بخش اول: سیاست خارجی
فصل دوم: تشکیلات اجرایی درسیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران
1. وزارت امور خارجه
نسخه چاپی | ارسال به دوستان
برو به صفحه: برو

نوع ماده: کتاب فارسی

پدیدآورنده : خمینی، روح الله، رهبر انقلاب و بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران، 1279-1368

محل نشر : تهران

ناشر: موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره)

زمان (شمسی) : 1392

زبان اثر : فارسی

1. وزارت امور خارجه

1. وزارت امور خارجه

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

ضعف تبلیغات خارجی

‏     ‏‏ما تبلیغاتمان در خارج بسیار ناقص است و اشخاصی که از‏‎ ‎‏خارج می آیند اینجا و با من ملاقات می کنند، همه از این مطلب‏‎ ‎‏شکایت دارند که در خارج تبلیغات کم است ـ البته وزارت خارجه‏‎ ‎‏و ارشاد اخیراً یک طرحهایی دارند و ان شاءالله موفق خواهند‏‎ ‎‏شد.(138)‏

26 / 2 / 61 

*  *  *

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

وزارت خارجه تابلوی هویت اسلامی ایران

‏     ‏‏وزارت خارجه تنها وزارتخانه ای است که بیشتر از سایرین‏‎ ‎‏می تواند با خوب شدن و اسلامی شدن، در خارج، موجودیت‏‎ ‎‏اسلامی خودش را نشان بدهد، و تأثیرش بیشتر از همۀ‏‎ ‎‏وزارتخانه هاست. و بعکس صدماتی که به کشور ما از ناحیۀ‏‎ ‎‏سفارتخانه های خارجی در اینجا و سفارتخانه های خودمان‏‎ ‎‏درخارج و وزارتهای خارجی بر کشور وارد کرده اند، شاید دیگران‏‎ ‎‏نکرده باشند. و این برای این است که وزارت خارجه روابط با همه‏‎ ‎‏دنیا دارد؛ با افکار مختلف، با ایده های مختلف و برنامه های‏‎ ‎‏مختلف. و البته کار وزارت خارجه کار مشکلی است، لکن‏

کتابسیاست خارجی و روابط بین الملل از دیدگاه امام خمینی (س)صفحه 59

‏حساس، و لازم است که درست اصلاح بشود.(139)‏

4 / 10 / 61 

*  *  *

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

اخراج شجاعانه جاسوسان شوروی

‏     ‏‏این افرادی که با صراحت لهجه، اکثر آنهایی که در رأس‏‎ ‎‏هستند، تصریح کردند که ما جاسوسانی بودیم برای شوروی، و‏‎ ‎‏دنبال آن وزارت خارجه عده ای را بیرون راند. و همین قدر و‏‎ ‎‏منزلتی که ملت ما و ما برای آن عزیزانی که جاسوسخانۀ امریکا را‏‎ ‎‏از بین بردند، برای این جوانانی که این جاسوسهای غیر انسانی و‏‎ ‎‏اسلامی را و مخالف با کشور و ملت و اسلام را دستگیر کردند،‏‎ ‎‏همان اجری که برای آنها و همان ارزشی که برای آنها قائل هستیم‏‎ ‎‏برای اینها هم قائلیم؛ و همان ارزشی که برای این دو گروه قائلیم‏‎ ‎‏برای وزارت خارجه و وزیر محترم خارجه هم که عده ای را که‏‎ ‎‏تشخیص دادند که عضوهای نامطلوب هستند از ایران خارج‏‎ ‎‏کردند، برای اینها هم قائلیم. همان طوری که آنها اثبات کردند که ما‏‎ ‎‏به غرب بستگی نداریم و با شجاعت و شهامت پیش رفتند و به‏‎ ‎‏کارشکنیها و انتقادات آنهایی که برخلاف آنها بودند اعتنا نکردند،‏‎ ‎‏اینها هم در طرف شرقی و شمالی اش همین کار را کردند، و بدون‏‎ ‎‏اینکه هراسی از آن کشورهای بزرگ و قدرتهای بزرگ داشته‏‎ ‎‏باشند، جاسوسانی که در داخل کشور بودند و خودشان را ایرانی‏‎ ‎‏می شمردند ـ ولو ما آنها را ایرانی نمی دانیم ـ با قدرت تمام گرفتند‏‎ ‎‏و به دام انداختند، و لانه های جاسوسی آنها را تصاحب کردند، و‏‎ ‎‏وزارت خارجه در دنبال او، عده ای را از کسانی که در ایران‏‎ ‎‏جاسوسی می کردند برای خارج، برای شوروی، آنها را هم از ایران‏‎ ‎‏اخراج کرد، بدون اینکه هیچ هراسی به خودشان راه بدهند از‏

کتابسیاست خارجی و روابط بین الملل از دیدگاه امام خمینی (س)صفحه 60

‏شرق یا از غرب.(140)‏

1 / 3 / 62 

*  *  *

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

حساسیت وزارت خارجه

‏     ‏‏اما قضیۀ وزارت خارجه، این وزارتخانه از سایر وزارتخانه ها‏‎ ‎‏حساسیت بیشتری دارد برای اینکه سروکارش با تمام ممالک‏‎ ‎‏دنیاست. خدمت کردن شما مسلم است برای اینکه، کشور‏‎ ‎‏خودتان است. قبلاً کشوری بوده است وابسته به غرب و شرق و‏‎ ‎‏تحت ستم و آسیب خارجی ها و دارای تبلیغات شاهنشاهی. در‏‎ ‎‏چنین کشوری معلوم است که کار وزارت امور خارجه اش چه‏‎ ‎‏مشکل و سنگین است، ولی همت مردان مصمم هر کار مشکلی را‏‎ ‎‏آسان می کند و بعد انجام می دهند. شما که برای رضای خدا‏‎ ‎‏خدمت می کنید سعی کنید در مقابل تمامی مشکلات بایستید و‏‎ ‎‏مبارزه کنید. در مورد تبلیغات وزارت خارجه باید بدانید که‏‎ ‎‏تبلیغات در رأس امور است و هر روز باید حجمش زیادتر گردد.‏‎ ‎‏امروز که ما مقابل تمام دنیا ایستاده ایم، لااقل باید تبلیغات خودمان‏‎ ‎‏سالم باشد و تبلیغات صحیحی داشته باشیم. امیدوارم همه سالم‏‎ ‎‏باشید و وزارتخانه را به صورتی که برای اسلام و کشور مفید باشد‏‎ ‎‏بسازید. می دانم که در فکر حل مسائل هستید. ان شاءالله مشکلات‏‎ ‎‏را حل می نمایید. (141)‏

20 / 5 / 62 

*  *  *

‏ ‏

جو باز سیاسی و تحمل انتقادات 

‏     من جنابعالی‏‎[1]‎‏ را فردی متدین و دلسوز انقلاب می دانم. و‏‎ ‎

کتابسیاست خارجی و روابط بین الملل از دیدگاه امام خمینی (س)صفحه 61

‏شما و دوستانمان در وزارت امورخارجه باید تحمل انتقاد را، چه‏‎ ‎‏حق و چه ناحق، داشته باشیم. جوّ باز سیاسی ایران انقلابی،‏‎ ‎‏بی تجربگی بعضی از مسئولان، سبقت در رساندن سریع هر‏‎ ‎‏موضوعی به جامعه گرچه به ضرر مردم باشد، نه تنها کار وزارت‏‎ ‎‏امور خارجه را مشکل می کند، که در بعضی اوقات روی‏‎ ‎‏سیاستهای داخلی هم اثر نامطلوب می گذارد. اینجانب به شما و‏‎ ‎‏تمامی خادمین به اسلام و ایران دعا می کنم. امیدوارم چون گذشته‏‎ ‎‏در خدمتتان تنها خدا را منظور دارید. از خداوند متعال توفیق‏‎ ‎‏جنابعالی و سایر خدمتگزاران به اسلام را خواستارم.(142)‏

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

20 / 1 / 67 

*  *  *

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

وظایف وزارت خارجه در جنگ

‏     ‏‏مسائل سیاسی مربوط به جنگ را وزارت خارجه به عهده‏‎ ‎‏دارد، ولی مسائل جبهه ها را باید نیروهای نظامی و انتظامی و‏‎ ‎‏مردمی زیر نظر ستاد فرماندهی کل قوا به عهده بگیرند.(143)‏

30 / 4 / 67 

*  *  *

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

‏ ‏

طاغوت زدایی و لزوم تحول در وزارتخانه

‏     ‏‏باید دانست که گرچه تمام وزیران وزارتخانه ها مسئولیت در‏‎ ‎‏اسلامی کردن و تنظیم امور محل مسئولیت خود دارند لکن بعضی از‏‎ ‎‏آنها ویژگی خاص دارند؛ مثل وزارت خارجه که مسئولیت‏‎ ‎‏سفارتخانه ها را در خارج از کشور دارند. اینجانب از ابتدای پیروزی به‏‎ ‎‏وزرای‏‎ ‎‏خارجه راجع به طاغوتزدگی سفارتخانه ها و تحول آنها به‏‎ ‎‏سفارتخانه های مناسب با جمهوری اسلامی توصیه هایی نمودم، لکن‏‎ ‎‏بعض آنان یا نخواستند یا نتوانستند عمل مثبتی انجام دهند. و اکنون که‏‎ ‎

کتابسیاست خارجی و روابط بین الملل از دیدگاه امام خمینی (س)صفحه 62

‏سه سال از پیروزی می گذرد اگرچه وزیر خارجۀ کنونی اقدام به این امر‏‎ ‎‏نموده است و امید است با پشتکار و صرف وقت این امر مهم انجام‏‎ ‎‏گیرد.‏

‏     و وصیت من به وزرای خارجه در این زمان و زمانهای بعد آن است‏‎ ‎‏که مسئولیت شما بسیار زیاد است، چه در اصلاح و تحول وزارتخانه و‏‎ ‎‏سفارتخانه ها؛ و چه در سیاست خارجیِ حفظ استقلال و منافع کشور‏‎ ‎‏و روابط حسنه با دولتهایی که قصد دخالت در امور کشور ما را ندارند.‏‎ ‎‏و از هر امری که شائبۀ وابستگی با همۀ ابعادی که دارد به طور قاطع‏‎ ‎‏احتراز نمایید. و باید بدانید که وابستگی در بعض امور هر چند ممکن‏‎ ‎‏است ظاهر فریبنده ای داشته باشد یا منفعت و فایده ای در حال داشته‏‎ ‎‏باشد، لکن در نتیجه، ریشۀ کشور را به تباهی خواهد کشید. و کوشش‏‎ ‎‏داشته باشید در بهتر کردن روابط با کشورهای اسلامی و در بیدار کردن‏‎ ‎‏دولتمردان و دعوت به وحدت و اتحاد کنید که خداوند با شماست.‏‎ ‎‏باید وزارت خارجه کوشش کند تا سفارتخانه ها نشریات تبلیغی داشته‏‎ ‎‏باشند و چهرۀ نورانی اسلام را برای جهانیان روشن نمایند؛ که اگر این‏‎ ‎‏چهره با آن جمال جمیل که قرآن و سنت در همۀ ابعاد به آن دعوت‏‎ ‎‏کرده از زیر نقاب مخالفان اسلام و کج فهمیهای دوستان خودنمایی‏‎ ‎‏نماید، اسلامْ جهانگیر خواهد شد و پرچم پرافتخار آن در همه جا به‏‎ ‎‏اهتزاز خواهد آمد.(144)‏

14 / 3 / 68 

*  *  *

‎ ‎

کتابسیاست خارجی و روابط بین الملل از دیدگاه امام خمینی (س)صفحه 63

  • )) دکتر علی اکبر ولایتی وزیر وقت امور خارجه.