و در‏‎ ‎‏این مدت، بلاتکلیف ماندم و با ماشین دیگران ـ که رانندگی را خود به عهده داشتم،‏‎ ‎‏برای استحمام و کارهای شخصی ـ بیش از هشت فرسخ را طی کردم. بفرمایید: در این‏
‏‎

‎‏مدت، نماز من چگونه است؟ و اگر ماشین تحویلم دادند، بعد از مأموریت اول، نماز و‏‎ ‎‏روزۀ من چگونه است؟‏

‏‏بسمه تعالی، تا مشغول به شغل خودتان که رانندگی است نشوید، حکم‏‎ ‎‏مسافر دارید؛ ولو با ماشین خودتان به جایی بروید.‏

‏‏[سؤال 2331]‏‏ ‏ ‏ 1085‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 30 / 9 / 1361‏

‏‏محضر امام خمینی، مدّ ظله العالی، با سلام به امام عزیز و درود به رزمندگان عزیز‏

‏‏این جانب قبل از این که به خدمت سربازی احضار شوم، شغلم درس خواندن بوده‏‎ ‎‏است و گاهی در وقت بیکاری، رانندگی می نمودم؛ ولی الآن که در خدمت سربازی‏‎ ‎‏هستم، در هفته چند روز از همدان به قزوین می روم و گاهی اوقات هم به منطقۀ‏‎ ‎‏عملیاتی جنگی می روم و گاهی مدتی هم در آن جا می مانم. در هر دو صورت، نمازم را‏‎ ‎‏باید چگونه بخوانم؟ عمر امام مستدام باد‏

‏‏بسمه تعالی، اگر به کار رانندگی اشتغال دارید، تا مشغول رانندگی هستید،‏‎ ‎‏نماز شما تمام است؛ و در غیر این صورت، باید شکسته بخوانید.‏

‏‏[سؤال 2332]‏‏ ‏ ‏ 1086‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 4 / 3 / 1361‏

‏‏محضر محترم حضرت آیت الله‌ العظمی امام خمینی‏

‏‏لازم به توضیح است که شغل این جانب، رانندۀ اداری است. در رابطه با شغلم، با‏‎ ‎‏مسأله زیر، روبه رو هستم:‏

‏‏این جانب در طی سال، به مأموریت های بین یک روز تا بیش از ده روز به خارج از‏‎ ‎‏شهر می روم؛ در فصل های بهار، تابستان و پاییز، در طی یک ماه ممکن است دو و یا‏‎ ‎‏سه مرتبه به مأموریت بروم و در فصل زمستان طی سه ماه، یک یا دو مرتبه.‏

‏‏باتوجه به متن بالا خواهشمند است حکم شرعی این جانب را در مورد شکسته یا‏
‏‎

‎‏کامل خواندن نماز و همچنین در مورد روزه گرفتن بیان فرمایند.‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شغل شما رانندگی در حد مسافت شرعی است، در سفری‏‎ ‎‏که در شغل خود می کنید، نماز شما تمام است و در مدت ماندن در محل،‏‎ ‎‏اگر آن جا وطن شما نیست، حکم مسافر دارید و اگر ده روز در جایی ماندید،‏‎ ‎‏در سفر اولی که بعد از آن در شغل خود می کنید، باید شکسته بخوانید.‏

‏‏[سؤال 2333]‏‏ ‏ ‏ 1087‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ دوم جمادی الثانی 1400 ق‏

‏‏شخصی هفته ای یک روز یا بیشتر یا کمتر شغلش مسافرت است. آیا وظیفه وی در‏‎ ‎‏تمام فروض، تمام خواندن است یا تفصیلی در بین است؟ در فرض تمام، آیا تنها در‏‎ ‎‏وقت شغل، وظیفه تمام می باشد و یا در تمام هفته؟‏

‏‏ ‏ ‏ سید موسی شبیری زنجانی‏

‏‏بسمه تعالی، با فرض این که شغل او سفر است، در خصوص سفرِ شغل،‏‎ ‎‏نماز او تمام است و در فرض مسأله تفصیلی نیست.‏

‏‏[سؤال 2334]‏‏ ‏ ‏ 1088‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏محضر محترم حضرت امام خمینی، روحی له الفداء‏

‏‏شخصی گواهینامه رانندگی گرفته است و قصد دارد از طریق رانندگی امرار معاش‏‎ ‎‏کند. وی می آید در اداره و یا نهادی مثل سپاه در رابطه با رانندگی مشغول به کار‏‎ ‎‏می شود. البته این شخص ممکن است به صورت رسمی یا قراردادی و موقت‏‎ ‎‏استخدام آن اداره یا نهاد گردد.‏

‏‏شخص فوق ممکن است در طول هفته و یا ماه، بر اساس مأموریت هایی که به وی‏‎ ‎‏داده می شود، همیشه در مسافرت باشد. احتمال هم دارد در طول هفته و ماه اصلاً‏‎ ‎‏مأموریت خارج شهر به وی نخورد. نماز و روزه چنین فردی در طول مأموریت چه‏
‏‎

‎‏صورتی دارد؟ لازم به تذکر است که این شخص راننده آن اداره یا نهاد می باشد و‏‎ ‎‏مأموریت هایی که به وی می خورد در رابطه با رانندگی می باشد. والسلام‏

‏‏بسمه تعالی، اگر شغل او رانندگی است به طوری که گاهی به حد مسافت هم‏‎ ‎‏می رود، نماز او در وقتی که به شغل مزبور اشتغال دارد تمام است و‏‎ ‎‏همچنین در مدتی که در شهر به انتظار مأموریت می ماند به طوری که از‏‎ ‎‏شؤون کار او است، باید تمام بخواند.‏

‏‏[سؤال 2335]‏‏ ‏ ‏ 1089‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏دفتر امام خمینی‏

‏‏این جانب در بروجرد اقامت دارم و شغلم پیمانکاری است، من در هر ماه یا هر‏‎ ‎‏برج، یک الی 15 روز در مسافرت هستم؛ ولی شب به منزل خود بر می گردم. این‏‎ ‎‏مسافرت من بیست فرسخ تا پنج فرسخ یا بیشتر یا کمتر است و تاکنون نماز تمام‏‎ ‎‏خوانده و روزۀ خود را گرفته ام و متوجه نبودم به فتوای امام که در توضیح المسائل‏‎ ‎‏فرموده اند: فقط راننده می تواند نماز تمام خوانده و روزه خود را بگیرد، من تکیه بر این‏‎ ‎‏کلمات کردم؛ چون واقعاً میل ندارم که روزه را افطار کنم ویا نماز را شکسته بخوانم.‏‎ ‎‏امام در توضیح المسائل فرموده اند که این روزه و نماز تمام از غیر راننده صحیح نیست‏‎ ‎‏و همچنین گفته اند نباید روزه را بگیری و باید نماز را شکسته بخوانی. امام! می توانم‏‎ ‎‏این دو مسأله را از رسالۀ دیگری بخوانم و از مجتهد دیگری این دو را تقلید کنم؟‏‎ ‎‏خواهشمندم مرا یاری کنید و جواب این مسأله را به من بدهید. ‏

‏‏بسمه تعالی، کسی که سفر، شغل او نیست نماز و روزه اش در سفر، قصر‏‎ ‎‏است؛ و مسأله از موارد رجوع به غیر نیست.‏

‏‏[سؤال 2336]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1316‏

‏‏2. سربازانی هستند که از استان اصفهان نمی باشند و فعلاً در پاسگاه پلیس راه‏
‏‎

‎‏سگزی مشغول خدمت هستند. بعضی رانندگی می کنند ـ گاهی کمتر از چهار فرسخ و‏‎ ‎‏گاهی بیشتر از چهار فرسخ ـ خلاصه، فعلاً رانندۀ پلیس راه سگزی می باشند و در‏‎ ‎‏ضمن، کارشان طوری می باشد که قصد ده روز نمی توانند بکنند. نماز و روزه این ها‏‎ ‎‏چگونه است؟‏

‏‏و دستۀ دوم سربازانی هستند که فعلاً در پلیس راه سگزی مشغول کارند، اما‏‎ ‎‏شغلشان رانندگی نیست و این ها هم نمی توانند قصد ده روز بکنند. نماز و روزۀ این ها‏‎ ‎‏چگونه است؟ و اگر این دسته، نمازشان قصر و روزه را نباید بگیرند، سؤال می کنند که‏‎ ‎‏مرخصی ما در سال 20 روز است؛ بقیۀ روزه ها را کی قضا کنیم؟‏

‏‏بسمه تعالی، در غیر وطن اگر نتوانند قصد اقامت ده روز نمایند، نماز قصر‏‎ ‎‏است و روزه صحیح نیست؛ مگر کسانی که شغل رانندگی دارند در مسافت‏‎ ‎‏شرعی. و قضای روزه باید تا قبل ماه رمضان سال بعد انجام شود.‏

‏‏[سؤال 2337]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 2032‏

‏‏5. در سپاه، بعضی از برادران راننده از اداره های مختلف، به عنوان مأمور به خدمت‏‎ ‎‏ـ دو یا سه یا چهار ماه ـ مشغولند که جمعاً کمتر از شش ماه رانندۀ سپاه است. آیا در‏‎ ‎‏سفر بیشتر از هشت فرسخ، نماز و روزه اش چه صورت پیدا می کند؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در مسافت شرعی رانندگی نماید، نمازش تمام است.‏

‏‏[سؤال 2338]‏‏ ‏ ‏ 1090‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 4 / 3 / 1361‏

‏‏پیشگاه مبارک رهبر کبیر انقلاب و بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران، حضرت امام‏‎ ‎‏خمینی، دام ظله العالی، سلام علیکم‏

‏‏1. تقاضا می شود بفرمایید: «تکلیف نماز و روزه خلبانان هواپیماهای شکاری که‏‎ ‎‏اغلب روزها از پایگاه پرواز می نمایند و مسافتی خیلی بیشتر از حد شرعی را طی‏‎ ‎‏نموده و مجدداً مراجعت می نمایند چیست»؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، حکم راننده را دارند.‏

‏‏2. ضمناً با توجه به این که اغلب پرواز می کنند؛ آیا می توانند در پایگاه قصد اقامت ده روز بنمایند یا‏‎ ‎‏خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، نمی توانند قصد ده روز کنند؛ مگر بدانند که ده روز در آن جا می مانند.‏

‏‏3. خلبانان مذکور گاهی اوقات ساعت های متمادی در پرواز هستند و احتمال دارد در بعضی از پروازها‏‎ ‎‏نمازشان قضا شود؛ آیا می توانند در پرواز نماز بخوانند یا خیر؟ در صورت امکان ادای نماز در پرواز،‏‎ ‎‏کیفیت آن را بیان بفرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، مانع ندارد. ولی باید رو به قبله بایستند.‏

‏‏[سؤال 2339]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1230‏

‏‏3. رانندگانی که در استخدام ژاندارمری هستند و همیشه به اطراف مأموریت دارند‏‎ ‎‏وظیفه نماز و روزه آن ها چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، با فرض این که در مقدار مسافت شرعی رانندگی می کنند،‏‎ ‎‏نمازشان تمام است. ‏

‏‏[سؤال 2340]‏‏ ‏ ‏ 1091‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 16 / 3 / 1361‏

‏‏پیشگاه حضرت آیت الله‌ العظمی رهبر کبیر، نایب الامام خمینی، زید عمره‏

‏‏عرض می شود: پس از سلام؛ سلامتی وجودتان را از درگاه خداوند متعال‏‎ ‎‏خواستارم. من یک نفر کاسب صاحب مغازه در تبریز هستم که هر روز صبح از قریۀ‏‎ ‎‏باویل سفلی برای کسب روزی می روم تبریز که چهار فرسخ است و غروب بر‏‎ ‎‏می گردم. چون ماه مبارک رمضان در پیش است روزۀ من صحیح است یا نه؟ کسب‏‎ ‎‏همیشگی بنده همین است و مجبور هستم بیایم و بروم، و در محل کسب جایی ندارم‏‎ ‎‏و ممکن نمی شود که ماه رمضان را بمانم. اگر روزۀ بنده صحیح است، امر فرمایید، و‏‎ ‎‏اگر صحیح نیست و باید بخورم پس من که تا آخر سال مجبورم بروم تبریز و غروب‏‎ ‎‏برگردم محل خودم، قضایش چطور می شود و کی قضای روزه ها را بگیرم؟ این مسأله‏
‏‎

‎‏مورد ابتلای جمعی از مردم است. جوابش را به طور صریح امر فرمایید، تا آسوده‏‎ ‎‏خاطر شده حضرت عالی را یک عمر دعاگو شویم.‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض مرقوم، حکم مسافر دارید.‏

‏‏[سؤال 2341]‏‏ ‏ ‏ 1092‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏کسی که رانندۀ اتومبیل شخص دیگری است، اگر در برخی از موارد، خود آن‏‎ ‎‏شخص رانندگی را عهده دار شود، تکلیف رانندۀ اصلی در مورد نماز و روزه اش‏‎ ‎‏چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر به عنوان راننده، مالک اتومبیل را در سفر همراهی کند،‏‎ ‎‏حکم سفر شغلی مترتّب است.‏

‏‏[سؤال 2342]‏‏ ‏ ‏ 1093‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏دفتر رهبر کبیر انقلاب اسلامی، سلام علیکم‏

‏‏بدین وسیله به استحضار می رساند برای تعدادی از پرسنل هوانیروز سؤالاتی‏‎ ‎‏مطرح است که جهت استفتا از امام خمینی، به آن دفتر فرستاده می شود؛ مقرر فرمایید‏‎ ‎‏پاسخ آن ها به این دایره اعلام، تا به پرسنل مربوطه ابلاغ گردد.‏

‏‏1. نماز پرسنلی که شغلشان خلبانی است و پرواز می نمایند چگونه است؟‏

‏‏بسمه تعالی، تمام است.‏

‏‏2. پرسنلی که شغلشان خلبانی است ولی در حال حاضر به عنوان فرمانده، انجام وظیفه می کنند و‏‎ ‎‏امکان دارد در سال، یک بار پرواز نمایند، نمازشان چگونه است؟‏

‏‏بسمه تعالی، حکم مسافر دارند.‏

‏‏3. خلبان ها در هنگام پرواز به منظور ایمنی، از کلاه و دستکش مخصوص پرواز و همچنین پوتین که‏‎ ‎‏همگی ساخت کشورهای خارج می باشد ـ به طوری که در داخل کلاه، مقداری چرم، ولی پوتین و‏
‏‎

‎‏دستکش، تمامی از چرم می باشد ـ استفاده می کنند، آیا در اثر عرق کردن، سر و دست و پا نجس‏‎ ‎‏می شود؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر از بلاد کفر وارد می شود، در صورتی محکوم به طهارت است که احتمال بدهند‏‎ ‎‏واردکننده مسلمان، احراز تذکیۀ حیوان را کرده و آن را در دسترس مسلمین قرار داده است.‏

‏‏4. میز بیلیارد گران قیمت ساخته شده از قبل (حدوداً به قیمت 2000000 ریال) را آیا می توان به‏‎ ‎‏سازنده اش فروخت؟ در غیر این صورت چه حکمی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، تابع مقررات دولت است.‏

‏‏5. آیا نصب مجسمۀ سمبل پرواز (یک آدم بال دار) در محوطۀ پایگاه هوایی اشکالی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، نصب آن اشکال ندارد.‏

‏‏6. تعدادی از پرسنل، ناآگاهانه در زمان طاغوت به مأموریت ظفار (عمان) رفته اند و مقداری فوق العاده‏‎ ‎‏دریافت کرده اند؛ وجه دریافتی چه حکمی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، به حاکم شرع مراجعه و از او اجازه بگیرند.‏

‏‏7. پرسنل نظامی که اجباراً به شهرستان ها منتقل می شوند، مسافت محل سکونت آن ها در آن شهرستان‏‎ ‎‏تا محل کار، بیش از حد شرعی است، نماز آن ها چه حکمی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، حکم مسافر را دارند.‏

‏‏8. شرکت تعاونی مسکن، جهت تهیۀ خانه، از پرسنل پول جمع آوری کرده است و به حساب بانک‏‎ ‎‏گذاشته و به وجه موجود، سود تعلق گرفته است، آیا می توان سود مذکور را به منظور تسهیلات شهری‏‎ ‎‏آن شهرک استفاده نمود؟‏

‏‏بسمه تعالی، جایز نیست.‏

‏‏[سؤال 2343]‏‏ ‏ ‏ 1094‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏کسانی که در جبهه و مانند آن مأموریت رانندگی دارند از چه وقت نماز آن ها تمام‏‎ ‎‏و روزه بر آن ها واجب است؟ منظور این است که آیا برای صدق سفر دوم و سوم باید‏‎ ‎‏ده روز در محلی توقف کنند و سپس به رانندگی ادامه دهند؟ زیرا بعضی از آنان، از‏‎ ‎‏روزی که از منزل به محل مأموریت می روند، بدون ده روز توقف، مشغول رانندگی‏‎ ‎‏می شوند، تا آن وقت که به محل سکونت برگردند؛ آیا در این صورت باید از سفر‏
‏‎

‎‏سوم  که از منزل به قصد انجام مأموریتِ رانندگی به جبهه می روند نماز را تمام‏‎ ‎‏بخوانند؟‏

‏‏بسمه تعالی، برای صدق سفر دوم و سوم، توقف ده روز در یک محل لازم‏‎ ‎‏نیست و سفری که به مقصد اول می کند، سفر اول محسوب می شود.‏

‏‏[سؤال 2344]‏‏ ‏ ‏ 1095‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 8 / 3 / 1361‏

‏‏محضر مبارک امام خمینی، دامت افاضاته‏

‏‏ضمن عرض سلام؛ پیروزی مداوم سربازان بر حق امام زمان ـ ارواحنا فداه ـ را به‏‎ ‎‏آن رهبر عزیز و بنیان گذار جمهوری اسلامی تبریک و تهنیت عرض نموده و بقای عمر‏‎ ‎‏شریف آن حضرت را از خداوند بزرگ مسئلت می داریم. ‏

‏‏پس از عرض تبریک و تهنیت پیروزی سربازان اسلام، سؤالی مطرح می شود که‏‎ ‎‏جواب را لطف بفرمایید تا از نگرانی رهایی یابم. سؤال از این قرار می باشد:‏

‏‏بندۀ حقیر شغل رانندگی دارم در شرکت آردکوبی که یکی از احتیاجات جامعه‏‎ ‎‏می باشد، و نیز در جادۀ ساوه، 18 کیلومتری تهران ساکن هستم و از محل سکونت تا‏‎ ‎‏محل کار سه فرسنگ می باشد و چون مسئولیت توزیع آرد بین نانوایان تهران ـ که در‏‎ ‎‏تمام نقاط شهر هست ـ را عهده دار می باشم، نماز را به چه صورت انجام دهم؟ و‏‎ ‎‏همچنین در ماه مبارک رمضان روزه من به چه صورت است؟ و هر روز هم (به غیر‏‎ ‎‏ایام تعطیل) سر کارم می باشم؛ خواهشمندم جواب را لطف بفرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض مذکور، نماز را تمام بخواند و روزه را بگیرد.‏

‏‏[سؤال 2345]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 923‏

‏‏5. کسی که در نصف روز، شغلش گشت یا رانندگی است، کفایت در اتمام نماز و‏‎ ‎‏گرفتن روزه می کند؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر نصف اول روز است، کفایت می کند.‏

‏
‏‎

‎‏[سؤال 2346]‏‏ ‏ ‏ 1096‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏شخصی در محلّ خدمت است و هر روز به مأموریت نمی رود مثلاً ضمن ده یا‏‎ ‎‏پانزده روز، دو یا سه مأموریت ـ به حد مسافت شرعی یا بیشتر ـ به او محوّل می شود.‏‎ ‎‏حکم نماز و روزه اش چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در محلّ خدمت مسافر است در مدّتی که در محلّ خدمت‏‎ ‎‏است تا اشتغال به رانندگی پیدا نکرده حکم مسافر دارد.‏

‏‏[سؤال 2347]‏‏ ‏ ‏ 1097‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏شخصی از منزل می رود در محلی که به اندازه مسافت است و از آن محل چون‏‎ ‎‏استخدام شده برای رانندگی یا برای نامه رسانی برای خارج از آن محل که به حد‏‎ ‎‏مسافت است، این شخص از منزل تا محل استخدام باید نماز را قصر کند یا تمام؟ و از‏‎ ‎‏محل استخدام که برای شغل خود می رود برای نامه رسانی یا رانندگی تمام است یا‏‎ ‎‏قصر؟ و بر فرض تمام بودن بعد از مراجعت از شغل خود به محل استخدام در محل‏‎ ‎‏استخدام حکم او چیست قصر است یا تمام؟ و آیا فرقی بین این که قصد مراجعت به‏‎ ‎‏منزل را داشته باشد یا قصد دارد که یکی دو روز در محل استخدام بماند و مجدداً دنبال‏‎ ‎‏شغل خود برود هست یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، از منزل تا محل کار حکم مسافر دارد و از محل کار که در‏‎ ‎‏مقدار مسافت شرعی شغل رانندگی دارد نماز تمام و روزه صحیح است و‏‎ ‎‏همچنین در برگشت و فرقی بین صور مذکوره نیست.‏

‏‏[سؤال 2348]‏‏ ‏ ‏ 1098‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏با تقدیم عرض سلام به حضور مسئولین دفتر امام، دو سؤال شرعی دارم که با‏
‏‎

‎‏توجّه به این که مقلد امام می باشم، جواب بفرمایید:‏

‏‏1. من سربازی هستم که در یکی از پاسگاه های اطراف هشتپر طوالش خدمت‏‎ ‎‏می کنم و شغل من رانندگی پاسگاه می باشد، و بدین منظور باید هفته ای چندین بار از‏‎ ‎‏پاسگاه به هشتپر رفته بازگردم که طول مسیر رفت و برگشت تقریباً بیش از هشتاد‏‎ ‎‏کیلومتر می باشد، البته تمام این مسافرت ها به عنوان مأموریت می باشد. در این‏‎ ‎‏صورت آیا نماز من حکم نماز مسافر را دارد و یا نه؟ باید اضافه کنم که از چند‏‎ ‎‏روحانی محلی این پرسش شده است و آن ها گفته اند که چون شغل اصلی شما‏‎ ‎‏رانندگی نیست و نان از این راه در نمی آورید و بعد از دو سال سربازی شغل دیگری‏‎ ‎‏دارید، لذا نماز شما حکم نماز مسافر را دارد. و نیز این هم ناگفته نماند که امکان دارد‏‎ ‎‏هر هفته یک بار نه به عنوان مأموریت، بلکه برای کار شخصی به هشتپر بروم و همین‏‎ ‎‏مسافت هشتاد کیلومتر پیموده شود، البته این مسافرت ها را صبح می روم و بعد از اذان‏‎ ‎‏ظهر برمی گردم. از شما برادران عزیز تقاضامندم که طبق رسالۀ امام و حکم وی در حل‏‎ ‎‏این مسأله مرا یاری دهید. ‏

‏‏بسمه تعالی، چنانچه شغل شما رانندگی است در سفر شغلی نماز تمام‏‎ ‎‏است، ولی در سفر غیر شغلی حکم مسافر دارید.‏

‏‏2. راه رفتن بر روی قبر مرده چه حکمی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، مکروه است.‏

‏‏[سؤال 2349]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 2684‏

‏‏3. شخصی 15 روز مسافرت می کند و 15 روز در وطن خود توقف دارد و شغل آن‏‎ ‎‏رانندگی است. حکم نماز و روزه آن 15 روز که در سفر است بیان فرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، باید نماز را تمام بخواند و روزه بگیرد. بلی در سفر اولی که‏‎ ‎‏بعد ازماندن 15 روز می کند حکم سایر مسافرین را دارد که نمازش قصر‏‎ ‎‏است و باید روزه را افطار کند.‏

‏
‏‎

‎‏[سؤال 2350]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 3281‏

‏‏3. کسی که روی کشتی کار می کند و چهارده روز کار و چهارده روز مرخصی دارد،‏‎ ‎‏در مدت کار نماز و روزۀ او چگونه باید انجام شود؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر چهارده روز که روی کشتی کار می کند، سفر واحد‏‎ ‎‏محسوب است، نماز او شکسته است و چنانچه سفرهای متعدد باشد در‏‎ ‎‏سفر اول شکسته، و در سایر سفرها تمام است.‏

‏‏[سؤال 2351]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1093‏

‏‏2. نماز پرسنلی که شغلشان خلبانی است ولی در حال حاضر به عنوان فرمانده،‏‎ ‎‏انجام وظیفه می کنند و امکان دارد در سال، یک بار پرواز نمایند، نمازشان چگونه‏‎ ‎‏است؟‏

‏‏بسمه تعالی، حکم مسافر دارند.‏

‏‏[سؤال 2352]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1477‏

‏‏4. گروهی برای خرید بین شهر و محل کار که از حد مسافت بیشتر است مأموریت‏‎ ‎‏دارند؟‏

‏‏5. گروهی نیز به عنوان راننده، مکانیک و غیره وسایل شرکت را از منطقه گاز به‏‎ ‎‏مناطق دیگر ایران (از شرق به غرب کشور) حمل می کنند و معمولاً در این مسیر در‏‎ ‎‏حرکتند، ولی گاهی اتفاق می افتد که بر اثر مهیا نبودن وسایل چند روز در محل کار‏‎ ‎‏توقف می کنند؟ در هر دو صورت وظیفه چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، 4 و 5، حکم مسافر را دارند ولی کسانی که شغل آن ها سفر‏‎ ‎‏است مانند راننده باید نماز را تمام به جا آورند و روزه آن ها صحیح است و‏‎ ‎‏توقف در محلی کمتر از ده روز حکم مذکور را تغییر نمی دهد.‏

‏‏[سؤال 2353]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 2086‏

‏‏2. شخصی ماشین می خرد که با آن کرایه کشی کند. بعد از این که دو یا سه سفر‏
‏‎

‎‏مسافرت کرد و نمازش را تمام خواند، دو سه ماهی را به کمتر از مسافت شرعی‏‎ ‎‏کرایه کشی و رفت و آمد می کند. در این صورت اگر بعد از دو سه ماه مجدداً برای‏‎ ‎‏همان شغل سابق به حد مسافت شرعی مسافرت کند، آیا باید نماز را تمام بخواند یا‏‎ ‎‏این که به هم خورده و باید در سفر اول قصر و در سفر دوم تمام بخواند؟ حکمش را‏‎ ‎‏مرقوم فرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، با فرض دوام شغل، ولو در کمتر از مقدار مسافت، حکم‏‎ ‎‏عملیت سفر به حال خود باقی است.‏

‏‏[سؤال 2354]‏‏ ‏ ‏ 1099‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی ‏ ‏ 12 / 9 / 1361‏

‏‏محضر مبارک رهبر و قائد عظیم الشأن، حضرت آیت الله‌ العظمی امام خمینی،‏‎ ‎‏دامت برکاته، نسبت به بعضی از مسائل فقهی و شرعی، نظر آن مرجع را خواهانیم.‏

‏‏1. کسانی که شغلشان خلبانی می باشد، در مأموریت های یک ماهه، در صورتی که‏‎ ‎‏امکان 30 روز ماندن در یک محل و امکان پرواز هم می باشد، حکم نماز و روزۀ آن ها‏‎ ‎‏را بیان فرمایید.‏

‏‏بسمه تعالی، در مدتی که اشتغال به خلبانی دارد، وظیفۀ او تمام است. بلی‏‎ ‎‏اگر ده روز یا بیشتر ـ ولو بدون قصد ـ در یک محل بماند، در سفر اولی که‏‎ ‎‏بعد از آن می کند باید شکسته بخواند؛ و در هر مورد که نماز او تمام است،‏‎ ‎‏روزه هم می تواند بگیرد و اگر نماز، شکسته است، روزه صحیح نیست.‏

‏‏2. در مورد افرادی که مأمور به خدمت می باشند و محل سکونت تا محل کار آن ها، از حد فاصلۀ‏‎ ‎‏شرعی می گذرد، نماز آن ها قصر و روزه نمی توانند بگیرند. در صورتی که مدت مأموریت 4 الی 10‏‎ ‎‏سال می باشد، چگونه می توانند قضای روزه را بگیرند؟‏

‏‏بسمه تعالی، قضای روزۀ هر سال را نباید از سال بعد، به تأخیر اندازد و برای این کار باید یا در‏‎ ‎‏وطن، روزه ها را قضا کند یا در محلی قصد ماندن ده روز کند و روزه های قضا را بگیرد.‏

‏‏3. کسانی که قصد ماندن ده روز در محل را دارند و می خواهند در نماز جمعه که فاصلۀ آن از حد‏
‏‎

‎‏شرعی می گذرد شرکت کنند، نماز عصر آن ها چه حکم دارد؟ و همچنین اگر این افراد بخواهند چند‏‎ ‎‏ساعت آن جا بمانند؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر منظور از حد شرعی که بیان کرده اید، مسافت شرعی است، حکم مسافر دارد.‏

‏‏4. نشستن زن ها و مردها در تاکسی و یا اتوبوس ها (در صورت تماس بدن)، و روسری و چادر به سر‏‎ ‎‏کردن، اما موهای سر از زیر چادر و روسری معلوم شدن و بیرون گذاشتن، چه حکمی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، زن ها باید موی خود را بپوشانند و مردها نباید به آن نظر کنند؛ و در تاکسی یا‏‎ ‎‏اتوبوس پهلوی هم بودن زن و مرد اگر فساد نداشته باشد، مانع ندارد.‏

‏‏5. معمولاً اجناس که دولت (کمیته ها) می دهند، نسبت به قیمت بازار آزاد تفاوت دارد. آیا اگر کسی‏‎ ‎‏بخواهد این جنس را به قیمت بازار آزاد به فروش برساند، جایز است؟ و در صورتی که با این پول،‏‎ ‎‏نیازمندی هایی را برطرف سازد، چه حکمی دارد؟‏

‏‏بسمه تعالی، میزان، مقررات دولت اسلامی است.‏

‏‏از خداوند، پیروزی نهایی برای لشکریان اسلام و طول عمر و سلامتی برای آن رهبر خواهانیم.‏

‏‏[سؤال 2355]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1444‏

‏‏4. پرسنلی که شغل سازمانی آن ها راننده است ولی اکثراً بنا به دلایل سازمانی،‏‎ ‎‏رانندگی نمی کنند؛ یعنی عملاً نمی شود گفت دائم السفر، آیا گاهی اوقات ـ ندرتاً ـ‏‎ ‎‏اگر  مأموریتی به آن ها واگذار شود، در این موقع، دائم السفر بودن، شامل آنان‏‎ ‎‏می شود  یا خیر؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر حداقل در خلال ده روز، یک بار در مقدار مسافت شرعی،‏‎ ‎‏شغل رانندگی دارند، نماز تمام و روزه صحیح است؛ و گرنه حکم مسافر‏‎ ‎‏دارند.‏

‏‏[سؤال 2356]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1483‏

‏‏2. بعضی از افراد پرسنل فقط کارشان در نیروی هوایی رانندگی است. و گاهی به‏‎ ‎‏مقدار چهار فرسخ و گاهی کمتر از چهار فرسخ رانندگی می کنند، و در هیچ کار دیگری‏‎ ‎‏دخالت ندارند. به طوری که اگر از جزیره کیش به جای دیگر منتقل شوند، باز کار‏‎ ‎‏رانندگی را به عهده آن ها می گذارند. آیا در این صورت می توان گفت که شغل این‏
‏‎

‎‏شخص رانندگی است و اشکال مسأله قبل برای او نیست یا این شخص هم با بقیه فرق‏‎ ‎‏نمی کند؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر در مقدار هشت فرسخ شرعی شغل رانندگی دارند،‏‎ ‎‏نمازشان تمام و روزه صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2357]‏‏ ‏ ‏ 1100‏

‏‏ ‏ ‏ بسمه تعالی‏

‏‏محضر مبارک دفتر استفتای حضرت امام خمینی، دام بقاؤه‏

‏‏خواهشمند است دستور فرمایید به سؤالات زیر پاسخ لازم مرحمت فرمایند.‏

‏‏راننده وزارت پست و تلگراف و تلفن محل خدمت اداره کل پست اصفهان‏

‏‏خدمت کل پست از اصفهان به تهران و مراجعت در روز بعد ‏ ‏ 2 روز‏

‏‏پست از اصفهان به آباده شیراز و مراجعت در همان روز ‏ ‏  1 روز‏

‏‏پست از اصفهان به شهرکرد و مراجعت در همان روز ‏ ‏ 1 روز‏

‏‏پست از اصفهان به گلپایگان و مراجعت در همان روز ‏ ‏ 1 روز‏

‏‏پس از پایان مسافرت ها دو الی سه روز استراحت در اصفهان سپس ادامه‏‎ ‎‏برنامه های فوق الذکر است، در صورت نیاز ممکن است در طول استراحت یکی از‏‎ ‎‏مسافرت های یک روزه یا دو روزه انجام شود، در این صورت نماز و روزه چه‏‎ ‎‏صورتی دارد؟ صحیح است یا شکسته؟‏

‏‏بسمه تعالی، در فرض مرقوم نماز تمام و روزه صحیح است.‏

‏‏[سؤال 2358]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1047‏

‏‏2. در ضمن شخصی شغلش چوبداری است؛ لکن پیوسته و برای تمام وقت، به‏‎ ‎‏این شغل اشتغال ندارد و گاه می شود که دو ـ سه ماه طول می کشد و هر بار، چند روزی‏‎ ‎‏هم بیش نیست. اگر این چند روز، در ماه رمضان اتفاق بیفتد، تکلیف روزه اش‏‎ ‎‏چیست؟‏

‏
‏‎

‎‏بسمه تعالی، اگر ده روز در یک محل بماند، در سفر اول باید شکسته‏‎ ‎‏بخواند.‏

‏‏[سؤال 2359]‏‏ ‏ ‏ ‏‏----> 1135‏

‏‏2. اگر تصمیم بر این گرفته شود که یک روز در میان که در محل کارم هستم، به‏‎ ‎‏مأموریت های خارج از مسافت بروم و سپاه در زمان خدمتم، چند روزی مأموریت‏‎ ‎‏داشته و چند روزی نداشته باشد، در این صورت حکم الله‌ چیست؟‏

‏‏بسمه تعالی، اگر بین سفر شغلی تا سفر شغلی دیگر ده روز فاصله شود، در‏‎ ‎‏اولین سفر شغلی بعد از ده روز، نماز قصر است.‏