شناسنامۀ سروده ها
نسخه چاپی | ارسال به دوستان
برو به صفحه: برو

نوع ماده: کتاب فارسی

پدیدآورنده : خمینی، روح الله، رهبر انقلاب و بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران، ۱۲۷۹ - ۱۳۶۸

محل نشر : تهران

ناشر: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (س)

زمان (شمسی) : 1392

زبان اثر : فارسی

شناسنامۀ سروده ها

 

 شناسنامۀ سروده ها 



شناسنامۀ سروده ها 

 

● آب زندگانی 

قد دلجویت اندر گلشن حُسن

یکی سروی است کاندر «کاشمر» نیست

‏ ‏

‏هَزَجِ مَسَدَّسِ مَقْصور‏

‏مَفاعیلُن / مَفاعیلُن / مَفاعیلْ‏

‎U‎‏--- / ‏‎U‎‏--- /‏‎U ‎‏--.‏

‏قطعه / 5 بیت / عراقی ‏

‏از اشعار دوران شباب حضرت امام(س)‏

‏قافیه: کاشمر، تر.... - «ر»، حرف رویّ ‏

‏ردیف: نیست ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر‏

● آتش عشق 

کیست کاشفتۀ آن زلف چلیپا نشود 

دیده ای نیست که بیند تو و شیدا نشود 

‏ ‏

‏رَمَلِ مُثَمَّنِ مخبونِ مَحْذوف ‏

‏فلاعِلاتُن/ فَعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‏-‏‎U‎‏-- /‏‎UU‎‏--/‏‎UU‎‏-- /‏‎ UU‎‏-‏

‏ ‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الاوّل 1407/ دی 1365‏

‏قافیه: چلیپا، شیدا... - «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نشود‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، اِغراق، مراعات نظیر‏

● آتش فراق 

بیدل کجا رود، به که گوید نیاز خویش؟

با ناکسان چگونه کند فاش راز خویش؟

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّنِ اَخْرَب مَکْفوفِ مَحذوف ‏

‏مَفْعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‏--‏‎ U‎‏ /-‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏/‏‎U‎‏-- ‏‎U‎‏/-‏‎ U‎‏-.‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الاوّل 1407/ دی 1365‏

‏قافیه: نیاز، راز...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: خویش ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جِناس، التفات، تضادّ (مطابقه)‏

● آرزوها 

در دلم بود که آدم شوم امّا نشدم 

بی خبر از همه عالم شوم امّا نشدم

‏ ‏

‏رَمَلِ مُثَمَّنِ مَخْبونِ مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏


‏- ‏‎U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-‏

‏غزل / 9 بیت / عراقی ‏

‏7 ذیقعدۀ 1405/ 5 مرداد 1364‏

‏قافیه: آدم، عالم... - «م»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شوم امّا نشدم ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، اِغراق، رَدِّ مَطْلَع‏

● آفتاب نیمه شب

ای خوبرخ که پرده نشینیّ و بی حجاب

ای صد هزار جلوه گر و باز در نقاب 

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّنِ اَخْرَبِ مَکْفوفِ مَقْصور ‏

‏مَفْعولُ/ فاعِلاتُ / مَفاعیلُ /فاعِلاتْ‏

‏--‏‎ U‎‏ /-‏‎ U‎‏-‏‎U‎‏/‏‎ U ‎‏--‏‎U‎‏/-‏‎ U‎‏-.‏

‏غزل / 8 بیت / عراقی ‏

‏5 جمادی الاوّل 1407 /19 دی 1365‏*‎[1]‎

‏قافیه: حجاب، نقاب...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعاتِ نظیر، تَرْصیع، جِناس ‏

● آن روز 

آن روز که ره به سوی میخانه برم 

یاران، همه را، به دلق و مسند سپرم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّنِ اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُ / فَعَل ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎U‎‏/‏‎ U‎‏-‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏12 جمادی الثّانی 1405 / 14 اسفند 1363‏

‏قافیه: برم، سپرم ...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● آن کیست؟

آن کیست که روی تو به هر کوی ندید 

آوای تو در هر در و منزل نشنید

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَهْتَم ‏**‎[2]‎‏ مصراع اوّل‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُ / فَعُولْ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎ U‎‏- - ‏‎U‎‏/‏‎ U‎‏-.‏


‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَهْتَم ‏‏ مصراع دوّم‏

‏مَفْعولُ / مَفاعیلُ / مَفاعیلُ / فَعُولْ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎U‎‏/‏‎ U‎‏-.‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی ‏

‏قافیه: ندید، نشنید...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مبالغه ‏

● آواز سروش 

بر در میکده پیمانه زدم، خرقه به دوش

تا شود از کفم آرام و، رود از سر هوش

‏ ‏

‏رَمَلِ مُثَمَّنِ مَخْبونِ مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن /فَعِلاتْ‏

‏-‏‎ U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-.‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی ‏

‏رجب 1405 / فروردین 1364‏

‏قافیه: دوش، هوش...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی‏

‏- «ش»، حرف رویّ‏

‏هنر  شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جِناس مکرّر‏

● آیینۀ جان

بر در میکده بگذشته ز جان آمده ام  

پشت پایی زده بر هر دو جهان آمده ام  

‏ ‏

‏رَمَلِ مُثَمَّنِ مَخْبونِ مَحْذوف‏

‏فاعلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِِلاتُن/ فَعِلُن.‏

‏-‏‎ U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏از اشعار دوران شباب حضرت امام(س)‏

‏قافیه: جان، جهان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آمده ام  ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جِناس، رَدُّالصَّدْرِ اِلَی الْعَجُز، تشبیه، تلمیح، تضادّ (مطابقه) ‏

● اخگر غم 

آن که ما را جفت با غم کرد، بنشانید فرد 

دیدی آخر پرسشی از حال زار ما نکرد؟!

‏ ‏

‏رَمَلِ مَثَمَّن مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن / فاعِلاتُن / فاعِلاتُن/ فاعِلاتْ ‏

‏-‏‎ U‎‏--/-‏‎ U‎‏--/-‏‎ U‎‏--/-‏‎ U‎‏-.‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏از اشعار دوران جوانی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: فرد، نکرد...‏


‏- «ر»، حرف قید ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تضمین، تشبیه، جِناس‏

● از باد بهار...

از باد بهار، بوی دلدار آمد 

.............................

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مُفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎ U‎‏---/-‏

‏ ‏

‏مصراعی از یک رباعی گمشده / عراقی ‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366‏

‏قافیه: دلدار ‏

‏«الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آمد ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، حُسْن مطلع ‏

● از دست تو...

از دست تو در پیش که، فریاد برم؟

از دادستان همچو تویی داد برم ؟ 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‏--‏‎ U‎‏/ ‏‎ U‎‏-‏‎ ‎‏-‏‎ U‎‏/‏‎ U ‎‏- - ‏‎U‎‏ /‏‎ U‎‏-‏

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی ‏

‏جمادی الثانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: فریاد، داد...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: برم ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، اقتباس ‏

● استخاره 

بهار آمده، دستار زهد پاره کنید 

به پیش پیر مغان رفته استشاره کنید 

‏ ‏

‏مُجْتَثِّ مُثَمَّنِ مَخْبونِ مَقْصور ‏

‏مَفاعِلُن / فَعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعِلاتْ‏

‎U‎‏ – ‏‎U‎‏ - / ‏‎U U‎‏-- / ‏‎ U‎‏-‏‎ U ‎‏- / ‏‎ U U‎‏-.‏

‏غزل کوتاه / 2 بیت / عراقی ‏

‏در فاصلۀ سالهای 1340 تا 1355 ق/ 1309 تا 1324 ش‏*‎[3]‎

‏قافیه: پاره، استشاره...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏


‏-  «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ه»، حرف وصل‏

‏ردیف: کنید‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر، استعاره ‏

● اسرار جان 

ای دوست! پیر میکده از راه می رسد 

با یک گلِ شکفته به همراه می رسد 

‏ ‏

‏مَضارِع مُثَمَّنِ اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف ‏

‏مَفعولُ/فاعِلاتُ / مَفاعیلُ/ فاعِلُن ‏

‏--‏‎ U‎‏/-‏‎ U ‎‏-‏‎U‎‏/‏‎ U ‎‏--‏‎U‎‏/-‏‎ U ‎‏-.‏

‏غزل / 9 بیت / عراقی ‏

‏11 جمادی الثّانی 1409 / 29 دی 1367 ‏

‏قافیه: راه، همراه ...‏

‏- «الف»، رِِدْف اصلی‏

‏- «ه»، حرف رویّ‏

‏ردیف: می رسد ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، جناس زائد، تضّاد (مطابقه)، تنسیق الصّفات، استعاره، کنایه‏

● اسیر 

فخر است برای من فقیر تو شدن 

از خویش گسستن و اسیر تو شدن 

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/مَفاعِلُن /  مَفاعیلُ/ فَعَل ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U ‎‏-‏‎U‎‏ -/‏‎ U ‎‏--‏‎U‎‏/‏‎ U ‎‏-‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏12 جمادی الثّانی 1405 / 14 اسفند 1363  ‏

‏قافیه: فقیر، اسیر...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: تو شدن  ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعاتِ نظیر، اغراق، اقتباس، مَوَّشَح مرتّب (فاطی)‏

● اسیر نفس  

فاطی! اگر از طارم اعلا گذری  

از خاک گذشته، از ثریّا گذری  

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْْبوب ‏‏ مصراع اوّل ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ / مَفاعیلُ / فَعَل ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U ‎‏-- ‏‎U‎‏/‏‎ U ‎‏-- ‏‎U‎‏/‏‎ U ‎‏-‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏ ‏‏ مصراع دوّم‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُنْ / مَفاعیلُ / فَعَل ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U ‎‏-‏‎U‎‏-/‏‎ U ‎‏--‏‎U‎‏/‏‎ U ‎‏-‏

‏رباعی / 2  بیت / عراقی ‏

‏رمضان 1404 / خرداد 1363 ‏

‏قافیه: اعلا، ثریّا... - «الف»، حرف رویّ‏


‏ردیف: گذری ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، اقتباس ‏

● افسوس! 

افسوس که عمر در بطالت بگذشت 

با بار گنه، بدون طاعت بگذشت 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلّ ‏

‏مَفْعولُ/مَفاعِلُن / مَفاعیلُن/ فاعْ ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U ‎‏-‏‎U‎‏ -/‏‎ U ‎‏---/-.‏

‏ ‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏از سروده های اخیر حضرت امام(س)‏*‎[4]‎

‏قافیه: بطالت، طاعت... - «ت»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بگذشت ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● ... اگر بگذارد 

قم بدکی نیست از برای محصّل 

سنگک نرم و کباب اگر بگذارد

‏ ‏

‏مُنْسَرِح مُثَمَّن مَطْوِیِّ مَجْحوف ‏

‏مُفتَعِلُن / فاعِلاتُ / مُفْتَعِلُن / فَعْ  ‏

‏-‏‎ U U‎‏-/-‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏/-‏‎ U U‎‏-/-‏

‏قطعه / 4 بیت / عراقی و هندی ‏

‏از اشعار ایّام جوانی و دوران طلبگی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: کباب، خواب...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏ردیف: اگر بگذارد ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جمع ‏

● انتظار 

از غم دوست، در این میکده فریاد کشم 

دادرس نیست که در هجر رخش داد کشم

‏ ‏

‏رَمَلِ مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلُنْ‏

‏-‏‎ U‎‏ --/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی ‏

‏قافیه: فریاد، داد...‏

‏- « الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کشم ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه) تلمیح ‏

● ای پیر!

ای پیر! بیا به حقّ من پیری کن 

حالم ده و دیوانۀ زنجیری کن 


‏هَزَج مَثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ ‏

‏--‏‎ U‎‏/ ‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎ U‎‏---/-‏

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏ ‏

‏قافیه: پیری، زنجیری...‏

‏- «ی» اوّل، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف: کن ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، جناس مذیّل ‏

● ای عشق!

ای دیده! نگر رخش به هر بام و دری 

ای گوش! صداش بشنو از هر گذری 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَل‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎ U‎‏-- ‏‎U‎‏/‏‎ U‎‏-‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: دری، گذری...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● ایمان

آن را که زمین و آسمانش جا نیست 

بر عرش برین و کرسی اش مأوا نیست 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُن/ فاعْ ‏

‏- - ‏‎U‎‏ / ‏‎U‎‏ - ‏‎U‎‏ - / ‏‎U‎‏ - - - / -. ‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏رمضان 1404 / خرداد 1363 ‏

‏قافیه: جا، مأوا... - «الف» حرف رویّ ‏

‏ردیف: نیست ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، اغراق ‏

● ای مهر !

ای مهر! طلوع کن که خوابیم همه 

در هجر رخت در تب و تابیم همه 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُ/ فَعَلْ  ‏

‏- - ‏‎U‎‏ /‏‎ U‎‏ – ‏‎U‎‏ - / ‏‎U‎‏ - - ‏‎U‎‏ / ‏‎U‎‏ - ‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363 ‏

‏قافیه: خوابیم، تابیم...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل ‏

‏- «م»، حرف خروج‏


‏ردیف: همه ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه ‏

● باده 

ماه رمضان شد، می و میخانه برافتاد 

عشق و طرب و باده، به وقت سحر افتاد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور ‏

‏مَفْعولُ / مَفاعیلُ / مَفاعیلُ / مَفاعیلْ‏

‏--‏‎ U‎‏ / ‏‎U‎‏ - - ‏‎U‎‏ / ‏‎U‎‏ - - ‏‎U‎‏ / ‏‎U‎‏ - -.‏

‏غزل کوتاه / 3 بیت / عراقی ‏

‏29 شعبان 1407 / 8 اردیبهشت 1366‏

‏قافیه: بر، سحر... _ «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: افتاد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره ‏

● بادۀ اَلَسْت

هشیاری من بگیر و مستم بنما 

سرمست ز بادۀ الستم بنما 

‏ ‏

‏هَزَجِ مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن / مَفاعیلُ/ فَعَلْ ‏

‏- -‏‎ U‎‏ / ‏‎U‎‏ – ‏‎U‎‏ - / ‏‎U‎‏ - - ‏‎U‎‏ / ‏‎U‎‏ -.‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏جمادی‌الثانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: مستم، الستم...‏

‏- «س»، حرف قید ‏

‏- « ت»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل ‏

‏ردیف: بنما ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، تضاد (مطابقه) ‏

● بادۀ حضور 

در لقای رخش ای پیر مرا یاری کن 

دستگیری کن و پیری کن و غمخواری کن 

‏ ‏

‏رَمَلِ مَثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن / فَعِلُن‏

‏- ‏‎U‎‏ - - / ‏‎U U‎‏ - - / ‏‎U U‎‏- - / ‏‎U U‎‏- ‏

‏غزل کوتاه / 7 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: یاری، غمخواری...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: کن ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تکرار، حشو ملیح، جناس، مراعات نظیر ‏

● بادۀ عشق 

من خراباتیم از من سخن یار مخواه 

گنگم، از گنگ پریشان شده گفتار مخواه

‏ ‏

‏رَمَلِ مَثَمَّنِ مَخْبونِ مَقْصور ‏


‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‏-‏‎ U ‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--.‏

‏غزل / 5 بیت / عراقی‏

‏5 جمادی الاوّل 1407 / 19 دی 1365‏*‎[5]‎

‏قافیه: یار، گفتار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: مخواه‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه) تشبیه ‏

● بادۀ هوشیاری 

برگیر جام و جامۀ زهد و ریا درآر

محراب را به شیخ ریاکار واگذار

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ / فاعِلاتْ ‏

‏--‏‎ U‎‏/-‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎U‎‏/-‏‎ U‎‏-‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏10 رجب 1409 / 28 بهمن 1367 ‏

‏ ‏

‏قافیه: درآر، واگذار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس زائد، مراعات نظیر‏

● بارِ امانت 

غمی خواهم که غمخوارم تو باشی 

دلی خواهم، دلْ آزارم تو باشی 

‏ ‏

‏هَزَج مُسَدَّس مَحْذوف ‏

‏مَفاعیلُن/مَفاعیلُن/ فَعولُن ‏

‎ U‎‏---/‏‎ U‎‏ ---/‏‎ U‎‏--‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏رجب و شعبان 1409 / اسفند 1367 ‏

‏قافیه: غمخوارم، آزارم...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏ردیف: تو باشی‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح‏

● بارِ یار 

اکنون که در میکده بسته است به رویم 

بهتر که غم خویش، به خمّار بگویم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف ‏

‏مَفْعولُ / مَفاعیلُ / مَفاعیلُ / فَعولُن ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏

‏غزل / 6 بیت/ عراقی ‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیه: رویم، بگویم...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏


‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، مراعات نظیر‏

● با عشقِ...

با عشق رخت «خلیل» را ناری نیست 

جویای تو با فرشته اش کاری نیست 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎ U‎‏---/-.‏

‏بیتی از یک رباعی گمشده / عراقی ‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: ناری، کاری‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل ‏

‏ردیف: نیست ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، اقتباس، جناس مطرّف‏

● باغ زیبایی

ای روی تو نوربخش خلوتگاهم

یاد تو فروغِ دل ناآگاهم

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر‏*‎[6]‎

‏مَفْعولُ/مَفاعِلُن/مَفاعیلُن/فَعْ‏

‏--‏‎ U‎‏-/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎ U‎‏---/-‏

‏ ‏

‏رباعی/ 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: خلوتگاهم، ناآگاهم...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ه»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تشبیه‏

● با که گویم 

با که گویم غم دیوانگی خود، جز یار 

از که جویم رَهِ میخانه بغیر از دلدار؟

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مُشَعَّث مَقْصور‏**‎[7]‎

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعْلاتْ‏

‏-‏‎ U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-.‏

‏غزل / 7 بیت/ عراقی ‏

‏رجب و شعبان 1410 / اسفند 1367‏

‏قافیه: یار، دلدار‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر،  رَدُّالصَّدْر اِلَی الْعَجزُ، تکرار، حسن تخلّص‏


● بُت  

با چشم منی، جمال او نتوان دید 

با گوش تویی، نغمۀ او کس نشنید

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/فاعْ ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎- U‎‏--/-.‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: دید، نشنید...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● بُت یکدانه  

خرّم آن روز که ما عاکف میخانه شویم 

از کفِ عقل برون جسته و دیوانه شویم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعْلاتْ‏

‏-‏‎ U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-.‏

‏غزل / 6 بیت/ عراقی ‏

‏شعبان 1405 / اردیبهشت 1364‏

‏قافیه: میخانه، دیوانه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ه»، حرف وصل ‏

‏ردیف: شویم ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه ‏

● برای احمد*[8]  

احمد است از محمّد مختار 

که حمیدش نگاه دار بود

‏ ‏

‏خَفیف مَخْبون مَحْذوف (مَقصور)‏

‏فاعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعِلُن (فَعِلان)‏

‏-‏‎ U‎‏--/‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏-/‏‎U U‎‏- (‏‎U U‎‏-.)‏

‏قطعه / 7 بیت/ عراقی ‏

‏ذیحجّۀ 1406 / آذر 1365‏

‏قافیه: نگاهدار، پایدار...‏

‏- «الفِ»، دوّم، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بود‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر‏

● بردار حجاب!

تا کوس «اَنَا الْحق» بزنی، خودخواهی

در سرّ هویّتش تو ناآگاهی 


‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ / مَفاعیلُ / مَفاعیلُن / فَعْ ‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎ U‎‏/‏‎  U‎‏---/‏‎ ‎‏-‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: خواهی، آگاهی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ه»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، اقتباس ‏

● بسترم...

بسترم بر در میخانه فکن تا ساقی

ساغری آرد و دردم همه درمان سازد

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‏-‏‎ U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-‏

‏بیتی از یک غزل مفقود / عراقی ‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیه: هر دو کلمۀ «درمان» و «سازد» احتمال دارد...‏

‏درمان:‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏سازد:‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ ‏

‏- «د»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضاد (مطابقه)، مراعات نظیر، استعاره ‏

● بشارت باد! 

گرفتم ساغری از دست مستی 

تعالی الله – چه مستی و چه دستی!

‏ ‏

‏هَزَج مُسَدَّس مَحْذوف ‏

‏مَفاعیلُن / مَفاعیلُن / فَعُولُن ‏

‏ ‏‎U‎‏ --- /‏‎ U‎‏---‏‎ ‎‏/‏‎ U‎‏--‏

‏غزل کوتاه / 2 بیت / عراقی ‏

‏از اشعار قدیمی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: مستی، دستی...‏

‏- «س»، حرف قید ‏

‏- «ت»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس مُطَرَّف، استعاره، لفّ و نشر، مراعات نظیر‏

● بلای هجران  

هیچ دانی که ز هجران تو حالم چون شد 

جگرم خون و دلم خون و سرشکم خون شد 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مُشَعَّث مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن (فَعِلاتُن) / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعْ‏


‏لات ‏

‏-‏‎ U‎‏--(‏‎U U‎‏--)‏‎ U U /‎‏--/‏‎-- / -- U U‎‏.‏

‏غزل کوتاه / 3 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الثّانی و رجب 1409 / بهمن 1367 ‏

‏قافیه: چون، خون...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شد ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس تامّ، مراعات نظیر، جناس مُطَرَّف‏

● بلبل از...

بلبل از دوری گل، ناله و افغان بکند

..........................................

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‏-‏‎ U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏--/‏‎ U U‎‏-.‏

‏مصراعی از یک غزل گمشده / عراقی ‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیه: افغان... ‏

‏- «الف» رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بکند‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر‏

● بنما نظری!

ای شادی من، غصّۀ من، ای غم من 

ای زخمِ درون من و ای مرهم من 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ / مَفاعیلُ / مَفاعیلُ / فَعَل‏

‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U‎‏--‏‎ U‎‏/‏‎ U ‎‏--‏‎U ‎‏ /‏‎ U ‎‏-‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: غم، مرهم... - «م»، حرف رویّ‏

‏ردیف: من ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● بوی نگار 

آن ناله ها که از غم دلدار می کشم

آهی است کز درونِ شرربار می کشم

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/مَفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‏--‏‎ U‎‏/-‏‎ U‎‏-‏‎ U‎‏/‏‎U ‎‏ --‏‎U‎‏/-‏‎ U ‎‏-‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی ‏

‏از سروده های امام(س) پس از پیروزی انقلاب  اسلامی ‏

‏قافیه: دلدار، شرربار، ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏


‏ردیف: می کشم ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، جناس خطّ‏

● بهار

بهار آمد که غم از جان برد، غم در دل افزون شد 

چه گویم کز غم آن سرو خندان، جان و دل خون شد 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن سالم ‏

‏مَفاعیلُن / مَفاعیلُن / مَفاعیلُن / مَفاعیلُن ‏

‏  ‏‎U‎‏ --- /‏‎ U ‎‏--- /‏‎U ‎‏--- /‏‎U ‎‏---‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی ‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیه: افزون، خون...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تکرار، تلمیح، استعاره‏

● بهار آرزو

بر در میکده ام  پرسه زنان خواهی دید

پیر دلْ باخته با بختِ جوان خواهی دید

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعْلاتْ‏

‏-‏‎ U‎‏-- / ‏‎ U U‎‏-- /‏‎U U ‎‏-- /‏‎UU ‎‏ -.‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی ‏

‏جمادی الاوّل 1407 / بهمن 1365‏

‏قافیه: زنان، جوان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: خواهی دید‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● بهار جان

بهار آمد، جوانی را پس از پیری ز سر گیرم

کنار یار بنشینم،  ز عمر خود ثمر گیرم

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن سالم ‏

‏مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن/مَفاعیلُن ‏

‏  ‏‎U‎‏ ---/‏‎ U‎‏---/‏‎U‎‏---/‏‎U‎‏---‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی ‏

‏رجب 1407 / اسفند 1366 ‏

‏قافیه: سر، ثمر... - «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: گیرم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● بیدار شو!

غیر ره دوست، کیْ توانی رفتن؟

جز مدْحَت او کجا توانی گفتن


‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/فَعْ‏

‎-/---U/-U-U/-U--‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363 ‏

‏قافیه: رفتن، گفتن...‏

‏- «ف»، حرف قید  ‏

‏- «ت»، حرف رویّ‏

‏- «ن»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس ‏

● بی راهه 

علمی که جز اصطلاح و الفاظ نبود

جز تیرگی و حجاب چیزی نفزود

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف اَهْتَم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/فَعُولْ‏

‎.-U/U--U/-U-U/U--‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی ‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363 ‏

‏قافیه: نبود، نفزود...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● بی قرار 

یاران! دل دردمند ما را نگرید 

طوفان کشندۀ بلا را نگرید

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف اَهْتَم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/فَعولْ‏

‎.-U/U--U/-U-U/U--‎

‏رباعی/ 2 بیت / عراقی ‏

‏10 جمادی الثّانی 1405 / 12 اسفند 1363‏

‏قافیه: ما، بلا...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: را نگرید‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● بیگانۀ خویش 

تا روی تو را دیدم و دیوانه شدم 

از هستی و هرچه هست بیگانه شدم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/فَعَل‏

‎-U/U--U/U--U/U--‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی ‏

‏جمادی الثانی 1405 / اسفند 1363 ‏

‏قافیه: دیوانه، بیگانه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ه»، حرف وصل‏

‏ردیف: شدم‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره‏


● پرتو حُسن 

خواست شیطان بد کند با من، ولی احسان نمود

از بهشتم برد بیرون، بستۀ جانان نمود

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَقْصور ‏

‏فاعِلاتُن / فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن / فاعِلاتُ‏

‎.-U- /--U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل / 6 بیت/ عراقی ‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیه: احسان، جانان...‏

‏- «الف» دوّم، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نمود‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس تامّ، جناس ناقص، جناس مطرّف، تلمیح‏

● پرتو خورشید

مژده ای مرغ چمن! فصل بهار آمد باز 

موسم می زدن و بوس و کنار آمد باز

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/- - UU/- - UU/- -U-‎

‏غزل / 7 بیت/ عراقی ‏

‏رجب 1407 / اسفند 1365 ‏

‏قافیه: بهار، کنار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آمد باز‏

‏هنر شعری و بلاغی: حسنِ مَطْلع، مراعات نظیر، تشبیه‏

● پرتو عشق

عشق اگر بال گشاید به جهان حاکم اوست 

گر کند جلوه در این کون و مکان حاکم اوست 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/- - UU/- - UU/- -U-‎

‏غزل / 6 بیت/ عراقی ‏

‏رجب  1405/ فروردین 1364 ‏

‏قافیه: جهان، مکان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: حاکم اوست‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تشبیه، اغراق‏

● پرچم 

این عید سعید، عید حزب الله است

دشمن ز شکست خویشتن آگاه است

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‎.-/- - - U/-U-U/U- - ‎


‏رباعی /2 بیت/ عراقی ‏

‏28 جمادی الثّانی 1404 / 12 فروردین 1363‏

‏قافیه: الله، آگاه...‏

‏- «الف» دوّم، رِدْف اصلی ‏

‏- «ه»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس‏

● پرده نشین 

این قافله از صبح ازل سوی تو رانند

تا شام ابد نیز به سوی تو روانند

 

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلْ‏

‎.- - U/U- - U/U - - U/U- - ‎

‏غزل / 6 بیت/ عراقی ‏

‏جمادی الاوّل 1407 / دی 1365 ‏

‏قافیه: رانند، روانند...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «نِ» اوّل، حرف رویّ‏

‏- «نِ» دوّم، حرف وصل‏

‏- «د»، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، لفّ و نشر‏

● پرواز جان

گر به سوی کوچۀ دلدار راهی باز گردد 

گر به بخت خفته ام  با من دمی همساز گردد

‏رَمَل مُثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن‏

‎- - U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل/ 6 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365‏

‏قافیه: باز، دمساز...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏ردیف: گردد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح، جناس‏

● پریشان

تا تکیه گهت عصای برهان باشد

تا دیدگهت کتاب عرفان باشد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/-U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی ‏

‏جمادی الاوّل 1405 / بهمن 1363‏

‏قافیه: برهان، عرفان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، ترصیع ‏


● پناه 

فریادرس نالۀ درویش تویی 

آرامی بخش این دل ریش تویی

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب ‏‏ مصراع اوّل‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعَل‏

‎- U/U- - U/U - - U/U- - ‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَم اَشْتَرَ مَکْفوف مَجْبوب‏ ‏ مصراع دوّم‏

‏مَفْعولُن/ فاعِلُنْ/ مَفاعیلُ/ فَعَل‏

‎-U/U- - U/-U-/- - - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی ‏

‏10 جمادی الثّانی 1405/ 12 اسفند 1363‏

‏ ‏

‏قافیه: درویش، ریش...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «ش»، حرف رویّ‏

‏ردیف: تویی‏

‏هنر شعری و بلاغی: مبالغه، مُوَشَّح مرتّب (فاطی)‏

‏ ‏

● پناهی نرسید!

ای پیر! مرا به خانقاهی برسان 

یاران همه رفتند، به راهی برسان

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض ِ مَکْفوف اَهْتَم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعولْ‏

‎. - U/U- - U/-U - U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی ‏

‏12 جمادی الثّانی 1405 / 14 اسفند 1363‏

‏قافیه: خانقاهی، راهی...‏

‏- «الف» رِدْف اصلی‏

‏- «ه»، حرف رویّ‏

‏- «ی»،  حرف وصل‏

‏ردیف: برسان‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● پند 

تا دوست بُوَد، تو را گزندی نَبُوَد

تا اوست، غبار چون و چندی نبود

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎- U/U- - U/-U - U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/ عراقی ‏

‏رمضان 1404 / خرداد 1363‏

‏قافیه: گزندی، چندی...‏

‏- «ن»، حرف قید‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نبود‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، استعاره‏


● پیام بلبل 

بوسه زد باد بهاری به لب سبزه به ناز 

گفت در گوش شقایق، گل نسرین صد راز 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/U- - U/- - UU/- - U- ‎

‏غزل کوتاه/ 2 بیت/ عراقی ‏

‏از سروده های دوران جوانی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: ناز، راز...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره‏

● پیر مغان 

عهدی که بسته بودم با پیر میْ فروش 

در سال قبل – تازه نمودم دوباره دوش

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور ‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ / مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎.- U-/U- - U/-U - U-/U- - ‎

‏غزل / 8 بیت/ عراقی ‏

‏از اشعار دوران جوانی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: فروش، دوش...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی‏

‏- «ش»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر، ‏

‏جناس، استعاره‏

● پیوسته تر از...

پیوسته تر از ابروی تو یافت نگردد

مشکین تری از گیسوی تو یافت نگردد

آشفته تر از حال من زار نباشد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعولُن‏

‎.- - U/U- - U/U - - U/U- - ‎

‏[احتمالاً] بخشی از یک مسمّط /5/1 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیۀ بیت اوّل: ابروی، گیسوی...‏

‏- «و»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف بیت اوّل: تو یافت نگردد‏

‏قافیۀ مصراع آخر: زار‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف مصراع آخر: نباشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تنْسیق الصّفات، تشبیه‏

● تشنۀ پاسخ 

ای دوست! هر آن چه هست، نور رخ توست

فریادرسِ دل، نظر فرّخ توست

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏


‎.- U/U- - U/-U - U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/ عراقی ‏

‏16 جمادی الثّانی 1405 / 18 اسفند 1363 ‏

‏قافیه: رخ، فرّخ... - «خ»، حرف رویّ‏

‏ردیف: توست‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، مراعات نظیر، مُوَشِّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● تکرار مکرّرات  

ای وازده! ترّهات بس کن 

تکرار مکرّرات بس کن 

‏ ‏

‏هَزَج مُسَدَّس اَخْرَب مَقْبوضِ مَحْذوف‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ فَعولُن‏

‎- - U/-U - U/U- - ‎

‏قطعه ای غزل گونه/6 بیت/ عراقی ‏

‏28 شعبان 1407 / 7 اردیبهشت 1366‏

‏قافیه: ترّهات، مکرّرات...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ت»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: بس کن ‏

● ثنای حق  

ذرّات جهان ثنای حق می گویند

تسبیح کنان لقای او می جویند

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلَّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‎.- / - - - U/-U - U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/ عراقی ‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: می گویند، می جویند...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏- «ن»، حرف وصل ‏

‏- «د»، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره‏

● جام

عاشق نشدی اگر که نامی داری 

دیوانه نه ای اگر پیامی داری 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405 / بهمن 1363‏

‏قافیه: نامی، پیامی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «م»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: داری ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس مُطَرَّف ‏


● جام ازل 

ما زادۀ عشقیم و پسرخواندۀ جامیم

در مستی و جانبازی دلدار تمامیم

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعولان‏

‎.- - U/U- - U/U- - U/U - - ‎

‏غزل/ 7 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1407/ فروردین 1366‏

‏قافیه: جامیم، تمامیم...‏

‏- « الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «مِ» اوّل، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏- «مِ» دوّم، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: حُسْن مَطْلَع، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، جناس‏

● جام جان 

در دلم بود که جان در ره جانان بدهم 

جان ز من نیست که در مَقْدَم او جان بدهم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- - UU/- - UU/- - - U-‎

‏غزل/ 6 بیت / عراقی‏

‏اوایل رجب 1409/ اواخر بهمن 1367‏

‏قافیه: جانان، جان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بدهم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، جناس زائد‏

● جام جم 

با گلرخان بگویید، ما را به خود پذیرند

از عاشقان بی دل همواره دست گیرند 

‏ ‏

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب ‏

‏مَفْعولُ/ فاعِلاتُن/ مَفْعولُ/ فاعِلاتُن‏

‎- - U- / U - - /- - U-/U- - ‎

‏غزل/ 6 بیت/ عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی ‏

‏قافیه: پذیرند، گیرند...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ن»، حرف وصل‏

‏- «د»، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: حسن مَطْلَع، مراعات نظیر، جناس زائد‏

● جام چشم

تاراج کرد روی گلش هستی مرا

افزود چشم می زده اش مستی مرا


‏مُضارِعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف ‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‎-U-/U- - U/U-U-/U- - ‎

‏غزل/ 4 بیت/ عراقی‏

‏از سروده های اخیر امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی ‏

‏قافیه: هستی، مستی...‏

‏- «س»، حرف قید‏

‏- «ت»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: مرا‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، اغراق، مبالغه‏

● جامه دران 

من خواستارِ جام می از دست دلبرم!

این راز با که گویم و این غم کجا برم؟

‏ ‏

‏مُضارِع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف ‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‎-U-/U- - U/U-U-/U- - ‎

‏غزل/ 5 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1407/ اسفند 1365‏

‏قافیه: دلبرم، برم...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: حسن مَطْلع، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● جانِ جهان 

به تو دل بستم و غیر تو کسی نیست مرا

جز تو ای جان جهان، دادرسی نیست مرا

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فَعِلاتُن (فاعِلاتُن)/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- - UU/- - UU/(- - U-) - - UU‎

‏غزل/ 6 بیت/ عراقی‏

‏از اشعار اخیر امام(س)‏*‎[9]‎

‏قافیه: کسی، دادرسی...‏

‏- «س»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: نیست مرا‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، اغراق، تشبیه، مراعات نظیر‏

● جفا

فولاد، دلی که آهْ نرمش نکند

یا نالۀ دلسوخته گرمش نکند

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏


‏قافیه: نرمش، گرمش...‏

‏- «ر»، حرف قید‏

‏- «م»، حرف رویّ‏

‏- «ش»، حرف وصل‏

‏ردیف: نکند‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس مُطَرَّف، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● جلوۀ جام

ای کاش دوست درد دلم را دوا کند

گر مهربانیم ننماید، جفا کند

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف ‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‎-U-/U- - U/U-U-/U- - ‎

‏غزل/ 7 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1409/ بهمن 1367‏

‏قافیه: دوا، جفا ...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کند‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، جناس، مراعات نظیر‏

● جلوۀ جمال 

کوتاه سخن! که یار آمد 

با گیسوی مشکبار آمد

‏ ‏

‏هَزَج مُسَدَّس اَخْرَب مَقْبوض مَحذوف‏

‏مَفعولُ/ مَفاعِلُن/ فَعولُن‏

‎- - U/-U-U/U- - ‎

‏غزل/ 9 بیت/ عراقی‏

‏29 شعبان 1405/30 اردیبهشت 1364‏*‎[10]‎

‏قافیه: یار، مشکبار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آمد‏

‏هنر شعری و بلاغی: ردّ مَطْلَع، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تشبیه‏

● جلوۀ حق 

موسیٰ نشده، کلیمْ کِیْ خواهی شد؟

در طور رهش مقیم  کِیْ خواهی شد؟

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: کلیم، مقیم ...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «م»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کی خواهی شد؟‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، ترصیع‏


● جلوۀ دیدار 

عاشقم، عاشق رخسار توام

پرده برگیر، که من یار توام 

‏ ‏

‏رَمَل مُسَدَّس مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- - UU/- - U-‎

‏غزل/ 7 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407/ دی 1365‏

‏قافیه: یار، رخسار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- ردیف: توام ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مبالغه، مراعات نظیر، تشبیه، استعاره‏

● جمالِ مطلق

فاطی، ز علائق جهانْ دل برکن 

از دوست شدن به این و آن دل برکن 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: جهان، آن...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: دل برکن‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعاتِ نظیر‏

● جمهوری اسلامی 

جمهوری اسلامی ما جاوید است 

دشمن ز حیات خویشتن نومید است 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَزَلّ ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- -‎‏.‏

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏28 جمادی الثّانی 1404/ 12 فروردین 1363‏

‏قافیه: جاوید، نومید...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعاتِ نظیر‏

● جمهوری ما 

جمهوری ما نشانگر اسلام است 

افکار پلید فتنه جویان خام است

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلّ ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- -‎‏.‏

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏28 جمادی الثّانی 1404/ 12فروردین1363‏


‏قافیه: اسلام، خام...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «م»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس‏

● جویندۀ تو

ای یاد تو روحْ بخش جانِ درویش

ای مهر جمال تو دوای دلِ ریش

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- -‎‏.‏

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏12 جمادی الثّانی 1405 / 14 اسفند 1363‏

‏قافیه: درویش، ریش...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «ش»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، اِغراق ‏

● چراغ

ای عقده گشای دل دیوانۀ من

ای نور رخت چراغ کاشانۀ من

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: دیوانه، کاشانه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ه»، حرف وصل‏

‏ردیف: من‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه‏

● چراغ فطرت 

فاطی که به قول خویش اهل نظر است 

در فلسفه کوششش بسی بیشتر است

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف اَهْتَم  ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعولْ‏

‎-U/U - - U/-U-U/U- -‎‏.‏

‏رباعی/2 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: نظر، بیشتر...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر‏

● چشم بیمار 

من به خال لبت ای دوست گرفتار شدم 

چشم بیمار تو را دیدم و بیمار شدم 


‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف  ‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/--UU/--U-  ‎

‏غزل /7 بیت/ عراقی‏

‏از سروده های اخیر حضرت امام(س)‏*‎[11]‎

‏قافیه: گرفتار، بیمار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شدم ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، اغراق، مراعات نظیر، تشبیه‏

● چه کنم؟

«فرهاد»م و سوز عشق «شیرین» دارم

امّید لقاء یار دیرین دارم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/عراقی‏

‏16 جمادی الثّانی 1405/ 18 اسفند 1363‏

‏قافیه: شیرین، دیرین...‏

‏- «ی»، اوّل رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی» دوّم، حرف وصل‏

‏- «ن»، حرف خروج‏

‏ردیف: دارم‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح، مُوَشَّح مرتّب (فاطی)‏

● حاصل...

حاصل عمْر صرف شد در طلب وصال تو 

با همه سعی اگر به خود ره ندهی، چه حاصلم؟!

‏ ‏

‏رَجَز مُثَمَّن مَطْوِیّ مَخْبون  ‏

‏مُفْتَعِلُن/ مَفاعِلُن/ مُفْتَعِلُن/ مَفاعِلُن‏

‎U-U/-UU-/-U-U/-UU - ‎‏-‏

‏بیتی از یک غزل مفقود/عراقی ‏

‏از اشعار اخیر حضرت امام(س)‏

‏قافیه: حاصلم‏

‏- «الف»، الف تأسیس‏

‏- «ص»، حرف دخیل‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: رَدُّالصَّدْرِ اِلَی الْعَجُز‏

● حجاب

آنان که به علم فلسفه می نازند

بر علم دگر به آشکارا تازند

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏


‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: می نازند، تازند...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏- «ن»، حرف وصل‏

‏- «د»، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

‏ ‏

● حجاب اکبر 

فاطی که به علم فلسفه می نازد 

بر علم دیگر به آشکارا تازد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت /عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: می نازد، تازد...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «د»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● حدیث دل

بر سر کوی تو ای می زده دیوانه شدم 

عقل را راندم و وابستۀ میخانه شدم

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف (مَقْصور)‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن/ (فَعِلاتْ)‏

‎ (.-UU) -UU/--UU/--U- ‎

‏مُسَمَّط مَخَمسَّّ / 8 بند/ عراقی‏

‏از اشعار اخیر حضرت امام(س)‏*‎[12]‎

‏قافیه مصراع پنجم هر بند: فدایی، صفایی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «یِ»، اوّل، حرف رویّ‏

‏- «یِ» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف مصراع پنجم هر بند: بدهد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، استعاره، تلمیح، جناس، مراعات نظیر،  تشبیه‏

● حَذَر

فاطی! به سوی دوست سفر باید کرد

از خویشتن خویش گذر باید کرد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکفوفِ اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏


‎.-/- - - U/U- - U/U- -‎

‏رباعی/2 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: سفر، گذر...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باید کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: اغراق، مراعات نظیر‏

● حسرت روی

امشب از حسرت رویت دگر آرامم نیست

دلم آرام نگیرد که دلارامم نیست

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَجْنون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎-UU/- - UU/- - UU/- - U-‎‏.‏

‏غزل/ 6 بیت/ عراقی‏

‏از سروده های ایّام شباب حضرت امام(س)‏

‏قافیه: آرامم، دلارامم...‏

‏- «الفِ»، دوّم، رِدْف اصلی‏

‏- «مِ» اوّل، حرف رویّ‏

‏- «مِ» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، مراعات نظیر، ردّالصّدر اِلَی العجز‏

● حُسنِ ختام

اَلا یا اَیُهَا الساقی! ز می پر ساز جامم را

که از جانم فرو ریزد هوای ننگ و نامم را

‏هَزَج مُثَمَّن سالم‏

‏مَفاعیلُن / مَفاعیلُن / مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن‏

‎- - - U/- - - U/- - - U/- - - U‎

‏غزل/ 8 بیت/ عراقی‏

‏11 جمادی الثّانی 1409/ 29 دی 1367‏

‏قافیه: جامم، نامم...‏

‏- «مِ» اوّل، حرف رویّ‏

‏- «مِ» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف: را‏

‏هنر شعری و بلاغی: حسن مَطْلَع، اقتباس، تضمین، تنسیق الصّفات، جناس، تشبیه، تضادّ (مطابقه)‏

● خارِ راه 

این فلسفه را که علمِ اعلا خوانی

برتر ز علوم دیگرش می دانی 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر  ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- / - - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/2 بیت/عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت1363‏

‏قافیه: خوانی، می دانی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: اغراق ‏


● خانقاه دل  

الا یٰا اَیُّها السّاقی، برون بر حسرت دلها

که جامت حل نماید یکسره اسرار مشکلها!

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن سالم ‏

‏مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن‏

‎- - - U/ - - - U/- - -U/ - - - U‎

‏غزل /7 بیت /عراقی‏

‏10 جمادی الثّانی 1409/ 28 دی 1367‏

‏قافیه: دلها، مشکلها...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏- «ه»، حرف وصل‏

‏- «الف»، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: حسن مَطلَع، اقتباس، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تضمین‏

● خانۀ عشق 

خانۀ عشق است و منزلگاهِ عشّاق حزین است

پایۀ آن برتر از دروازۀ عرش برین است 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن‏

‎- - U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل/6 بیت/عراقی‏

‏رجب 1407/ اسفند 1365‏

‏قافیه: حزین، برین...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏«ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، اغراق، تنسیق الصّفات‏

● خبر

ای دوست! به روی دوست بگشای دری

صاحب نظرا! به مستمندان نظری

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ مَکْفوف مجْبوب‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُ / فَعَلْ‏

‎-U / U - - U / -U – U / U - -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: دری، نظری...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏«هنر شعری و بلاغی: التفات، تکرار‏

● خراب چشم 

به یاد روی تو بیرون ز آشیانه شدم 

خراب چشم تو دیدم، خراب خانه شدم

‏ ‏

‏مُجْتَثِّ مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏مَفاعِلُن/فَعِلاتُن/مَفاعِلُن/فَعِلُن‏

‎- - U/-U-U/- - UU/-U-U‎

‏غزل کوتاه ناتمام/ 2 بیت / عراقی‏


‏از اشعار ایّام جوانی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: آشیانه، خانه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ه»، حرف وصل‏

‏ردیف: شدم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر‏

● خرقۀ تزویر 

ماییم و یکی خرقه ی تزویر و دگر هیچ 

در دام ریا بسته به زنجیر و دگر هیچ

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/مَفاعیلُ/مَفاعیلْ/(فَعولان)‏

‎(- - U).- - U/U- - U/U- - U/U- - ‎

‏غزل / 8 بیت/عراقی‏

‏ذیحجّۀ 1405/ شهریور 1364‏

‏قافیه: تزویر، زنجیر...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: و دگر هیچ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تنسیق الصّفات، مراعات نظیر، جناس، استعاره‏

● خرقۀ فقر

بر در میکده ام  دست فشان خواهی دید 

پایْ کوبان چو قلندرمنشان خواهی دید

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور  ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/- - UU/- - UU-‎

‏غزل/6 بیت/عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407/ بهمن 1365 ‏

‏قافیه: (دست) فشان، (قلندر) منشان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏قافیه: خواهی دید‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● خِضر راه  

چه شد که امشب از این جا گذارگاه تو شد

مگر که آهِ منِ خسته، «خضر» راهِ تو شد

‏ ‏

‏مُجْتَثِّ مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏مَفاعِلُن/ فَعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعِلُن‏

‎-U/-U-U/- - UU/-U-U‎

‏غزل/6 بیت/عراقی‏

‏از اشعار دوران جوانی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: گذارگاه، راه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «هـ»، حرف رویّ‏

‏ردیف: تو شد ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تلمیح، جناس‏


● خلوت عشّاق 

فرّخ آن روز که از این قفس آزاد شوم 

از غم دوری دلدار رهم، شاد شوم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- - UU/- - UU/- - U- ‎

‏غزل / 5 بیت / عراقی‏

‏رجب 1405 / فروردین 1364‏

‏قافیه: آزاد، شاد...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شوم.‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، تلمیح، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● خلوت مستان

در حلقۀ درویش ندیدیم صفایی

در صومعه، از او نشنیدیم ندایی

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/مَفاعیلُ/فَعولُن‏

‎U/U- - U/U- - U/U- - ‎

‏غزل/ 6 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407 / دی 1365‏

‏قافیه: صفایی، ندایی...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏- «ی» اوّل، حرف وصل ‏

‏- «ی» دوم، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، ترصیع، جناس‏

● خُم می   

دکّۀ عطرفروش است وَ یا معبر یار

ماهْ روشنگر بزم است وَ یا روی نگار

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/فَعِلاتْ‏

‎.-UU/- - UU/- - UU/- - U-‎

‏غزل/6 بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی1407/ بهمن 1365‏

‏قافیه: یار، نگار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مبالغه، مراعات نظیر، تشبیه‏

● خودبین  

گر نیست شوی، کوس «اَنَاالحق» نزنی

با دعوی پوچ خود، معلّق نزنی

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَل‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- - ‎


‏رباعی/ 2 بیت/عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: اَنَاالحق، معلّق... ـ «ق»، حرف رویّ‏

‏ردیف: افتاد ‏

‏هنر شعری و بلاغی: اقتباس، استعاره، تلمیح ‏

● خورشید  

بردار حجاب تا جمالش بینی 

تا طلعت ذات بی مثالش بینی 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405 / بهمن 1363‏

‏قافیه: جمالش، بی مثالش...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏- «ش»، حرف وصل‏

‏ردیف: بینی‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، مراعات نظیر‏

● خورشید جهان

بیدار شو ای یار از این خوابِ گران 

بنگر رخ دوست را به هر ذرّه عیان 

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَل‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- -  ‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏از سروده های اخیر حضرت امام(س)‏*‎[13]‎

‏قافیه: گران، عیان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس زائد، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● دام دل 

افتاده به دام شمع، پروانۀ دل 

حاشا که رها کند غمش خانۀ دل 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ / فَعَل‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- -  ‎

‏رباعی/2 بیت/عراقی‏

‏10 جمادی الثّانی 1405/ 12 اسفند 1363‏

‏قافیه: پروانه، خانه...‏

‏- «الف»، ردف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل‏

‏ردیف: دل‏


‏هنر شعری و بلاغی: جناس مطّرف، استعاره، مُوَشَّح مرتّب (احمد)‏

● دخترم !  

فاطی از فاطمه خواهد سخنی 

بین چه می خواهد – از مثل منی 

‏ ‏

‏رَمَل مُسَدَّس مَخْبون مَحْذوف (مَقْصور)‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن (فَعِلاتُ)‏

‎(.- UU)-UU/- - UU/- - U- ‎

‏مثنوی/ 4 بیت/عراقی‏

‏از اشعار اخیر حضرت امام(س)، پس از پیروزی انقلاب اسلامی‏*‎[14]‎

‏قافیه: هر بیت قافیه ای جداگانه دارد.‏

‏ردیف: در بیت دوّم ‏‏ «اوست» در بیت چهارم ‏‏ «من»‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، التفات‏

● در توصیف بهاران   

مژده! فروردین ز نو بنمود گیتی را مسخّر

جیشش از مغرب زمین بگرفت تا مشرق سراسر

‏ ‏

‏رَمَل مْثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن‏

‎- -U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏مُسَمَّط مُخَمَّس/ 26 بند/ خراسانی ‏

‏در فاصلۀ سالهای 1340 تا 1355 ق / 1309 تا 1324 ش‏**‎[15]‎

‏قافیه مصراع پنجم هر بند: حکمران، نهان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف مصراع پنجم هر بند: شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تَشْبیب، تشبیه، بِراعَت اِسْتِهْلال، تلمیح، انواع جناس، تجنیس مَعَ التّرصیع، تضادّ (مطابقه)، حُسْنِ تخلّص و...‏

● درگاه جمال 

هر کجا پا بنهی، حسن وی آن جا پیداست 

هر کجا سر بنهی، سجده گهِ آن زیباست

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/- - UU/- - UU/- - U- ‎

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏رجب 1407 / اسفند 1365 ‏

‏قافیه: پیداست، زیباست...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏


‏- «س»، حرف وصل‏

‏- «ت»، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، جناس‏

● در مدح ولیِّ عَصر (عج)  

دوستان! آمد بهار عیش و فصل کامرانی 

مژده آورده گل و خواهد ز بلبل مژدگانی 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن‏

‎- - U-/- - U-/- - U-/- - U- ‎

‏قصیده /43 بیت / خراسانی‏

‏از سروده های ایّام تحصیل حضرت امام(س) در قم‏*‎[16]‎

‏قافیه: کامرانی، مژدگانی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: تَشْبیب، مراعات  نظیر، تشبیه، تَرْصیع، تلمیح، تَسْجیع،  انواع جناس، تضادّ (مطابقه)  و...‏

● درِ وصل 

ای دوست! ببین حال دل زار مرا 

وین جانِ بلادیدۀ بیمار مرا 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/U- - U/U- -  ‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405 / بهمن 1363‏

‏قافیه: زار، بیمار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: مرا‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس مکرّر‏

● در هوای دوست 

من در هوای دوست گذشتم ز جان خویش 

دل از وطن بریدم و از خاندان خویش 

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎-U-/U- - U/U-U-/U- -  ‎

‏غزل کوتاه/ 4 بیت / عراقی‏

‏از اشعار دوران جوانی حضرت امام(س)‏**‎[17]‎

‏قافیه: جان، خاندان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏


‏ردیف: خویش‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح ‏

● دریا و سراب 

ما را رها کنید در این رنج بی حساب 

با قلب پاره پاره و با سینه ای کباب 

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎.-U-/U- - U/U-U-/U- -  ‎

‏غزل / 9 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407 / 1365‏

‏قافیه: حساب، کباب...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، تشبیه‏

● دریای جمال 

سَرِ زلفت به کناری زن و رخسار گشا 

تا جهان محو شود، خرقه کشد سوی فنا 

‏ ‏

‏رَمَل مْثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فَعِلاتُن (فاعِلاتُن)/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- - UU/- - UU/(- - U-)- - UU ‎

‏غزل/ 8 بیت / عراقی‏

‏ذیحجّۀ 1406 / مرداد 1365‏

‏قافیه: گشا، فنا...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، مبالغه‏

● دریای عشق  

افسانه ی جهان، دل دیوانه ی من است 

در شمعِ عشقْ، سوخته پروانه ی من است 

‏ ‏

‏مُضارِع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف (مَقْصور)‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلُن (فاعِلاتْ)‏

‎(.-U-)-U-/U- - U/U-U-/U- -  ‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی‏*‎[18]‎

‏قافیه: دیوانه، پروانه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل ‏

‏ردیف: من است ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، استعاره ‏

● دریای فنا 

کاش روزی به سر کوی توام منزل بود 

که در آن شادی و اندوه مراد دل بود


‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎-UU/- - UU/- - UU/- - U- ‎

‏غزل / 8 بیت / عراقی‏

‏رجب 1405 / فروردین 1364 ‏

‏قافیه: منزل، دل... - «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بود‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، تنسیق الصّفات، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● دریای وصال 

مست صهبای تو می باشم  و اندر هَوَسم 

غرق دریایِ وصالِ توام و در طربم 

‏ ‏

‏رَمَل مْثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- - UU/- - UU/- - U- ‎

‏قطعه (غزل کوتاه ناتمام) /2 بیت / عراقی‏

‏از سروده های اخیر حضرت امام(س)‏*‎[19]‎

‏قافیه: طربم، عجبم...‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، ترصیع، استعاره ‏

● دریای هستی 

در غم عشقت فتادم، کاشکی درمان نبودی 

من سر و سامان نجویم، کاشکی سامان نبودی 

‏ ‏

‏رَمَل مْثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن‏

‎- - U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل/ 6 بیت /عراقی‏

‏شعبان1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیه: درمان، سامان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نبودی ‏

‏هنر شعری و بلاغی: ترصیع، تلمیح، جناس ناقص، مراعات نظیر‏

● دُرّ یتیم  

فاطی که به نور فطرت آراسته است

از قید حجاب عقل پیراسته است

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَزَلّ‏

‏مََفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎.-U/U- - U/-U-U/U- -  ‎

‏رباعی/ 2 بیت / عراقی‏

‏رمضان 1408 / اردیبهشت 1367‏

‏قافیه: آراسته، پیراسته...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏


‏- «س»، رِدْف زائد‏

‏- «ت»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر‏

● دعوی اخلاص

گر تو آدم زاده هستی، «عَلَّمَ الْاَسْما» چه شد

«قابَ قوسَیْن» ت کجا رفته است، «اَوْاَدْنیٰ» چه شد؟!

‏ ‏

‏رَمَل مْثَمَّن مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلُن‏

‎- U-/- - U-/- - U-/- - U- ‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365‏

‏قافیه: اسما، ادنیٰ... - «الف» (ممدود و مقصور)، حرف رویّ‏

‏ردیف: چه شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: اقتباس، تلمیح، جناس، تشبیه‏

● دلجویی پیر

دست آن شیخ ببوسید که تکفیرم کرد

مُحْتَسِب را بنوازید که زنجیرم کرد

‏ ‏

‏رَمَل مْثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/- - UU/- - UU/- - U- ‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏رجب و شعبان 1409 / اسفند 1367‏

‏قافیه: تکفیرم، زنجیرم...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏ردیف: کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح‏

● دل خواب

چشم تو و خورشید جهان تاب کجا 

یاد رخ دلدار و دل خواب کجا 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/U- - U/ U-- ‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏16 رمضان 1404 / 26 خرداد 1363 ‏

‏قافیه: تاب، خواب...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کجا‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره‏

● دور فکن!

«فرهاد» شو و تیشه بر این کوه بزن 

از عشق، به تیشه ریشه ی کوه بکن 


‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُنْ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U- U/U- - ‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏از سروده های اخیر حضرت امام(س)‏*‎[20]‎

‏ ‏

‏قافیه: بزن، بکن...‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، تشبیه‏

● دوست 

غیر از دَرِ دوست در جهان کی یابی؟ 

جز او به زمین و آسمان کی یابی؟

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- /- - -U/- U-U/U-- ‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏از اشعار جدید اخیر حضرت امام(س)‏**‎[21]‎

‏قافیه: جهان، آسمان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کی یابی ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● دیار دلدار 

کوکورانه به میخانه مرو، ای هشیار

خانه ی عشق بُوَد، جامۀ تزویر درآر

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎-U U/- - UU/- - UU/- - U-‎‏.‏

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏رجب 1407 / اسفند 1365 ‏

‏قافیه: هشیار، در آر...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: حسن مطلع، جناس، مراعات نظیر، استعاره‏

● دیار قدس

دست از دلم بدار که جانم به لب رسید

اندر فراق روی تو روزم به شب رسید

‏ ‏

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎. - U-/U- - U/U - U-/U- -‎

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏11 جمادی الثّانی 1409 / 29 دی 1367‏

‏قافیه: لب، شب... - «ب»، حرف رویّ‏

‏ردیف: رسید‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح، تضادّ (مطابقه)‏


● دیدار یار

عشق نگار سرّ سویدای جان ماست 

ما خاکسار کوی تو، تا در توان ماست 

‏ ‏

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎. - U-/U- - U/U - U-/U- -‎

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407 / دی 1365 ‏

‏قافیه: جان، توان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: ماست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، استعاره‏

● راحت دل

ای یاد تو راحت دل درویشان 

فریادْرسانِ مشکل دوریشان

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَل‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَاعْ‏

‎.- /- - - U/-U - U/ U - -‎

‏رباعی/2 بیت / عراقی‏

‏12 جمادی الثّانی 1405/ 14 اسفند 1363 ‏

‏قافیه: دل، مشکل... - «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: درویشان‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● راز بگشا!

مرغ دل پر می زند تا زین قفس بیرون شود

جان به جان آمد توانش تا دمی مجنون شود

‏ ‏

‏رَمَل مْثَمَّن مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلُن‏

‎- U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏رجب1407 / اسفند 1365 ‏

‏قافیه: بیرون، مجنون...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شود‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس، تشبیه، تلمیح‏

● راز گشایی

بس کن این یاوه سرایی، بس کن

تا به کیْ خویش ستایی؟ بس کن

‏ ‏

‏رَمَل مُسَدَّس مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎- UU/- - UU/- - U-‎

‏غزل/ 9 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407 / بهمن 1365‏


‏قافیه: (یاوه) سرایی، (خویش) ستایی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «یِ» اوّل، حرف رویّ‏

‏- «یِ» دوم، حرف وصل‏

‏ردیف: بس کن‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● راز مستی

بگشای در که یار ز خُم نوش جان کند

راز درونِ خویش ز مستی عیان کند

 

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‎- U -/U - - U/U - U-/U--‎

‏غزل / 7 بیت /عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1409 / بهمن 1367‏

‏قافیه: جان، عیان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کند‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، جناس‏

● راز نهان

داستان غم من، راز نهانی باشد

آن شناسد که ز خود یکسره فانی باشد

‏رَمَل مْثَمًّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎- UU/- - UU/- - UU/- - U-‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی  ‏

‏قافیه: نهانی، فانی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: باشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، جناس ناقص، مراعات نظیر‏

● راه 

فصلی بگشا که وصف رویت باشد 

آغازگر طرّۀ مویت باشد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U - U/U - -‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏12 جمادی الثّانی 1405 / 14 اسفند 1363‏

‏قافیه: رویت، مویت...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏- «ت»، حرف وصل‏


‏ردیف: باشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس، مُوَشَّح مرتّب (فاطی)‏

● راه دیوانگی 

فرزانه شو و ز فرّ خود غافل شو

از علم و هنر گریز کن، جاهل شو

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت / عراقی‏

‏10 جمادی الثّانی 1405 / 12 اسفند 1363 ‏

‏قافیه: غافل، جاهل...‏

‏- «الف»، الف تأسیس ‏

‏- «ف»، و «ه»، حرف دخیل‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شو‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، مُوَشَّح مرتّب (فاطی)‏

● راه معرفت

آن کس که ره معرفت الله پوید 

پیوسته ز هر ذرّه خدا می جوید

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکفوف اَبْتَََر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/U- - U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: پوید، می جوید...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏- «د»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، اقتباس‏

‏ ‏

● راه و رسم عشق

آن که سر در کوی او نگذاشته، آزاده نیست

آن که جان نفکنده در درگاه او، دلداده نیست

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتْ‏

‎- U-/- - U-/- - U-/- - U-‎‏.‏

‏غزل/ 7 بیت/عراقی‏

‏رجب1407 / اسفند 1365 ‏

‏قافیه: آزاده، دلداده...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏


● رخ خورشید

عیب از ماست اگر دوست ز ما مستور است

دیده بگشای که بینی همه عالم «طور» است

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎- UU-/- - UU/- - UU/- - U-‎‏.‏

‏غزل / 9 بیت / عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی‏

‏قافیه: مستور، طور...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، التفات، جناس، موشّح مرتّب (علی  کوچولو)‏

● رسوای تو

پروانۀ شمعِ رخ زیبای توام 

دلباختۀ قامت رعنای توام 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ ‏

‎- U/U- - U/- U- U/U --‎

‏رباعی/2 بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1366‏

‏قافیه: زیبای، رعنای...‏

‏- «الف، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: توام‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، استعاره‏

● روز وصل

غم مخور ایّام هجران رو به پایان می رود

این خُماری از سرِ ما مِیْ گساران می رود

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلُن‏

‎- U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏بهمن 1365 ‏

‏قافیه: پایان، می گساران...‏

‏- «الف» دوّم، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: می رود‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، جناس مکرّر‏

● روی تو...

روی تو کعبۀ دل عشّاق زنده است

دل مرده آن که طیّ طریق حجاز کرد

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏


‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎- U-/U- - U/U- U-/ U --‎‏.‏

‏بیتی از یک غزل مفقود/عراقی‏

‏از سروده های جدید حضرت امام(س)‏*‎[22]‎

‏قافیه: حجاز‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مبالغه، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● روی یار

این رهروان عشق کجا می روند زار؟

ره را کناره نیست، چرا می نهند بار؟

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/فَاعِلاتْ‏

‎- U-/U- - U/U - U-/ U --‎‏.‏

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏رجب1407 / اسفند 1365 ‏

‏قافیه: زار، بار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: غلوّ، ترصیع، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، جناس، تشبیه‏

● رها باید شد!

از هستی خویشتن رها باید شد 

از دیو خودیّ خود، جدا باید شد 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - -U /- U- U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: رها، جدا...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باید شد ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، استعاره‏

● رهروان

برخیز! که رهروان به راهند همه 

پیوسته به سوی جایگاهند همه 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/- -U/- U- U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/عراقی‏

‏17 شوّال 1404 / 26 تیر 1363‏

‏قافیه: راهند، جایگاهند...‏

‏- «الف»، حرف اصلی ‏

‏- «هـ»، حرف رویّ‏

‏- «ن»، حرف وصل‏

‏- «د»، حرف خروج‏


‏ردیف: همه‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه‏

● زنجیر دل 

جز گُل روی تو امّید به جایی نبود

درد عشق است بغیر تو دوایی نبود

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- -UU /- -UU/- - U- ‎

‏غزل/ 6 بیت / عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی‏

‏قافیه: جایی، دوایی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «یِ» اوّل، حرف رویّ‏

‏- «یِ» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف: نبود‏

‏هنر شعری و بلاغی: ترصیع، جناس، مراعات نظیر، تشبیه‏

● ساحل وجود

عاشق روی توام، دست بدار از دل من

به خدا جز رخ تو حل نکند مشکل من

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- -UU /- -UU/- - U- ‎

‏غزل/ 8 بیت /عراقی‏

‏از اشعار اخیر حضرت امام(س)‏*‎[23]‎

‏قافیه: دل، مشکل...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: من‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، ترصیع،‏

‏مراعات نظیر‏

● ساغر فنا

تا در جهان بود اثر از جای پای تو 

تا نغمه ای بود به فلک از ندای تو

‏ ‏

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‎-U-/U- -U /U-U-/U- - ‎

‏غزل/ 5 بیت/عراقی‏

‏9 جمادی الثّانی 1407/ 19 بهمن 1365 ‏

‏قافیه: پای، ندای...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»،  حرف رویّ‏

‏ردیف: تو‏

‏هنر شعری و بلاغی: تَنْسیق الصّفات، مراعات نظیر، استعاره‏


● سایه

ای فرّ هما ! بر سر من سایه فکن 

فریادرس و وجودم از پایه فکن 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب ‏‏ مصراع اوّل‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُ/فَعَلْ‏

‎- U/U- - U/U- - U/ U - -‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏‏ سایر مصراعها‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: سایه، پایه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل‏

‏ردیف: فکن‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره، مُوَشَّح مُشَوّش (فاطی)‏

● سایۀ سرو

ابرو و مژّۀ او تیر و کمان است هنوز 

طرّۀ گیسوی او عطرفشان است هنوز 

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎-UU/- - UU/- - UU/- - U-‎‏.‏

‏غزل/ 6بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365 ‏

‏قافیه: کمان، نشان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است هنوز‏

‏هنر شعری و بلاغی: لفّ و نشر مشوّش، مراعات نظیر، غلوّ، تشبیه، اقتباس، تلمیح‏

● سایۀ عشق

بی هوای دوست، ای جان دلم، جانی ندارم 

دردمندم، عاشقم، بی دوست درمانی ندارم

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم ‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/فاعِلاتُن‏

‎- - U-/- - U-/- - U-/- - U- ‎

‏غزل/ 8 بیت/عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407/ دی 1365 ‏

‏قافیه: جانی، درمانی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: ندارم‏

‏هنر شعری و بلاغی: حشو ملیح، مراعات  نظیر، جناس مکرّر‏


● سایۀ لطف

بوی گل آید از چمن، گویی که یار آن جا بود 

در باغ جشنی دلْ پسند از یاد او برپا بود

‏ ‏

‏رَجَز مُثَمَّن سالم‏

‏مُسْتَفْعِلُن/ مُسْتَفْعِلُن/ مُسْتَفْعِلُن/مُسْتَفْعِلُن‏

‎-U- - /- U- - /-U- - /- U- - ‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏رجب 1407 / اسفند 1350‏

‏قافیه: آن جا، برپا ... - «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بود‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس زائد، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، اقتباس‏

● سبوی دوست

عمری گذشت و راه نبردم به کوی دوست 

مجلس تمام گشت و ندیدیم روی دوست 

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎-U-/U- -U /U-U-/U- - ‎‏.‏

‏غزل/ 7 بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365 ‏

‏قافیه: کوی، روی...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»،  حرف رویّ‏

‏ردیف: دوست‏

‏هنر شعری و بلاغی: حُسْن مَطْلَع، مراعات نظیر، جناس‏

● سبوی عاشقان 

برخیز مطربا که طربْ آرزوی ماست

چشم خراب یار وفادار سوی ماست 

‏ ‏

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎-U-/U- -U /U-U-/U- - ‎‏.‏

‏غزل / 8 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1409/ بهمن 1367‏

‏قافیه: آرزوی، سوی...‏

‏- «و»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: ماست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح، تشبیه ‏

● سخن دل

عاشق دوست ز رنگش پیداست

بیدلی از دلِ تنگش پیداست

‏ ‏

‏رَمَل مُسَدَّس مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/فَعِلاتْ‏


‏ ‏‎-UU/ - -UU /-U- ‎‏.‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏از سروده های دوران جوانی حضرت امام(س)‏

‏قافیه: رنگش، تنگش...‏

‏- «ن»، حرف قید ‏

‏- «گ»، حرف رویّ‏

‏- «ش»، حرف وصل‏

‏ردیف: پیداست‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، جناس، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● سراپردۀ عشق

باید از بردن او جامه به تن پاره کنم 

درد دل را به چه انگیزه توان چاره کنم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - -UU /- -UU/- -U - ‎

‏غزل/ 6 بیت/عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1409/ بهمن 1367‏

‏قافیه: پاره، چاره...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل‏

‏ردیف: کنم‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، اغراق، تشبیه‏

‏ ● ‏سرِّ جان 

‏با که گویم راز دل را، کسْ مرا همراز نیست‏

‏از چه جویم سرِّ جان را، در به رویم باز نیست‏

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَقْصور ‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتْ‏

‎.-U-/- - U- /- -U-/- -U - ‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407/ دی 1365 ‏

‏قافیه: همراز، باز...‏

‏- «الف»، رِدّف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه‏

● سرّ عشق

ما ز دلبستگی حیله گران بی خبریم 

از پریشانی صاحبْ نظران بی خبریم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎-U-/- - UU / - -UU/- - U- ‎‏.‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407 / بهمن 1365 ‏

‏قافیه: (حیله) گران، (صاحب) نظران...‏

‏- «الف»، رِدف اصلی ‏


‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بی خبریم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● سرود عشق

بهار آمد و گلزارْ نورباران شد 

چمن ز عشق رخِ یارْ لاله افشان شد 

‏ ‏

‏مُجْتَثّ مُثَمَّن مَخْبون اَصْلَم‏

‏مَفاعِلُن/ فَعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعْ لُنْ‏

‎- -/ -U -U /-UU/-U-U‎

‏غزل/ 5 بیت / عراقی‏

‏از اشعار اخیر حضرت امام(س)‏*‎[24]‎

‏قافیه: (نور) باران، (لاله) افشان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: حُسْن مَطْلَع، مراعات نظیر، تشبیه‏

● سفر

از هستی خویشتن گذر باید کرد 

زین دیو لعین صرف نظر باید کرد 

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَاعْ‏

‎-/- - -U /-U -U/U- - ‎‏.‏

‏رباعی/ 2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363 ‏

‏قافیه: گذر، (صرف) نظر...‏

‏- «ر»،  حرف رویّ‏

‏ردیف: باید کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه‏

● سفر عشق

با دلِ تنگ به سوی تو سفر باید کرد

از سر خویش به بتخانه گذر باید کرد 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎-UU/-- UU /--UU/- - U- ‎‏.‏

‏غزل / 9 بیت / عراقی‏

‏11 جمادی الثّانی 1409/ 29 دی 1367 ‏

‏قافیه: سفر، گذر...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باید کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تَلمیح، مراعات نظیر، اغراق، تشبیه‏

● سلطان عشق

گر سوز عشق در دل ما رخنه گر نبود

سلطان عشق را بسوی ما نظر نبود


‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎-U-/U- -U /U-U-/U- - ‎‏.‏

‏غزل/ 7 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی و رجب 1409/ بهمن 1367‏

‏قافیه: (رخنه) گر، نظر...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نبود‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، استعاره‏

● سویِ او

ذرّات وجود، عاشق روی ویند

با فطرت خویشتن ثناجوی ویند

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَهْتَم‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎-U/U- -U /-U-U/U- - ‎‏.‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363 ‏

‏قافیه: روی، (ثنا) جوی...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏ردیف: ویند‏

‏هنر شعری و بلاغی: مبالغه، استعاره‏

● شادی

ای پیر خرابات! دلْ آبادم کن

از بندگی خویشتن آزادم کن

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - -U /U- -U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1409 / بهمن 1367‏

‏قافیه: (دل) آبادام، آزادم...‏

‏- «الف» دوّم، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏ردیف: کن‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، جناس لاحق ‏

● شاعر اگر...

شاعر اگر «سعدی شیرازی» است

بافته های من و تو بازی است 

‏ ‏

‏سَریع مُسَدَّس مَطِْیّ مَوْقوف‏

‏مُفْتَعِلُن/ مُفْتَعِلُن/فاعِلانْ‏

‎-U-/-UU-/-UU- ‎‏.‏

‏بیت مفرد / عراقی‏

‏ذیحّجۀ 1406 / مرداد 1365 ‏


‏قافیه: شیرازی، بازی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: است‏

● شب وصل

یک امشبی که در آغوش ماه تابانم 

ز هرچه در دو جهان است رویْ گردانم 

‏ ‏

‏مُحْتَثّ مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏مَفاعِلُن/ فَعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعِلُنْ‏

‎-UU/-U-U /- -UU/-U-U ‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏از اشعار دوران شباب حضرت امام(س)‏

‏ ‏

‏قافیه: تابانم، (روی) گردانم...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح، تضادّ (مطابقه)‏

● شرح پریشانی 

درد خواهم، دوا نمی خواهم 

غصّه خواهم، نوا نمی خواهم 

‏خَفیف مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن (فَعِلاتُن)/ مَفاعِلُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/-U-U/(- - UU)/- - U - ‎

‏غزل/ 10 بیت/عراقی‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366‏

‏قافیه: دوا، نوا...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نمی خواهم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، تلمیح،  مراعات نظیر، جناس‏

● شرح جلوه

دیده ای نیست نبیند رخ زیبای تو را 

نیست گوشی که همی نشنود آوای تو را 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- - UU /- -UU/- - U - ‎

‏غزل/ 9 بیت/عراقی‏

‏رجب 1405/ فروردین 1364‏

‏قافیه: زیبای، آوای...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: تو را‏

‏هنر شعری و بلاغی:  مراعات نظیر، تشبیه، تضادّ (مطابقه)‏


● شمس کامل 

صف بیارایید رندان! رهبر دل آمده 

جان برای دیدنش، منزل به منزل آمده 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلُن‏

‎-U-/- -U-/- -U-/- - U- ‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366 ‏

‏قافیه: دل، منزل...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آمده‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس ناقص، تلمیح، مراعات نظیر‏

● شمع محفل 

ای روی تو شمع محفل بیماران 

ای یاد تو مرهم  دل بیماران 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوضِ اَزَل‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَاعْ‏

‎-/- - -U /-U-U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405/ بهمن 1363‏

‏قافیه: محفل، دل...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بیماران‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه‏

● شمع وجود 

آید آن روز که من هجرت از این خانه کنم 

از جهان پر زده در شاخِ عدم لانه کنم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/- -UU/- -UU/- - U- ‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407 / دی 1365 ‏

‏قافیه: خانه، لانه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل‏

‏ردیف: کنم‏

‏هنر شعری و بلاغی: براعت استهلال، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● شهرۀ شهر

به کمند سر زلفِ تو گرفتار شدم 

شهرۀ شهر به هر کوچه و بازار شدم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فَعِلاتُن (فاعِلاتُن) / فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎- UU/- - UU/- - UU / (- - U-) - - UU ‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1405 / اردیبهشت 1364 ‏


‏قافیه: گرفتار، بازار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شدم‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس، تضادّ (مطابقه)‏

● شیرین

در محفل دوستان بجز یاد تو نیست 

آزاده نباشد آن که آزاده تو نیست 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَهْتَم‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎-U/U- -U /-U-U/U- - ‎‏.‏

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363 ‏

‏قافیه: یاد، آزاد...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»،  حرف رویّ‏

‏ردیف: تو نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تکرار، تلمیح، جناس مُذَیَّل ‏

● شیفتگان

این شیفتگان که در صراطند همه 

جویندۀ چشمۀ حیاتند همه 

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- -U /-U-U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: صراطند، حیاتند...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ط» و «ت»، حرف رویّ‏

‏- «ن»، حرف وصل‏

‏- «د»، حرف خروج‏

‏ردیف: همه‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر‏

● صاحبْ درد

ما زادۀ عشقیم و فزایندۀ دردیم

با مدّعیِ عاکفِ مسجد به نبردیم

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعولان‏

‎-U/U- -U /U- -U/U- - ‎

‏غزل / 8 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407 / دی 1365 ‏

‏قافیه: دردیم، نبردیم...‏

‏- «ر»، حرف قید‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل ‏

‏- «م»، حرف خروج‏


‏هنر شعری و بلاغی: ترصیع، جناس زائد، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● صبح امید

عشقت اندر دل ویرانۀ ما منزل کرد

آشنا آمد و بیگانه مرا زین دل کرد

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.- UU/- - UU/- - UU/- - U-‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏حدود 1353 ق/ 1322 ش‏

‏قافیه: منزل، دل...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، ردّ القافیه، استعاره، تشبیه‏

● طبیب عشق

غم دل با که گویم که مرا یاری نیست 

جز تو ای روحِ روان هیچ مددکاری نیست

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فَعِلاتُن (فاعِلاتُن) / فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/  فَعِلاتْ‏

‎.- UU / - - UU / - - UU / (- - U-) - -UU‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏ذیحجّۀ 1406‏

‏قافیه: یاری، (مدد) کاری...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تکرار، تشبیه، تضادّ (مطابقه)‏

● طریق

فاطی که طریق ملکوتی سپرد

خواهد ز مقام جَبَروتی گذرد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎- U / U- - U/- U-U/ U- -‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: سپرد، گذرد...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «د»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● طریق عشق

فراق آمد و از دیدگان فروغ ربود

اگر جفا نکند یار، دوستیش چه سود؟

‏ ‏

‏مُجتَثّ مُثَمَّن اَخْرَب مَقْصور‏


‏مَفاعِلُن/ فَعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعِلاتْ‏

‎.- UU/- U- U/- - UU/- U- U‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1409/ دی 1367‏

‏قافیه: ربود، سود...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، استعاره، مُوَشَّح مُرَتّب (فاطی طباطبایی)‏

● طفل طریق

ای پیر طریق! دستگیری فرما

طفلیم، در این طریق پیری فرما 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُنْ/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- /- - -U/- U-U/U - -‎

‏رباعی/ 2 بیت / عراقی‏

‏16 جمادی الثّانی 1405 / 18 اسفند 1363‏

‏قافیه: دستگیری، پیری...‏

‏- «ی»، اوّل، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف: فرما‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● طور

ای دوست! مرا خدمت پیری برسان 

فریادرسا! به دستگیری برسان 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U /U - -U/U - -U/U - -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: پیری، دستگیری...‏

‏- «ی» اوّل، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف: برسان‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح‏

● طوطی وار!

فاطی که به دانشکده ره یافته است

الفاظ چند را به هم بافته است 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَهْتَم ‏‏ مصراع اوّل‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎.-U /U - -U/U --U/U --‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَم اَخْرَب مَکْفوف اَهْتَم ‏‏ مصراع دوّم‏

‏مَفْعولُن/ مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏


‎.-U /U - -U/U -- /- - - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی‏

‏رمضان 1404/ خرداد 1363‏

‏قافیه: یافته، بافته...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ف»، رِدْف زائد‏

‏- «ت»، حرف رویّ‏

‏- «ه»، حرف وصل‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● طوفان

فاش است به نزد دوست، راز دل من 

آشفته دلیّ و رنج بی حاصل من 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎- U/U - -U/- U-U/U --‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏16 جمادی الثّانی 1405/ 18 اسفند 1363‏

‏قافیه: دل، حاصل... - «ل»، حرف رویّ‏*‎[25]‎

‏ردیف: من‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، مُوَشَّح مُرتّب (فاطی)‏

● عارف؟!

آن کس که به زعم خویش عارف باشد 

غوّاص به دریای معارف باشد 

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُنْ/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- /- - -U/- U-U/U - -‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: عارف، معارف...‏

‏- «الف»، الف تأسیس‏

‏- «ر»، حرف دخیل ‏

‏- «ف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس‏

● عاشق دلباخته

سرِ خُم باد سلامت که به من راه نمود

ساقی باده به کف، جان من آگاه نمود

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فَعِلاتُن (فاعِلاتُن)/ فَعِلاتُن/ فَعُلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU /- - UU/- -UU/(- - U-)- - UU ‎

‏غزل / 5 بیت / عراقی‏

‏رجب و شعبان 1410 / اسفند 1367 ‏

‏قافیه: راه، آگاه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ه»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نمود‏


‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس مُذَیَّل، تشبیه ‏

● عاشق سوخته

پرده بردار ز رخ، چهره گشا، ناز بس است 

عاشقِ سوخته را دیدن رویت هوس است 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1407/ فروردین 1366‏

‏قافیه: بس، هوس... «س»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس زائد،  مراعات نظیر‏

● عبادت 

عیب خود گویم، به عمرم من نکردم بندگی

این عبادتها بود سرمایۀ شرمندگی 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلُن‏

‎-U- /- - U-/- - U- /- - U-‎

‏قطعه (شبه غزل) 5/2 بیت / عراقی‏

‏بهمن 1365‏

‏قافیه: بندگی، شرمندگی...‏

‏- «ن»، حرف قید ‏

‏- «هـ» در بنده و شرمنده، حرف رویّ و «گ» به نیابت، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، اقتباس‏

● عروس صبح 

امشب که در کنار منی خفته چون عروس 

زنهار تا دریغ نداری کنار و بوس 

‏ ‏

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور ‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎.- U-/U - -U/ U-U-/U - -‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) در ایّام جوانی ‏

‏قافیه: عروس، بوس...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «س»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: حسن مطلع، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تلمیح، اقتباس‏

● عشق

آن دل که به یاد تو نباشد، دل نیست 

قلبی که به عشقت نطپد، جز گل نیست 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَزَلّ‏‎ ‎‏ مصراع اوّل‏


‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَاع‏

‎.- /- - -U/- U-U/U--‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَزَلّ‏‏ مصراع های دوّم و چهارم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُن/ فَاع‏

‎-/- - -U/U- - U/U- - ‎‏.‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَهْتَم‏‏ مصراع سوّم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎.- U/U- -U/ U- -U/U --‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405/ بهمن 1363‏

‏قافیه: دل، گل...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه‏

● عشقِ چاره ساز

حدیث عشق تو باد بهار باز آورد

صَبا ز طَرْف چمن، بوی دلنواز آورد

‏ ‏

‏مُجْتَثّ مُثَمَّن مَخْبون مُشَعَّث مَقْصور ‏

‏مَفاعِلُن/ فَعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعْ لات‏

‎.-- /-U-U/- - UU/- U- U ‎

‏غزل کوتاه / 4 بیت / عراقی‏

‏از اشعار اخیر حضرت امام(س)‏*‎[26]‎

‏قافیه: باز، دلنواز...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آورد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، التفات، استعاره‏

● عشق دلدار

چشم بیمار تو ای می زده بیمارم کرد

حلقۀ گیسویت ای یار گرفتارم کرد

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون اَصْلَم مَسَبَّغ  ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعْ لان‏

‎.- - /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407 / دی 1365‏

‏قافیه: بیمارم، گرفتارم...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏ردیف: کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، تلمیح،  مراعات نظیر، ترصیع ‏

● عشق مسیحادم 

بلبل از جلوۀ گل، نغمۀ «داوود» نمود

نغمه اش دردِ دلِ غمزده بهبود نمود


‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU /- - UU/- - UU/- - UU‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366‏

‏قافیه: داوود، بهبود...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نمود‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، جناس مُطَرَّف‏

● عطر یار

ما ندانیم که دلّ بستۀ اوییم همه 

مست و سرگشتۀ آن روی نکوییم همه 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365 ‏

‏قافیه: اوییم، نکوییم ...‏

‏- «و»، حرف رویّ‏

‏- «ی» اوّل، حرف وصل‏

‏- «ی» دوّم، حرف خروج‏

‏- «م»، حرف مزید‏

‏ردیف: همه‏

‏هنر شعری و بلاغی: اغراق، تشبیه، مراعات نظیر‏

● عقل و عشق

ای عشق! ببار بر سرم رحمت خویش!

ای عقل! مرا رها کن از زحمت خویش

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَهْتَم‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎.-U /U- - U/-U - U/ U - -‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405/ بهمن 1363 ‏

‏قافیه: رحمت، زحمت...‏

‏- «ت»، حرف رویّ‏

‏ردیف: خویش‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، جناس خطّ ‏

● علی(ع)

فارغ از هر دو جهانم، به گل روی علی 

از خُمِ دوستْ جوانم، به خَمِ موی علی 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف  ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل / کوتاه / 2 بیت/ عراقی‏

‏از سروده های اخیر حضرت امام(س)‏*‎[27]‎

‏قافیه: روی، موی...‏


‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏ردیف: علی‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس ناقص، تشبیه، استعاره، مُوَشَّح مرتّب (فاطی)‏

● عیان

فارغ اگر از هر دو جهان گردیدی

از دیدۀ این و آن نهان گردیدی

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُن/ فَعْ  ‏

‎- /- - -U /U- - U/U - - ‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363 ‏

‏قافیه: جهان، نهان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: گردیدی‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، مُوَشَّح مُرَتَب (فاطی)‏

● عید 

این عید سعید، عید اَسّعَد باشد 

ملّت به پناه لطفِ احمد باشد

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُنْ/ مَفاعیلُن/ فَعْ  ‏

‎.- /- - -U/-U - U/U- - ‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏28 جمادی الثّانی 1404/ 12 فروردین 1363 ‏

‏قافیه: اسعد، احمد...‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، مراعات نظیر‏

● عید نوروز

باد نوروز وزیده است به کوه و صحرا 

جامۀ عید بپوشند، چه شاه و چه گدا

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف  ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل /7 بیت/ عراقی‏

‏رجب و شعبان 1410/ اسفند 1367‏

‏قافیه: صحرا - گدا... - «الف»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● غرق کمال 

آن روز که عاشق جمالت گشتم 

دیوانۀ روی بی مثالت گشتم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏


‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُنْ/ مَفاعیلُن/ فَعْ ‏

‎- /- - -U/- U- U/U- -‎

‏رباعی /2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363 ‏

‏قافیه: جمالت، مثالت...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏- «ت»، حرف وصل‏

‏ردیف: گشتم‏

‏هنر شعری و بلاغی:  مراعات نظیر‏

● غمزۀ دوست

جز سر کوی تو ای دوست، ندارم جایی

در سرم نیست بجز خاک درت سودایی

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون اَصْلَم‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعْ لُن‏

‎- - /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل /7 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407/ دی 1365‏

‏قافیه: جایی، سودایی...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏- «ی» اوّل، حرف وصل‏

‏- «ی» دوّم، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: حشو ملیح، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، تشبیه‏

● غم یار

باده از پیمانۀ دلدار هشیاری ندارد 

بی خودی از نوش این پیمانه بیداری ندارد 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن‏

‎.- -U- /- - U-/- - U-/- - U -‎

‏غزل / 6 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1407 / اسفند 1365‏

‏قافیه: هشیاری، بیداری...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: ندارد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، تضادّ (مطابقه)‏

● فارغ

فرّخ روزی که فارغ از خویش شوی 

از هر دو جهان گذشته، درویش شوی 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَم اََشْتَر مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مصراع اوّل  ‏

‏مَفْعولُن/ مَفاعِلُنْ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U /U- - U/-U-/- - -‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏‏ سایر مصراعها ‏


‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- -‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏10 جمادی الثّانی 1405/ 12 اسفند 1363‏

‏قافیه: خویش، درویش...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ش»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شوی‏

‏هنر شعری و بلاغی: حُسْن مَطْلَع، مُوَشَّح مرتّب (فاطی)‏

● فارغ از عالَم

فقر، فخر است اگر فارغ از عالم باشد

آن که از خویش گذر کرد، چه اش غم باشد

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون اَصْلَم  ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعْ لُن‏

‎- - /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل / 5 بیت/ عراقی‏

‏21 جمادی الاوّل 1409 / 10 دی 1367‏

‏قافیه: عالم، غم... - «م»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: ترجمه و اقتباس، تضادّ (مطابقه)،  مراعات نظیر‏

● فتوای من

سر کوی تو - به جان تو قسم- جای من است 

به خَم زلف تو، در میکده مأوای من است

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور  ‏

‏فعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ ‏

‎.-UU /- - UU/- - UU/- - UU‎

‏غزل /7 بیت/ عراقی‏

‏ذیحجّۀ 1406 / مرداد 1365‏

‏قافیه: جای، مأوای...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: من است‏

‏هنر شعری و بلاغی: حَشْو ملیح، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)،  تشبیه، تلمیح ‏

● فراق یار

از تو- ای مِیْ زده- در میکده نامی نشنیدم

نزد عشّاق شدم، قامت سرو تو ندیدم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن‏

‎- -UU /- - UU/- - UU/- - U -‎

‏غزل / 6 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365‏

‏قافیه: نشنیدم، ندیدم...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: اغراق، حشو ملیح، تشبیه، ترصیع، مراعات نظیر‏


● فرزانۀ من!

از دیدۀ عاشقان، نهان کی بودی؟

فرزانۀ من! جدا ز جان کی بودی؟

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- /- - - U/-U-U/ U - -‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏16 جمادی الثّانی 1405 / 18 اسفند 1363‏

‏قافیه: نهان، جان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کیْ بودی ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، مُوَشَّح مُشَوَش (فاطی)‏

● فروغ رخ 

آن کس که رخش ندید، خفّاش بُوَد

خورشید، فروغِ رخ زیباش بود

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏‏ مصراع اوّل ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- - ‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب‏‏ مصراع دوّم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/U- -U/U- - ‎

‏رباعی/ 2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: خفّاش، زیباش، فاش‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ش»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بود‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● فریاد

از درد دلم بجز تو کی باخبر است؟

یا با منِ دیوانه، که در بام و در است؟

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَهْتَم‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ ‏

‎.- U /U- - U/-U - U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: (با) خبر، در...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است ‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، استثناء، مُوََشَح مُشَوَّش (فاطی)‏

● فریادرس

در هیچ دلی نیست بجز تو هوسی 

ما را نبود بغیر تو دادرسی 


‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُلْ‏

‎- U /U- - U/-U - U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405/ بهمن 1363‏

‏قافیه: هوسی، دادرسی...‏

‏- «س»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، استدراک ‏

● فریاد ز من

ای پیر! هوای خانقاهم هوس است

طاعت نکند سود، گناهم هوس است

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَهْتَم‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎.-U /U - - U/-U-U/ U - -‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏ جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: خانقاهم، گناهم...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «هـ»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏ردیف: هوس است‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● فصل طَرَب 

دستْ افشان به سرِ کوی نگار آمده ام  

پایْ کوبان ز پی نغمۀ تار آمده ام  

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎- UU/- - UU/-- UU/- - U-‎

‏غزل / 7 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366‏

‏قافیه: نگار، تار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آمده ام  ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، ترصیع،  مراعات نظیر، ‏

● فکر راه 

طاعت نتوان کرد، گناهی بکنیم 

از مدرسه رو به خانقاهی بکنیم

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَهْتَم‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعُولْ‏

‎.- U/U- - U/U- - U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: گناهی، خانقاهی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏


‏- «هـ»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: بکنیم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● فلسفه

فاطی که فنون فلسفه می خواند

از فلسفه، فاء و لام و سین می داند

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- /- - - U/-U-U/ U - -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: می خواند، می داند...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «د»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جمع ‏

● فنا

صوفی! به ره عشق صفا باید کرد

عهدی که نموده ای وفا باید کرد

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَبْتَر ‏‏ مصراع اوّل‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- /- - - U/-U- -U/ U - -‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر ‏‏ مصراع دوّم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎-/- - - U/-U-U/U- - ‎‏.‏

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1404 / فروردین 1363‏

‏قافیه: صفا، وفا...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باید کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس مُطَرَّف، مراعات نظیر‏

● فنون عشق

جامی بنوش و بر در میخانه شاد باش 

در یاد آن فرشته که توفیق داد باش

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف‏

‏مَفْعولُ/ فاعِلاتُ/ مََفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‎-U- /U - - U/U-U-/ U - -‎

‏غزل / 7 بیت/ عراقی‏

‏ جمادی الثّانی 1409 / بهمن 1367‏

‏قافیه: شاد، داد...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باش‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، استعاره، تضادّ (مطابقه)‏


● فیض وجود

جز فیض وجود او نباشد هرگز

جز عکسِ نمودِ او نباشد هرگز

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- /- - - U/-U-U/ U - -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: وجود، نمود...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: او نباشد هرگز‏

‏هنر شعری و بلاغی:  تضاد (مطابقه)، ترصیع ‏

● قبله 

ابروی تو قبلۀ نمازم باشد 

یاد تو گره گشای رازم باشد 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎.- /- - - U/-U-U/ U - -‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏ جمادی الثانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: نمازم، رازم ...‏

‏- «الف»، رِدّف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏ردیف: باشد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه ‏

● قبلۀ محراب

خم ابروی کجت، قبلۀ محراب من است

تاب گیسوی تو خود رازِ تب و تاب من است

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU / - -UU/- - UU/- - U-‎

‏غزل / 7 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1405 / فروردین 1364‏

‏قافیه: محراب، تاب...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏ردیف: من است‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس تامّ، تضادّ (مطابقه)‏

● قبلۀ عشق

بهار شد، در میخانه باز باید کرد

به سوی قبلۀ عاشق نماز باید کرد

‏ ‏

‏مُجْتَثّ مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏مَفاعِلُن/ فَعِلاتُن/ مَفاعِلُن/ فَعِلاتْ‏


‎.-UU /-U - U/ - -UU/ -U - U‎

‏غزل / 5 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1409/ بهمن 1367 ‏

‏قافیه: باز، نماز...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏ردیف: باید کرد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، مبالغه، تشبیه ‏

● قرار

جز یاد تو در دلم قراری نبود

ای دوست! بجز تو غمگساری نبود

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعلُن/ مَفاعیلُ/ فَعََلْ‏

‎-U /U - - U/-U-U/ U - -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏ جمادی الاوّل 1405/ بهمن 1363‏

‏قافیه: قراری، غمگساری...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: نبود‏

‏هنر شعری و بلاغی:  تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، استثناء‏

● قصۀ مستی

آن که دل خواهد، درون کعبه و بتخانه نیست

آن چه جان جوید، به دست صوفی بیگانه نیست

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتُن/ فاعِلاتْ‏

‎-U-/- - U-/- - U-/- - U-‎‏.‏

‏غزل / 8 بیت / عراقی‏

‏ جمادی الاوّل 1407 / دی 1365‏

‏قافیه: بتخانه، بیگانه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی:  تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تشبیه‏

● قصیدۀ بهارّیۀ انتظار

آمد بهار و بوستان، شد رشک فردوس برین

گلها شکفته در چمن، چون روی یار نازنین

‏ ‏

‏رَجَز مُثَمَّن سالم‏

‏مُسْتَفْعِلُن/ مُسْتَفْعِلُن/ مُسْتَفْعِلُن/ مُسْتَفْعِلُن‏

‎-U- - /-U- - /-U- - /-U- - ‎

‏قصیده/ 46 بیت/ خراسانی‏

‏در فاصلۀ سالهای 1340 تا 1355 ق / 1309 تا 1324 ش‏*‎[28]‎


‏قافیه: برین، نازنین...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تَشْبیب، مراعات نظیر، تشبیه، تَرصْیع، تلمیح، تنسیق الصّفات، انواع جناس و...‏

● قطره

من پَشّه ام  از لطف تو طاووس شوم 

یک قطره ام  از یَمِ تو قاموس شوم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب ‏‏ مصراع اوّل ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U /U- - U/U- -U/ U - -‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏‏ مصراع دوّم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏ جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: طاووس، قاموس...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی ‏

‏- «س»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شوم‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، استعاره ‏

● کاروان عشق

پریشان حالی و درماندگیّ ما نمی دانی 

خطاکاریّ ما را فاشْ بی پروا نمی دانی 

‏ ‏

‏هََزَج مُثَمَّن سالم‏

‏مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن/ مَفاعیلُن‏

‎- - -U /- - - U/- - -U/ - - - U ‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏رجب 1407/ اسفند 1365‏

‏قافیه: ما، (بی) پروا... - «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نمی دانی‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، مبالغه، استعاره، اقتباس‏

● کاروان عمر

عمر را پایان رسید و یارم از در، در نیامد

قصّه ام  آخر شد و این غصّه را آخر نیامد

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن‏

‎- -U- / - - U-/- -U-/ - - U -‎

‏غزل / 6 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1407 / اسفند 1365‏

‏قافیه: در، آخر... - «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نیامد‏


‏هنر شعری و بلاغی: جناس ناقص، جناس مُطَّرف، حسن مطلع، مراعات نظیر‏

● کاش...

کاش از حلقۀ زلفت گرهی وا می شد

تا چو من، زاهِد دلْ گمشده رسوا می شد

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU / - - UU/- -UU/- - U -‎

‏بیت مطلع غزلی مفقود / عراقی‏

‏از اشعار دوران شباب حضرت امام(س)‏

‏قافیه: وا، رسوا‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: می شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، مراعات نظیر، استعاره ‏

● کتاب عمر

پیری رسید و عهد جوانی تباه شد 

ایّام زندگی همه صرف گناه شد

‏ ‏

‏مُضارع مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف ‏

‏مَفْعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلُن‏

‎-U-/U - - U/U-U-/ U - -‎

‏غزل/ 7 بیت/ عراقی‏

‏ جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365‏

‏قافیه: تباه، گناه...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «هـ»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، تکرار، جناس ‏

● کعبه در زنجیر

خار راه منی ای شیخ! ز گلزار برو

از سَرِ راهِ من ای رند تبهکار برو 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU / - - UU/- -UU/- -U- ‎

‏غزل / 7 بیت/ عراقی‏

‏14 جمادی الثّانی 1407 / 24 بهمن 1365‏

‏قافیه: گلزار، تبهکار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏قافیه: برو‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)،  مراعات نظیر، تشبیه، تلمیح‏*‎[29]‎

● کعبۀ دل 

تا از دیار هستی در نیستی خزیدیم 

از هر چه غیر دلبر، از جان و دل بریدیم 


‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُن/ مَفعولُ/ فاعِلاتُن‏

‎- -U- /U- -/- -U-/U- -‎

‏غزل / 6 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407 / دی 1365‏

‏قافیه: خزیدیم، بریدیم...‏

‏- «ی» اوّل، رِدْف اصلی‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «ی» دوّم، حرف وصل‏

‏- «م»، حرف خروج‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، حسن مطلع، تضادّ (مطابقه)‏

● کعبۀ عشق

از دلبرم به بتکده نام و نشان نبود

در «کعبه» نیز جلوه ای از او عیان نبود

 

‏مُضارعِ مُثَمَّن  اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎.-U- / U- - U/U - U- /U- -‎

‏غزل / 7 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407 / بهمن 1365‏

‏قافیه: نشان، عیان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نبود‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، اغراق، استعاره ‏

● کعبۀ مقصود

هر جا که شدم، از تو ندایی نشنیدم 

جز از بت و بتخانه، اثرْ هیچ ندیدم

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَحْذوف‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُ/ فَعُولن‏

‎- -U/ U- - U/U- -U/ U- -‎

‏غزل / 8 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365‏

‏قافیه: نشنیدم، ندیدم...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، استعاره ‏

● کوثر

بر لب کوثرم ای دوست ولی تشنه لبم

در کنار منی از هجر تو در تاب و تبم

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/ فعِلاتُن/ فعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU / - - UU/- -UU/ - - U -‎

‏غزل کوتاه و ناتمام / 2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407/ دی 1365‏

‏قافیه: لبم، تبم...‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏- «م»، حرف وصل‏


‏هنر شعری و بلاغی: جناس، تضادّ (مطابقه)، رَدُّالصَّدر اِلَی الْعَجُز، مراعات نظیر‏

● کوی دوست 

گر بر سر کوی دوست راهی دارم 

در سایه لطف او پناهی دارم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ‏

‎- / - - - U/-U -U/ U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363‏

‏قافیه: راهی، پناهی...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «هـ»،  حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل ‏

‏ردیف: دارم ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، استعاره ‏

● کوی غم 

ای دوست! به عشق تو دچاریم همه 

در یادِ رخ تو داغداریم همه 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعُلْ‏

‎-U / U- - U/-U -U/U- -‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405 / بهمن 1363‏

‏قافیه: دچاریم، داغداریم ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏- «م»، حرف خروج‏

‏ردیف: همه‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس‏

● گلبرگِ تر

ای پری روی که گلبرگ ترت ساخته اند

از چه رو قلب ز خارا بَتَرَتْ ساخته اند؟

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/ - - UU/- -UU/ - - U -‎

‏غزل کوتاه / 3 بیت / عراقی‏

‏از اشعار حضرت امام(س) در ایّام جوانی‏

‏قافیه: ترت، بترت...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ت»، حرف وصل‏

‏ردیف: ساخته اند‏

‏ ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، جناس لاحق، استعاره، مراعات نظیر‏


● گلزار جان 

با که گویم غم دل، جز تو که غمخوار منی 

همه عالم اگرم پشت کند، یار منی 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎- UU / - - UU/- -UU/ - - U -‎

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366‏

‏قافیه: غمخوار، یار...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ر»،  حرف رویّ‏

‏ردیف: منی‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تکرار ‏

● گمان

افسوس که ایام جوانی بگذشت 

حالی نشد و جهان فانی بگذشت 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَزَلّ‏‏ مصراع اوّل‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‎- / - - -U/U- -U/ U--‎‏.‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَزَلّ‏‏ مصراع دوّم ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فاعْ‏

‎.-/- - - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی / 2 بیت/ عراقی‏

‏10 جمادی الثّانی 1405 / 12 اسفند 1363‏

‏قافیه: جوانی، فانی ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: بگذشت‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس مُطَرَّف ‏

● گناه

تا چند ز دست خویش فریاد کنم 

از کردۀ خود کجا روم داد کنم 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف  مَجْبوب مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/ U- - U/-U-U / U- -‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: فریاد، داد...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کنم‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● گنج نهان

بر در میکده با آه و فغان آمده ام  

از دغلبازیِ صوفی به امان آمده ام  


‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن/فَعِلاتُن/فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - - UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /7 بیت/ عراقی‏

‏ذیحجّۀ 1405 / شهریور 1364 ‏

‏قافیه: فغان، امان...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: آمده ام  ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، استعاره ‏

● گواه دل 

ساغر از دست ظریف تو گناهی نبود 

جز سر کوی تو ای دوست، پناهی نبود 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - -UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /7 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل  1407 / دی 1365‏

‏قافیه: گناهی، پناهی ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «هـ»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: نبود‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، حشو ملیح، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● لافِ اَنَاالْحق 

تا «منصور»ی، لاف «اَنَاالْحق» بزنی 

نادیده جمال دوست، غوغا فکنی 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَم اَخْرَب مَکْفوف مَجْبوب ‏‏ مصراع اوّل ‏

‏مَفْعولُن/ مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/ U- - U/U- - / - - -‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏‎ ‎‏ سایر مصراعها‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/ U- - U/-U- U / U- -‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363 ‏

‏قافیه: بزنی، فکنی...‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، اقتباس ‏

● لاف عرفان

طوطی صفتی و لاف عرفان بزنی 

ای مور! دم از تخت «سلیمان» بزنی 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف  مَجْبوب مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/ U- - U/-U-U / U- -‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏


‏16جمادی الثّانی 1405 / 18اسفند 1363‏

‏قافیه: عرفان، سلیمان ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: بزنی‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، مُوَشَّح مُشَوّش (فاطی)‏

● لب دوست

گرچه از هر دو جهان هیچ نشد حاصل ما 

غم نباشد چو بود مهر تو اندر دل ما 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - - UU/- -UU /- - U-‎

‏غزل / 5 بیت/ عراقی‏

‏از اشعار دوران جوانی حضرت امام(س) ‏

‏قافیه: حاصل، دل...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: ما‏

‏هنر شعری و بلاغی: رَدُّ الصَّدْر اِلَی العَجُز - مراعات نظیر - تشبیه ‏

● لذّت عشق 

لذّت عشق تو را جز عاشق محزون نداند 

رنج لذّت بخش هجران را بجز مجنون نداند

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم ‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن‏

‎- - U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1407 / اسفند 1365 ‏

‏قافیه: محزون، مجنون...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نداند‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● لَن تراٰنی 

تا جلوۀ او جمال را «دک» نکند

تا «صعقْ»، تو را ز خویش مُنْدَک نکند

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/ U- - U/-U-U / U--‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏شعبان 1404/ اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: دک، مندک... - «ک»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نکند‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، مراعات نظیر، اقتباس‏

● مٰا عَرَفْناک

فاطی که ز من نامه ی عرفانی خواست 

از مورچه ای تخت سلیمانی خواست 


‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف اَزَلّ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعیلُ/ مَفاعیلُن/ فَاعْ‏

‎.- / - - - U/U- -U / U- -‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏رمضان 1404/ خرداد 1363 ‏

‏قافیه: عرفانی، سلیمانی ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: خواست‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، تلمیح ‏

● مایۀ ناز

دست من بر سر زلفیْن تو بند است امشب 

باخبر باش که پایم به کمند است امشب 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - - UU/- -UU /- - U-‎

‏غزل کوتاه/3 بیت/ عراقی‏

‏از اشعار ایّام شباب حضرت امام(س) ‏

‏ ‏

‏قافیه: بند، کمند...‏

‏- «ن»، حرف قید‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است امشب ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه ‏

● مبتلای دوست 

باد صبا! گذر کنی ار در سرای دوست 

برگو که دوست سر ننهد جز به پای دوست 

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ/ فاعِلاتُ/ مَفاعیلُ/ فاعِلاتْ‏

‎-U-/ U- - U/U - U- /U- - ‎‏.‏

‏غزل کوتاه/4 بیت/ عراقی‏

‏از اشعار دوران جوانی حضرت امام(س) ‏

‏قافیه: سرای، پای...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی ‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏ردیف: دوست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، ترصیع، تلمیح ‏

‏ ‏

● مجنون 

یا رب نظری ز پاکبازانم ده 

لطفی کن و ره به دلنوازانم ده 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ ‏

‎- / - - -U/-U -U / U--‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363 ‏


‏قافیه: پاکبازانم، دلنوازانم...‏

‏- «الف» (پیش از «ز»)، رِدْف اصلی ‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏- «الف» آخر، حرف وصل‏

‏- «ن»، حرف خروج‏

‏- «م»، حرف مزید‏

‏ردیف: ده‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، مراعات نظیر‏

‏ ‏

● مجنون شو!

ای مرغ چمن! از این قفس بیرون شو

فردوسْ تو را می طلبد، مفتون شو

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُن/ فَعْ ‏

‎- / ---U/ - U-U/ U--‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏12 جمادی الثّانی 1405 / 14 اسفند 1363 ‏

‏قافیه: بیرون، مفتون ...‏

‏- «و»، رِدْف ‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شو‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس، تشبیه، استعاره، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● محراب اندیشه 

باید از آفاق و اَنْفُس بگذری تا جان شوی 

وان گه از جان بگذری تا در خورِ جانان شوی 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلُن‏

‎-U-/ - -U-/ - -U-/ - - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407/ بهمن 1365‏

‏قافیه: جان، جانان ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شوی ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، تشبیه، اغراق ‏

● محراب عشق

جز خَم ابروی دلبر هیچ محرابی ندارم

جز غَم هجران رویش، من تب و تابی ندارم

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم  ‏

‏فاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن/ فَاعِلاتُن‏

‎- - U-/- - U-/- - U-/- - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏ذیحجۀ 1406/ مرداد 1365 ‏

‏قافیه: محرابی، تابی...‏


‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏ردیف: ندارم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تشبیه، جناس مُطَرَّف، جناس مکرّر، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● محرم اسرار 

هیچ دانی که منِ زار، گرفتار توام 

با دل و جان، سبب گرمیِ بازار توام 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - -UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏رجب 1409/ 19 اسفند 1367 ‏

‏قافیه: گرفتار، بازار ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: توام ‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، تشبیه ‏

● محرم دل 

باز گویم غم دل را که تو دلدار منی 

در غم و شادی و اندوه و اَلَم، یار منی 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن / فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - -UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏از سروده های اخیر حضرت امام(س)‏*‎[30]‎

‏قافیه: دلدار، یار ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: منی‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، جناس لفظ، جناس زائد‏

● محرم راز

در غم هجر رخ ماه تو در سوز و گدازیم 

تا به کی زین غم جانکاه بسوزیم و بسازیم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون  ‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن‏

‎--UU/ - -UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل  1407 / دی 1365‏

‏قافیه: گدازیم، بسازیم ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏- «م» حرف خروج‏


‏هنر شعری و بلاغی: جناس مطرّف، مراعات نظیر، تشبیه ‏

● محرم عشق 

وه! چه افراشته شد در دو جهان پرچم عشق

آدم و جنّ و مَلَک مانده به پیچ و خم عشق

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/ - -UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی ‏

‏قافیه: پرچم، خم... - «م»، حرف رویّ‏

‏ردیف: عشق‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس خطّ، مراعات نظیر، تلمیح ‏

● محفل دل سوختگان 

عاشقم، عاشق و جز وصل تو درمانش نیست 

کیست کاین آتش افروخته در جانش نیست 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور ‏

‏فاعَلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتْ‏

‎.-UU/ - -UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /8 بیت/ عراقی‏

‏ربیع الثّانی  1407/ آذر 1365‏

‏قافیه: درمانش، جانش ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏- «ش»، حرف وصل‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس زائد، مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● محفل دوست

در محفل دوست نیست جز دود و دمی 

در حلقۀ صوفیان، نه لا نه نَعَمی 

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب ‏

‏مَفْعولُ/ مَفاعِلُن/ مَفاعیلُ/ فَعَلْ‏

‎-U/U- - U/-U-U/U- - ‎

‏رباعی /2 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405/ اسفند 1363 ‏

‏قافیه: دمی، نَعَمی ...‏

‏- «م»، حرف رویّ‏

‏- «ی»، حرف وصل‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● محفل رندان 

آید آن روز که خاک سر کویش باشم 

ترک جان گفته و آشفتۀ رویش باشم 

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف ‏


‏فاعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلاتُن/ فَعِلُن‏

‎-UU/ - -UU/ - -UU/ - - U-‎

‏غزل /6 بیت/ عراقی‏

‏جمادی الاوّل  1407/ دی 1365‏

‏قافیه: کویش، رویش ...‏

‏- «و»، رِدْف اصلی‏

‏- «ی»، حرف رویّ‏

‏- «ش»، حرف وصل‏

‏ردیف: باشم‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تشبیه، تلمیح ‏

● مدد نما!

ای دوست! مَدَد نما که سیری بکنم

طاعت به کناری زده، خیری بکنم

‏ ‏

‏هَزَج مَثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف مَجْبوب‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُ / فَعَلْ‏

‎-U / U- -U / -U-U / U- -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: سیری، خیری ...‏

‏- «ی» اوّل، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏- «ی» دوّم، حرف وصل‏

‏ردیف: بکنم‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)،‏

‏سیاقت الاعداد، مُوَشَّح مُشَوَّش (فاطی)‏

● مدّعی

از صوفی ها صفا ندیدم هرگز

زین طایفه من وفا ندیدم هرگز

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَم اَشْتَر اَبْتَر ‏‏←‏‏ مصراع اوّل‏

‏مَفْعولُن / فاعِلُن / مَفاعیلُن / فَعْ‏

‎- / - - -U / -U - / - - -‎

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مقْبوض اَبْتَر ‏‏←‏‏ مصراع دوم‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُ / فَعْ‏

‎- / - - -U / -U –U / U- -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1404 / اردیبهشت 1363‏

‏قافیه: صفا، وفا...‏

‏- «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: ندیدم هرگز‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس اشتقاق، جناس مُطَرَّف‏

● مدیحۀ نورین نیّریْن

ای ازلیّت به تربتِ تو مُخَمَّر

وی ابدیّت به طلعت تو مقرّر

‏ ‏

‏مَنْسَرح مُثَمَّن مَطْویِّ مَکْفوف مَنْحور‏

‏مُفْتَعِلُن / فاعِلاتُ / مُفْتَعِلُن / فَعْ‏

‎-/ -UU- / U-U- / -UU-‎


‏ قصیده/ 44 بیت/ خراسانی‏

‏ در فاصلۀ سالهای 1340 تا 1355 ق / 1309 تا 1324 ش‏*‎[31]‎

‏قافیه: مخمّر، مقرّر ...‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏هنر شعری و بلاغی: تَرْصیع مَعَ التّجنیس، تَسْجیع، تصادّ (مطابقه)، تلمیح، مراعات نظیر، انواع اجناس، اقتباس، حلّ و دَرْج و ...‏

● مذهب رندان

آن که دل بگسلد از هر دو جهان، درویش است

آن که بگذشت ز پیدا و نهان، درویش است

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعَلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتْ‏

‎-UU / - -UU / - -UU / - -U-‎‏.‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏رجب 1404 / فروردین 1363‏

‏قافیه: جهان، نهان ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ن»، حرف رویّ‏

‏ردیف: درویش است‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر‏

● مراد دل

ای پیر! مرا به خانقه منزل ده

از یاد رخ دوست مرادِ دل ده

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن / مَفاعیلُن / فَعْ‏

‎- / - - -U / -U –U / U- -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1405 / بهمن 1363‏

‏قافیه: منزل، دل ...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: ده‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر‏

● مژدۀ دیدار

باد بهار مژدۀ دیدار یار داد

شاید، که جان به مقدم باد بهار داد

‏ ‏

‏مُضارعِ مُثَمَّن اَخْرَب مَکْفوف مَقْصور‏

‏مَفعولُ / فاعِلاتُ / مَفاعیلُ / فاعِلاتْ‏

‎-U- / U - - U / U – U - / U - -‎‏.‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏از سروده های حضرت امام(س) پس از پیروزی انقلاب اسلامی‏

‏قافیه: یار، بهار ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏


‏ردیف: داد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تلمیح، جناسِ مُطَّرف‏

●مژدۀ وصل

گره از زلفِ خم اندر خم دلبر وا شد

زاهد پیر چو عشّاق جوان رسوا شد

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فَعِلاتُن (فاعِلاتُن) / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلُن‏

‎-UU / - -UU / - - UU / (- - U -) - - U-U‎

‏غزل / 5 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی و رجب 1409 / بهمن 1367‏

‏قافیه: وا، رسوا ... _ «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، مراعات نظیر، تلمیح، جناس مُطَّرف‏

● مستی

سرمست ز بادۀ تو خواهم گشتن

بی هوش فتادۀ تو خواهم گشتن

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ / مَفاعلُن / مَفاعیلُن / فَعْ‏

‎- / - - -U / -U –U / U- -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: باده، فتاده ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «د»، حرف رویّ‏

‏- «هـ»، حرف وصل‏

‏ردیف: تو خواهم گشتن‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)‏

● مستی عاشق

دل که آشفتۀ روی تو نباشد، دل نیست

آن که دیوانۀ خال تو نشد، عاقل نیست

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏

‏فاعلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتْ‏

‎-UU / - -UU / - -UU / - -U-‎‏.‏

‏غزل / 9بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1405 / اسفند 1363‏

‏قافیه: دل، عاقل ...‏

‏- «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نیست‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تضادّ (مطابقه)، تشبیه‏

● مستی عشق

درِ میخانه به روی همه باز است هنوز

سینۀ سوخته در سوز و گداز است هنوز

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَقْصور‏


‏فَعِلاتُن (فاعَلاتُن) / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتْ‏

‎-UU / - -UU / - -UU / (- -U-) - -UU‎‏.‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی 1407 / بهمن 1365‏

‏قافیه: باز، گداز ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ز»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است هنوز‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، جناس، مبالغه‏

● مستیِ نیستی

در محضر شیخ یادی از یار نبود

در خانقه از آن صنم آثار نبود

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَهْتَم‏*‎[32]‎

‏مَفْعولُ / مَفاعِلُن (مَفاعیلُ) / مَفاعیلُ / فَعول‏

‎-U / U- -U / (U- -U) –U-U / U- -‎‏.‏

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏جمادی الاوّل 1407 / دی 1365‏

‏قافیه: یار، آثار ...‏

‏- «الف»، رِدْف اصلی‏

‏- «ر»، حرف رویّ‏

‏ردیف: نبود‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، ‏

‏تضادّ (مطابقه)، اغراق‏

● مسلک نیستی

جز عشق تو هیچ نیست اندر دل ما

عشق تو سرشته گشته اندر گل ما

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مقْبوض اَبْتَر (اَزَلّ)‏**‎[33]‎

‏مَفْعولُ / مَفاعلُن / مَفاعیلُن / فَعْ (فاعْ)‏

‎.-) - / -U / -U –U / U--‎‏)‏

‏غزل / 6 بیت / عراقی‏

‏شعبان 1407 / فروردین 1366‏

‏قافیه: دل، گل ... _ «ل»، حرف رویّ‏

‏ردیف: ما‏

‏هنر شعری و بلاغی: تضادّ (مطابقه)، جناس ناقص، تلمیح‏

● مَعْجِزِ عشق

ناله زد دوست که راز دل او پیدا شد

پیش رندانِ خرابات، چه سان رسوا شد!

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن مَخْبون مَحْذوف‏

‏فاعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلاتُن / فَعِلُن‏

‎-UU / - -UU / - -UU / - -U-‎


‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏جمادی الثّانی و رجب 1409 / بهمن 1367‏

‏قافیه: پیدا، رسوا ... _ «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: شد‏

‏هنر شعری و بلاغی: مراعات نظیر، تلمیح، استعاره‏

● معرفت!

فاطی! تو و حقّ معرفت، یعنی چه؟

دریافتِ ذاتِ بی صفت، یعنی چه؟

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ / مَفاعلُن / مَفاعیلُن / فَعْ‏

‎- / - - -U / -U –U / U- -‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏رمضان 1404 / خرداد 1363‏

‏قافیه: معرفت، صفت ... _ «ت»، حرف رویّ‏

‏ردیف: یعنی چه‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس، مراعات نظیر‏

● مفتون

دیوانه شو این عقال از پا وا کن

طاووس! ز جلوه زاغ را رسوا کن

‏ ‏

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مقْبوض اَبْتَر‏

‏مَفْعولُ / مَفاعلُن / مَفاعیلُن / فَعْ‏

‎- / - - -U / -U –U / U--‎

‏رباعی / 2 بیت / عراقی‏

‏12 جمادی الثّانی 1405 / 14 اسفند 1363‏

‏قافیه: وا، رسوا ... _ «الف»، حرف رویّ‏

‏ردیف: کن‏

‏هنر شعری و بلاغی: جناس زائد، مراعات نظیر‏

● مکتب عشق

آنکه دامن می زند بر آتش جانم حبیب است

آنکه روزافزون نماید درد من آن خود طبیب است

‏ ‏

‏رَمَل مُثَمَّن سالم‏

‏فاعِلاتُن / فَاعِلاتُن / فَاعِلاتُن / فَاعِلاتُن‏

‎- -U- / - -U- / - - U- / - -U-‎

‏غزل / 7 بیت / عراقی‏

‏5 جمادی الاّول 1407 / 19 دی 1365‏*‎[34]‎

‏قافیه: حبیب، طبیب ...‏

‏- «ی»، رِدْف اصلی‏

‏- «ب»، حرف رویّ‏

‏ردیف: است‏

‏هنر شعری و بلاغی: تلمیح، تشبیه، مراعات نظیر، جناس‏

● مَهْجور

گر اهل نه ای، ز اهل حق خرده مگیر

ای مرده! چو خود، زنده دلانْ مرده مگیر

‏هَزَج مُثَمَّن اَخْرَب مَقْبوض مَکْفوف اَهْتَم ‏‏←‏‏ ‏


‏مصراع اوّل‏